Polisorbat 80

Polisorbat 80
Nazewnictwo
	Inne nazwy i oznaczenia
	monooleinian polioksymetylenosorbitanu, monooleinian polioksyetylenosorbitolu, polioksymetylenomonostearynian sorbitanu, polioksyetylenowany(20) monooleinian sorbitanu, E433, nazwa handlowa: Tween 80
	Ogólne informacje
	Charakterystyka fizyczna
	bezwonna, jasnożółta lub ciemnożółta, czysta ciecz
	Identyfikacja
Numer CAS	9005-65-6
DrugBank	DB11063
Właściwości
	Gęstość
	1,064 g/cm³; ciecz; 1,06–1,09 g/cm³; ciecz;
	Rozpuszczalność w wodzie
	mieszalny z wodą
Temperatura wrzenia	powyżej 100 °C
Lepkość	420 mPa·s
Ciśnienie pary nasyconej	1,3 hPa (20 °C)
Niebezpieczeństwa
	Globalnie zharmonizowany system; klasyfikacji i oznakowania chemikaliów
	Substancja nie jest klasyfikowana jako; niebezpieczna według kryteriów GHS.
	NFPA 704
	0 0 0
Temperatura zapłonu	powyżej 113 °C (zamknięty tygiel)
Numer RTECS	WG2934000
Dawka śmiertelna	LD50 34,5 ml/kg (szczur, doustnie); LD50 25 g/kg (mysz, doustnie); LDLo 500 mg/kg (pies, dożylnie)
	Podobne związki
Podobne związki	polisorbat 20, polisorbat 40, polisorbat 60, polisorbat 65
	Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą; stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)
	Więcej identyfikatorów i właściwości może znajdować się w Wikidanych

Polisorbat 80 (E433) – mieszanina polioksyetylenowych pochodnych sorbitanu(inne języki) i kwasu oleinowego, niejonowy surfaktant oraz emulgator.

Jest lepkim, rozpuszczalnym w wodzie, żółtawym płynem. Hydrofilowość tego surfaktantu zapewniają boczne łańcuchy polieterowe. W nazewnictwie polisorbatów liczba po nazwie (80) jest oznaczeniem grupy lipofilowej, w tym przypadku kwasu oleinowego^{[potrzebny przypis]}. Jego krytyczne stężenie micelizacji wynosi 1,2×10⁻⁵ M.

Stosuje się go między innymi przy produkcji lodów, jako emulgator zapobiegający obiałczaniu kropelek tłuszczów w mleku i tym samym destabilizujący emulsję. Krople tłuszczów mogą w ten sposób tworzyć połączenia między sobą (sieci), zamykając powietrze w mieszaninie, co czyni produkt pulchnym i utrzymuje jego kształt^{[potrzebny przypis]}.

Wywiera wpływ na bakterie E. coli znajdujące się w jelicie, co może mieć związek z patogenezą choroby Leśniowskiego-Crohna.

Przypisy

1 2 3 4 5 6 Monooleinian polioksyetylenosorbitanu – karta charakterystyki. Carl Roth. [dostęp 2016-08-15].
↑ Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2010 r. w sprawie dozwolonych substancji dodatkowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 232, poz. 1525 (ISAP)).
↑ Karolina Śliwa, Elżbieta Sikora, Jan Ogonowski. Kosmetyki do pielęgnacji skóry atopowej. „Wiadomości chemiczne”. 65 (7–8), s. 651–673, 2011.
↑ Ryszard Zieliński. Zastosowanie metody HLD-NAC w prognozowaniu właściwości mikroemulsji. „Towaroznawcze Problemy Jakości”. Nr 1, s. 28–45, 2012.
1 2 3 4 5 6 Polysorbate 80 (nr W291706) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck) na obszar Polski. [dostęp 2016-08-15].
↑ Polisorbat 80 [PDF], karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich, Merck, numer katalogowy: W291706 [dostęp 2016-08-15] .
↑ Polisorbat 80 (nr W291706) (ang.) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck) na obszar Polski. [dostęp 2016-08-15]. (przeczytaj, jeśli nie wyświetla się prawidłowa wersja karty charakterystyki)
1 2 3 Polysorbate 80, [w:] ChemIDplus [online], United States National Library of Medicine [dostęp 2016-08-15] (ang.).
↑ D.K. Chou, R. Krishnamurthy, T.W. Randolph, J.F. Carpenter i inni. Effects of Tween 20 and Tween 80 on the stability of Albutropin during agitation. „Journal of Pharmaceutical Sciences”. 94 (6), s. 1368–1381, czerwiec 2005. DOI: 10.1002/jps.20365. PMID: 15858848.
↑ Carol LC.L. Roberts Carol LC.L., Åsa VÅ.V. Keita Åsa VÅ.V., Sylvia HS.H. Duncan Sylvia HS.H., NiamhN. O’Kennedy NiamhN., Johan DJ.D. Söderholm Johan DJ.D., Translocation of Crohn’s disease Escherichia coli across M-cells: contrasting effects of soluble plant fibres and emulsifiers, „Gut”, 59 (10), 2010, s. 1331–1339, DOI: 10.1136/gut.2009.195370, ISSN 0017-5749, PMID: 20813719, PMCID: PMC2976079 [dostęp 2017-11-10] .

[Roth-1] 1 2 3 4 5 6 Monooleinian polioksyetylenosorbitanu – karta charakterystyki. Carl Roth. [dostęp 2016-08-15].

[RozpMZ-2] Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2010 r. w sprawie dozwolonych substancji dodatkowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 232, poz. 1525 (ISAP)).

[Śliwa-3] Karolina Śliwa, Elżbieta Sikora, Jan Ogonowski. Kosmetyki do pielęgnacji skóry atopowej. „Wiadomości chemiczne”. 65 (7–8), s. 651–673, 2011.

[Zieliński-4] Ryszard Zieliński. Zastosowanie metody HLD-NAC w prognozowaniu właściwości mikroemulsji. „Towaroznawcze Problemy Jakości”. Nr 1, s. 28–45, 2012.

[SA-5] 1 2 3 4 5 6 Polysorbate 80 (nr W291706) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck) na obszar Polski. [dostęp 2016-08-15].

[6] Polisorbat 80 [PDF], karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich, Merck, numer katalogowy: W291706 [dostęp 2016-08-15] .

[SA-US-7] Polisorbat 80 (nr W291706) (ang.) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck) na obszar Polski. [dostęp 2016-08-15]. (przeczytaj, jeśli nie wyświetla się prawidłowa wersja karty charakterystyki)

[CID-8] 1 2 3 Polysorbate 80, [w:] ChemIDplus [online], United States National Library of Medicine [dostęp 2016-08-15] (ang.).

[Chou-9] D.K. Chou, R. Krishnamurthy, T.W. Randolph, J.F. Carpenter i inni. Effects of Tween 20 and Tween 80 on the stability of Albutropin during agitation. „Journal of Pharmaceutical Sciences”. 94 (6), s. 1368–1381, czerwiec 2005. DOI: 10.1002/jps.20365. PMID: 15858848.

[10] Carol LC.L. Roberts Carol LC.L., Åsa VÅ.V. Keita Åsa VÅ.V., Sylvia HS.H. Duncan Sylvia HS.H., NiamhN. O’Kennedy NiamhN., Johan DJ.D. Söderholm Johan DJ.D., Translocation of Crohn’s disease Escherichia coli across M-cells: contrasting effects of soluble plant fibres and emulsifiers, „Gut”, 59 (10), 2010, s. 1331–1339, DOI: 10.1136/gut.2009.195370, ISSN 0017-5749, PMID: 20813719, PMCID: PMC2976079 [dostęp 2017-11-10] .