Pisolithus

Purchatnica
Ilustracja
Purchatnica piaskowa (Pisolithus arhizus)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

grzyby

Typ

podstawczaki

Klasa

pieczarniaki

Rząd

borowikowce

Rodzina

tęgoskórowate

Rodzaj

purchatnica

Nazwa systematyczna
Pisolithus Alb. & Schwein.
Consp. fung. (Leipzig): 82 (1805)
Typ nomenklatoryczny

Pisolithus arenarius Alb. & Schwein. 1805

Przekrój owocnika z perydiolami (purchatnica piaskowa)

Pisolithus Alb. & Schwein. (purchatnica) – rodzaj grzybów z rodziny tęgoskórowatych (Sclerodermataceae). W Polsce występuje jeden gatunek.

Charakterystyka

Wnętrzniaki o owocniku wyrastającym pod ziemią, lub częściowo nad ziemią. Grzyby mykoryzowe. Gatunki tego rodzaju tworzą ektomykoryzy z szerokim wachlarzem roślin drzewiastych, w tym zarówno okrytonasiennych, jak i nagonasiennych, takich jak sosnowate, mirtowate, bukowate, mimozowate, dwuskrzydłowate i czystkowate. Owocniki mają różne kształty; szeroko jajowate, poduszeczkowate, prawie kuliste lub gruszkowate z żółtawymi pasmami ryzomorfów przytwierdzających je do podłoża. Perydium jest nagie i błyszczące, początkowo białawe, ale zmieniające się w orzechowe, miodowe lub jeszcze ciemniejsze, o wyglądzie „skóry węża”. Gleba pęka na jajowate lub wielokątne perydiole z oliwkowymi, brązowymi, brodawkowatymi lub kolczastymi w stanie dojrzałym bazydiosporami.

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Sclerodermataceae, Boletales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Rodzaj Pisolithus utworzyli w 1805 r. Johannes Baptista von Albertini i Lewis David von Schweinitz. Gatunkiem typowym jest Pisolithus arenarius Alb. & Schwein. 1805. Synonimy: Durosaccum Lloyd, Endacinus Raf., Eudacnus Raf. ex Merr., Eudacnus Raf., Lycoperdodes Haller ex Kuntze, Pisocarpium Link, Polypera Pers., Polysaccum F. Desp. & DC. Polską nazwę nadał Franciszek Błoński w 1896 r. W polskim piśmiennictwie mykologicznym rodzaj ten opisywany były także jako grochówka.

Niektóre gatunki:

Nazwy naukowe na podstawie Index Fungorum. Nazwy polskie według Władysława Wojewody.

Przypisy

  1. 1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2014-02-15] (ang.).
  2. 1 2 3 Władysław Wojewoda, Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 529, ISBN 83-89648-09-1.
  3. ↑ Barbara Gumińska, Władysław Wojewoda, Grzyby i ich oznaczanie, Warszawa: PWRiL, 1985, s. 432, ISBN 83-09-00714-0.
  4. ↑ Ishika Bera, Pisolithus [online], FungalPedia [dostęp 2024-12-02] (ang.).
  5. ↑ Species Fungorum [online] [dostęp 2014-02-15] (ang.).
  6. ↑ Index Fungorum (gatunki) [online] [dostęp 2013-03-05] (ang.).