Phallus

Sromotnik
	; Sromotnik smrodliwy (Phallus impudicus)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	grzyby
Typ	podstawczaki
Klasa	pieczarniaki
Rząd	sromotnikowce
Rodzina	sromotnikowate
Rodzaj	sromotnik
	Nazwa systematyczna
	Phallus Junius ex L.; Species Plantarum 2: 1178 (1753)
	Typ nomenklatoryczny
	Phallus impudicus L.
	Multimedia w Wikimedia Commons

Phallus Junius ex L. (sromotnik) – rodzaj grzybów z rodziny sromotnikowatych (Phallaceae).

Cechy charakterystyczne

Saprotrofy lub pasożyty korzeni. Owocniki za młodu w postaci jajowatego tworu w galaretowatej osłonie. Jest to tzw. jajo. Po rozwinięciu się mają kształt falliczny. Na szczycie trzonu znajduje się dzwonkowaty kapelusz o powierzchni podobnej do plastra miodu, pokryty oliwkowozieloną masą zarodników. Owocnik o tej budowie nosi nazwę receptakl. Zarodniki eliptyczne, gładkie, bez pory rostkowej.

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Phallaceae, Phallales, Phallomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Rodzaj Phallus utworzyli Hadrianus Junius i Karol Linneusz w 1753 r. Gatunkiem typowym jest Phallus impudicus L. Synonimy naukowe: Clautriavia (Pat.) Lloyd, Cryptophallus Peck, Dictyopeplos Kuhl & Hasselt, Dictyophallus Corda, Dictyophora Desv., Dictyophora sect. Clautriavia Pat., Hymenophallus Nees, Jaczewskia Mattir. Junia Dumort. Kirchbaumia Schulzer, Leiophallus (Fr.) Nees, Morellus Eaton, Omphalophallus Kalchbr., Phalloidastrum Battarra, Phallus sect. Dictyophora (Desv.) Kreisel, Retigerus Raddi, Satyrus Bosc, Sophronia Pers. Polską nazwę podał Józef Jundziłł w 1830 r. W polskim piśmiennictwie mykologicznym rodzaj ten opisywany był też jako słupiak lub sromotnica. Nazwa naukowa nawiązuje do kształtu owocnika. Wywodzi się z greckiej nazwy prącia (φαλλός, w zlatynizowanej formie Phallus). Polska nazwa zwyczajowa sromotnik to staropolski wyraz oznaczający osobę okrytą hańbą lub siejącą zgorszenie.

Niektóre gatunki:

Phallus glutinolens (Möller) Kuntze 1898
Phallus hadrianii Vent. 1801 – sromotnik fiołkowy
Phallus impudicus L. 1753 – sromotnik smrodliwy
Phallus indusiatus Vent. 1798 – sromotnik woalkowy
Phallus minusculus Kreisel & Calonge 2002
Phallus pygmaeus Baseia 2003

Wykaz gatunków i nazwy naukowe na podstawie Index Fungorum. Nazwy polskie według Władysława Wojewody.

Przypisy

1 2 3 4 Index Fungorum [online] [dostęp 2013-11-12] (ang.).
↑ E.E. Gerhardt E.E., Grzyby – wielki ilustrowany przewodnik, Warszawa: Klub dla Ciebie - Bauer-Weltbild Media, 2006, ISBN 83-7404-513-2 .
↑ Species Fungorum [online] [dostęp 2013-11-12] (ang.).
1 2 WładysławW. Wojewoda WładysławW., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 500–502, ISBN 83-89648-09-1 .

[if-1] 1 2 3 4 Index Fungorum [online] [dostęp 2013-11-12] (ang.).

[ger-2] E.E. Gerhardt E.E., Grzyby – wielki ilustrowany przewodnik, Warszawa: Klub dla Ciebie - Bauer-Weltbild Media, 2006, ISBN 83-7404-513-2 .

[sf-3] Species Fungorum [online] [dostęp 2013-11-12] (ang.).

[check-4] 1 2 WładysławW. Wojewoda WładysławW., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 500–502, ISBN 83-89648-09-1 .