Piłowate

Piłowate
	Pristidae
	Bonaparte, 1835
	; Przedstawiciel rodziny – Pristis microdon
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ryby chrzęstnoszkieletowe
Podgromada	spodouste
Infragromada	Euselachii
(bez rangi)	płaszczki
Rząd	Rhinopristiformes
Rodzina	piłowate
	Typ nomenklatoryczny
	Pristis Linck, 1790
Synonimy
	Pristidini Bonaparte, 1835; Pristinæ – Swainson, 1839; Pristisidæ – Gray, 1851;
	Pristidini Bonaparte, 1835; Pristinæ – Swainson, 1839; Pristisidæ – Gray, 1851;
Rodzaje
	3 rodzaje (w tym 1 wymarły) – zobacz opis w tekście
	3 rodzaje (w tym 1 wymarły) – zobacz opis w tekście
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Piłowate (Pristidae) – rodzina ryb chrzęstnoszkieletowych z rzędu Rhinopristiformes.

Zasięg występowania

Zamieszkują ciepłe wody nad szelfem kontynentalnym wszystkich oceanów (Morza Czerwonego, Morza Śródziemnego, Indo-Pacyfiku, aż do Australii i Nowej Gwinei). Są rybami dwuśrodowiskowymi, mogą przebywać zarówno w wodach słonych, jak i słodkich.

Cechy charakterystyczne

Ciało długie, wrzecionowate. Głowa spłaszczona grzbietobrzusznie. Pysk wyciągnięty w tzw. rostrum, przypominające kształtem miecz lub piłę, wykorzystywany do ogłuszania i zabijania ofiar. Na każdej z bocznych krawędzi rostrum występuje 16–32 par ostrych, głęboko osadzonych zębów jednakowej wielkości. Oczy i tryskawki na wierzchniej, a otwór gębowy i szczeliny skrzelowe na spodniej części głowy. Małe zęby szczękowe ułożone są w licznych rzędach. Brak wąsików. Występują dwie płetwy grzbietowe o zbliżonej wielkości. Pierwsza z nich leży nad płetwami brzusznymi. Płetwy piersiowe szerokie. Ich przednia część jest zrośnięta z głową. Płetwa odbytowa nie występuje. Tylne promienie płetw brzusznych samców są przekształcone w pterygopodium. Piłokształtne są żyworodne. Żywią się głównie rybami.

Osiągają długość od 1,4 m (Pristis clavata) do 7,6 m (Pristis pectinata).

Klasyfikacja

Współcześnie występujące rodzaje zaliczane do tej rodziny:

Anoxypristis White & Moy-Thomas, 1941 – jedynym żyjącym współcześnie przedstawicielem jest Anoxypristis cuspidata (Latham, 1794)
Pristis Linck, 1790

Opisano również rodzaj wymarły:

Propristis Dames, 1883

Status

Wszystkie gatunki rodziny piłowatych wpisane są w Czerwonej Księdze IUCN jako krytycznie zagrożone wyginięciem (kategoria CR).

Zobacz też

lista rodzin ryb

Uwagi

↑ Pisownia oryginalna, takson zdefiniowany w randze podrodziny.

Przypisy

1 2 Ch.-L.Ch.L. Bonaparte Ch.-L.Ch.L., Prodromus Systematis Ichthyologiae, 1835, [3] (łac.).
↑ W. Swainson: The natural history of fishes, amphibians, & reptiles, or monocardian animals. Cz. 2. London: Longman & Co., 1839, s. 192. (ang.).
↑ J.E. Gray: List of the specimens of fish in the collection of the British Museum. Cz. 1: Chondropterygii. London: Printed by order of the Trustees, 1851, s. 87. (ang.).
↑ Ryby. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1976, seria: Mały słownik zoologiczny.
1 2 Joseph S. Nelson: Fishes of the World. John Wiley & Sons, 2006. ISBN 0-471-25031-7.
↑ G. Nikolski: Ichtiologia szczegółowa. Tłum. Franciszek Staff. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1970.
↑ R. Froese & D. Pauly: Family Pristidae - Sawfishes. FishBase (ver. (02/2024)). [dostęp 2024-04-05]. (ang.).
↑ RonR. Fricke RonR., William NeilW.N. Eschmeyer William NeilW.N., Richard van derR. Laan Richard van derR. (red.), SEARCH, [w:] Eschmeyer’s Catalog of Fishes, California Academy of Sciences, 5 marca 2024 [dostęp 2024-04-05] (ang.).
↑ W. Dames. Über eine tertiäre Wirbelthierfauna von der westlichen Insel der Birket-EI-Qrûn im Fajum (Aegypten). „Sitzungsberichte der Königlich Preussischen Akademie der Wissenschaften zu Berlin”. Jahrgang 1883 (1), s. 136, 1883. (niem.).

[2] Pisownia oryginalna, takson zdefiniowany w randze podrodziny.

[bon-1] 1 2 Ch.-L.Ch.L. Bonaparte Ch.-L.Ch.L., Prodromus Systematis Ichthyologiae, 1835, [3] (łac.).

[swa-3] W. Swainson: The natural history of fishes, amphibians, & reptiles, or monocardian animals. Cz. 2. London: Longman & Co., 1839, s. 192. (ang.).

[gray-4] J.E. Gray: List of the specimens of fish in the collection of the British Museum. Cz. 1: Chondropterygii. London: Printed by order of the Trustees, 1851, s. 87. (ang.).

[mszR-5] Ryby. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1976, seria: Mały słownik zoologiczny.

[Nelson2006-6] 1 2 Joseph S. Nelson: Fishes of the World. John Wiley & Sons, 2006. ISBN 0-471-25031-7.

[Nikolski-7] G. Nikolski: Ichtiologia szczegółowa. Tłum. Franciszek Staff. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1970.

[fro&pau-8] R. Froese & D. Pauly: Family Pristidae - Sawfishes. FishBase (ver. (02/2024)). [dostęp 2024-04-05]. (ang.).

[cof-9] RonR. Fricke RonR., William NeilW.N. Eschmeyer William NeilW.N., Richard van derR. Laan Richard van derR. (red.), SEARCH, [w:] Eschmeyer’s Catalog of Fishes, California Academy of Sciences, 5 marca 2024 [dostęp 2024-04-05] (ang.).

[dam-10] W. Dames. Über eine tertiäre Wirbelthierfauna von der westlichen Insel der Birket-EI-Qrûn im Fajum (Aegypten). „Sitzungsberichte der Königlich Preussischen Akademie der Wissenschaften zu Berlin”. Jahrgang 1883 (1), s. 136, 1883. (niem.).