Widok na wieś z zamku Oystermouth | |
| Państwo | |
|---|---|
| Księstwo | |
| Hrabstwo | |
| Populacja (2024) |
|
| • liczba ludności |
16 430 (gmina) |
| Kod pocztowy |
SA3 |
Położenie na mapie Swansea | |
Położenie na mapie Wielkiej Brytanii | |
Położenie na mapie Walii | |
| Strona internetowa | |

Mumbles (wal. Y Mwmbwls) – wieś i gmina (community) w południowej Walii (Wielka Brytania), w hrabstwie Swansea, historycznie w Glamorgan, położona na półwyspie Gower, nieopodal przylądka Mumbles Head, nad zatoką Swansea, około 7 km na południowy zachód od centrum miasta Swansea. Gmina, która obejmuje także sąsiednie wsie (m.in. Newton i Norton), tworzące zwarty obszar zabudowany, w 2024 roku była zamieszkana przez 16 430 osób.
Współcześnie wobec wsi wymiennie stosowane są nazwy Mumbles i Oystermouth. W historycznym ujęciu wieś nosiła nazwę Mumbles (czasem podawana z przedimkiem określonym – The Mumbles). Nazwę Oystermouth nosiła zaś parafia (cywilna i kościelna), która obejmowała wieś oraz okolice. Pochodzenie nazwy Mumbles jest niepewne. Według jednej teorii nawiązuje do dwóch wysepek położonych u zwieńczenia pobliskiego przylądka, które kształtem mają przypominać kobiece piersi. Źródłosłowem byłoby wówczas francuskie słowo mammelles lub łacińskie mamma.
Dawniej wieś rybacka, ośrodek połowu ostryg. W okolicach działały kamieniołomy. W epoce wiktoriańskiej (XIX wiek) przeobraziła się w kurort nadmorski. Jak odnotowano w Imperial Gazetteer of England and Wales (1870–1872), widok rozpościerający się ze wsi na zatokę Swansea przyrównywany był do scenerii Zatoki Neapolitańskiej. Współcześnie wieś jest przedmieściem miasta Swansea.
Znajduje się tu XII-wieczny zamek Oystermouth, a także latarnia morska Mumbles z końca XVIII wieku.
Wieś znajdowała się na krańcu nieistniejącej obecnie linii kolejowej Swansea and Mumbles Railway. Otwarta w 1807 roku, była to pierwsza na świecie linia kolejowa świadcząca regularne przewozy pasażerskie. Początkowo była to kolej konna, wąskotorowa. Przewozy zawieszono w latach 20. XIX wieku, jednak przywrócono w 1860 roku po przebudowie na rozstaw normalnotorowy. W 1877 roku rozpoczęto na niej eksploatację lokomotyw parowych. Linię zamknięto w 1960 roku.