Ophisurus

	Ophisurus
	Lacepède, 1800
	; Ophisurus serpens na ilustracji z 1845 roku
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Nadgromada	ryby kostnoszkieletowe
Gromada	promieniopłetwe
Podgromada	nowopłetwe
Infragromada	doskonałokostne
Rząd	węgorzokształtne
Rodzina	żmijakowate
Podrodzina	Ophichthinae
Rodzaj	Ophisurus
	Typ nomenklatoryczny
	Muraena serpens Linnaeus, 1758
Synonimy
	Leptognathus Swainson, 1838; Leptorhynchus Smith, 1840; Anepistomon Gistel, 1848;
	Leptognathus Swainson, 1838; Leptorhynchus Smith, 1840; Anepistomon Gistel, 1848;
Gatunki
	2 gatunki – zobacz opis w tekście
	2 gatunki – zobacz opis w tekście
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Ophisurus – rodzaj ryb promieniopłetwych z podrodziny Ophichthinae w obrębie rodziny żmijakowatych (Ophichthidae).

Rozmieszczenie geograficzne

Do rodzaju należą gatunki występujące w wodach Oceanu Spokojnego i Oceanu Atlantyckiego wraz z Morzem Śródziemnym.

Morfologia

Długość ciała do 250 cm; brak danych dotyczących masy ciała.

Systematyka

Rodzaj zdefiniował w 1800 roku francuski przyrodnik Bernard Germain de Lacépède w publikacji własnego autorstwa poświęconej historii naturalnej ryb. Gatunkiem typowym jest (późniejsze oznaczenie) żmijak piaskowy (O. serpens).

Etymologia

Ophisurus: gr. οφις ophis, οφεως opheōs ‘wąż’; ουρα oura ‘ogon’.
Leptognathus: gr. λεπτος leptos ‘delikatny, drobny’; γναθος gnathos ‘żuchwa’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Leptognathus oxyrhynchus Swainson, 1838 (= Muraena serpens Linnaeus, 1758).
Leptorhynchus: gr. λεπτος leptos ‘delikatny, drobny’; ῥυγχος rhunkhos ‘pysk, ryj, dziób’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Leptorhynchus capensis Smith, 1840 (= Muraena serpens Linnaeus, 1758).
Anepistomon: etymologia niejasna, autor nie wyjaśnił znaczenia nazwy rodzajowej; być może od gr. ανεπιστημων anepistēmōn ‘nieumiejętny’.

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki:

Ophisurus macrorhynchos Bleeker, 1852
Ophisurus serpens (Linnaeus, 1758) – żmijak piaskowy

Uwagi

↑ Młodszy homonim Leptorhynchus Clift, 1828 (Reptilia).
↑ Nowa nazwa dla Leptorhynchus Smith, 1840.

Przypisy

1 2 B.G. de Lacépède: Histoire naturelle des poissons. T. 2. Paris: Plassan, 1800, s. 134. (fr.).
↑ W. Swainson: The natural history of fishes, amphibians, & reptiles, or monocardian animals. Cz. 1. London: Longman & Co., 1839, s. 221. (ang.).
↑ A. Smith: Illustrations of the zoology of South Africa, consisting chiefly of figures and descriptions of the objects of natural history collected during an expedition into the interior of South Africa, in the years 1834, 1835, and 1836; fitted out by "The Cape of Good Hope association for exploring Central Africa": together with a summary of African zoology, and an inquiry into the geographical ranges of species in that quarter of the globe. Cz. 4. London: Smith, Elder and Co., 1845, s. ryc. vi i tekst. (ang.).
↑ J.von N.F.X. Gistel: Naturgeschichte des Thierreichs für höhere Schulen. Stuttgart: Hoffmann, 1848, s. ix. (niem.).
1 2 RonR. Fricke RonR., William NeilW.N. Eschmeyer William NeilW.N., Richard van derR. Laan Richard van derR. (red.), SEARCH, [w:] Eschmeyer’s Catalog of Fishes, California Academy of Sciences, 11 maja 2024 [dostęp 2024-06-09] (ang.).
1 2 R. Froese & D. Pauly: Ophisurus. FishBase (ver. (02/2024)). [dostęp 2024-06-09]. (ang.).
↑ A. Risso: Histoire naturelle des principales productions de l’Europe méridionale, et particulièrement de celles des environs de Nice et des Alpes maritimes. T. 3. Paris: Chez F.-G. Levrault, 1827, s. 206. (fr.).
↑ Ch. Scharpf: Family Ophichthidae Günther 1870 (Snake Eels and Worm Eels). The ETYFish Project. [dostęp 2024-06-09]. (ang.).
1 2 Jaeger 1959 ↓, s. 139.
↑ Jaeger 1959 ↓, s. 111.
↑ Jaeger 1959 ↓, s. 222.
↑ Z. Abramowiczówna: Słownik grecko-polski. T. 1: Α-Δ. Warszawa: Polskie Wydawnictwo Naukowe, 1958, s. 178. (pol. • gr.).
↑ S. Rutkowicz: Encyklopedia ryb morskich. Gdańsk: Wydawnictwo morskie, 1982, s. 228. ISBN 83-215-2103-7.

Bibliografia

Edmund C.E.C. Jaeger Edmund C.E.C., Source-book of biological names and terms, wyd. 3, rewizja 2, Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 1–316, OCLC 11069271 (ang.).

[3] Młodszy homonim Leptorhynchus Clift, 1828 (Reptilia).

[5] Nowa nazwa dla Leptorhynchus Smith, 1840.

[lac-1] 1 2 B.G. de Lacépède: Histoire naturelle des poissons. T. 2. Paris: Plassan, 1800, s. 134. (fr.).

[swa-2] W. Swainson: The natural history of fishes, amphibians, & reptiles, or monocardian animals. Cz. 1. London: Longman & Co., 1839, s. 221. (ang.).

[smi-4] A. Smith: Illustrations of the zoology of South Africa, consisting chiefly of figures and descriptions of the objects of natural history collected during an expedition into the interior of South Africa, in the years 1834, 1835, and 1836; fitted out by "The Cape of Good Hope association for exploring Central Africa": together with a summary of African zoology, and an inquiry into the geographical ranges of species in that quarter of the globe. Cz. 4. London: Smith, Elder and Co., 1845, s. ryc. vi i tekst. (ang.).

[gis-6] J.von N.F.X. Gistel: Naturgeschichte des Thierreichs für höhere Schulen. Stuttgart: Hoffmann, 1848, s. ix. (niem.).

[cof-7] 1 2 RonR. Fricke RonR., William NeilW.N. Eschmeyer William NeilW.N., Richard van derR. Laan Richard van derR. (red.), SEARCH, [w:] Eschmeyer’s Catalog of Fishes, California Academy of Sciences, 11 maja 2024 [dostęp 2024-06-09] (ang.).

[fro&pau-8] 1 2 R. Froese & D. Pauly: Ophisurus. FishBase (ver. (02/2024)). [dostęp 2024-06-09]. (ang.).

[ris-9] A. Risso: Histoire naturelle des principales productions de l’Europe méridionale, et particulièrement de celles des environs de Nice et des Alpes maritimes. T. 3. Paris: Chez F.-G. Levrault, 1827, s. 206. (fr.).

[ety-10] Ch. Scharpf: Family Ophichthidae Günther 1870 (Snake Eels and Worm Eels). The ETYFish Project. [dostęp 2024-06-09]. (ang.).

[CITEREFJaeger1959[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=wu.89043220607&seq=179_139]-11] 1 2 Jaeger 1959 ↓, s. 139.

[CITEREFJaeger1959[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=wu.89043220607&seq=151_111]-12] Jaeger 1959 ↓, s. 111.

[CITEREFJaeger1959[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=wu.89043220607&seq=262_222]-13] Jaeger 1959 ↓, s. 222.

[abr-14] Z. Abramowiczówna: Słownik grecko-polski. T. 1: Α-Δ. Warszawa: Polskie Wydawnictwo Naukowe, 1958, s. 178. (pol. • gr.).

[Rutkowicz-15] S. Rutkowicz: Encyklopedia ryb morskich. Gdańsk: Wydawnictwo morskie, 1982, s. 228. ISBN 83-215-2103-7.