Krowiak olszowy

Krowiak olszowy
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	grzyby
Typ	podstawczaki
Klasa	pieczarniaki
Rząd	borowikowce
Rodzina	krowiakowate
Rodzaj	krowiak
Gatunek	krowiak olszowy
	Nazwa systematyczna
	Paxillus rubicundulus P.D. Orton; Notes R. bot. Gdn Edinb. 29: 110 (1969)
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Krowiak olszowy (Paxillus rubicundulus P.D. Orton) – gatunek grzybów z rodziny krowiakowatych.

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Paxillus, Paxillaceae, Boletales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Po raz pierwszy opisał go Peter Darbishire Orton w 1961 r. Nazwę polską podał Władysław Wojewoda w 1999 r.

Morfologia

Kapelusz

Średnicy od 5–10 cm, u młodych okazów płaski i niemal rozpostarty, u starszych lejkowato wklęsły. Brzegi równe, początkowo podwinięte i pilśniowe, później wyprostowują się. Skórka jasnobrązowa, promieniście poszarpana i pokryta ciemniejszymi, szarobrązowymi lub oliwkowobrązowymi lub czarnymi łuskami silnie zrośniętymi ze skórką.

Blaszki

Wąskie i gęste, zbiegające na trzon. Początkowo są żółtawe, potem ciemnieją i mają rdzawy kolor. Po ugnieceniu plamią się czerwonobrązowo.

Trzon

Wysokość 3–7 cm, grubość 0,8–1,5 cm, dołem cylindryczny, rozszerzający się ku górze. Kolor początkowo żółtawy, później czerwonobrązowy.

Wysyp zarodników

Rdzawobrązowy. Zarodniki o średnicy 6–8 × 4–5 µm.

Gatunki podobne

Krowiak olszowy przypomina zabarwieniem i pokrojem trującego krowiaka podwiniętego (Paxillus involutus), jest jednak mniejszy i nieco asymetrycznie osadzony, bardziej lejkowaty, powyginany i ma wyraźnie cieńszy kapelusz i trzon.

Występowanie i siedlisko

Notowany tylko w Europie i w Australii. W Polsce W. Wojewoda w 2003 r. przytoczył 6 stanowisk.

Naziemny grzyb mykoryzowy. Owocniki tworzy od lipca do września, często w dużych grupach lub czarcich kręgach, tylko pod olszami, przeważnie w wilgotnych miejscach. Niezbyt częsty. Tworzy mykoryzy z olszą czarną.

Znaczenie

Grzyb trujący: spożywanie niewskazane, przypuszcza się, że skutki mogą być podobne jak po zjedzeniu krowiaka podwiniętego – może wywołać nawet śmiertelną reakcję immunologiczną. Jest to jednak tylko przypuszczenie – jak dotąd grzyba tego nie sprawdzono pod względem wartości spożywczych i nie są znane przypadki zatrucia tym gatunkiem.

Przypisy

1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2017-01-10] (ang.).
1 2 WładysławW. Wojewoda WładysławW., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 492, ISBN 83-89648-09-1 .
1 2 3 4 5 PavolP. Škubla PavolP., Wielki atlas grzybów, Poznań: Elipsa, 2007, s. 248, ISBN 978-83-245-9550-1 .
1 2 3 E.E. Gerhardt E.E., Grzyby: wielki ilustrowany przewodnik, Warszawa: Klub dla Ciebie – Bauer-Weltbild Media, 2006, ISBN 83-7404-513-2 .
↑ Discover Life Maps [online] [dostęp 2017-01-10] .
↑ AndreasA. Gminder AndreasA., Atlas grzybów. Jak bezbłędnie oznaczać 340 gatunków grzybów Europy Środkowej, 2008, s. 93, ISBN 978-83-258-0588-3 .

[if-1] 1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2017-01-10] (ang.).

[check-2] 1 2 WładysławW. Wojewoda WładysławW., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 492, ISBN 83-89648-09-1 .

[wag-3] 1 2 3 4 5 PavolP. Škubla PavolP., Wielki atlas grzybów, Poznań: Elipsa, 2007, s. 248, ISBN 978-83-245-9550-1 .

[ger-4] 1 2 3 E.E. Gerhardt E.E., Grzyby: wielki ilustrowany przewodnik, Warszawa: Klub dla Ciebie – Bauer-Weltbild Media, 2006, ISBN 83-7404-513-2 .

[disc-5] Discover Life Maps [online] [dostęp 2017-01-10] .

[gmin-6] AndreasA. Gminder AndreasA., Atlas grzybów. Jak bezbłędnie oznaczać 340 gatunków grzybów Europy Środkowej, 2008, s. 93, ISBN 978-83-258-0588-3 .