Roela

Roela
	; Roella incurva
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	astropodobne
Rząd	astrowce
Rodzina	dzwonkowate
Rodzaj	roela
	Nazwa systematyczna
	Roella L.; Sp. Pl.: 170 (1753)
	Typ nomenklatoryczny
	R. ciliata Linnaeus
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Roela (Roella L.) – rodzaj roślin z rodziny dzwonkowatych. Obejmuje 22 gatunki występujące w Południowej Afryce, w większości w Kraju Przylądkowym, jeden gatunek (R. glomerata) sięga na wschodzie po KwaZulu-Natal. Występują na kamienistych, piaszczystych i gliniastych płaskowyżach i zboczach gór, zarówno na śródlądziu, jak i na wybrzeżach. Zależne są od pożarów, po których silnie się rozwijają, a bez których zanikają z krajobrazu.

R. glomerata wykorzystywana jest lokalnie jako roślina lecznicza. Podejmowano próby upraw tych roślin jako ozdobnych, ale okazały się trudne w uprawie.

Nazwa rodzaju upamiętnia holenderskiego anatoma i ogrodnika Willema Röella (1700–1775).

Morfologia

Pokrój: Krzewinki, rzadziej byliny o pędach płożących lub prosto wzniesionych.
Liście: Skrętoległe, drobne (wrzosopodobne), gęsto wyrastające wzdłuż pędów, czasem skupione w kępki. Siedzące, o blaszce jajowatej lub równowąskiej.
Kwiaty: Drobne lub średnich rozmiarów, pojedyncze lub skupione po kilka na szczycie pędów, wówczas wsparte też listkami tworzącymi okrywę, czasem pierzasto kolczastą. Działek kielicha 4–5. Korona zrosłopłatkowa, dzwonkowata z 4–5 płatków. Zwykle biała lub niebieska, rzadko czerwona lub żółta. Pręciki w liczbie 4–5, wolne, z nitkami rozszerzonymi u nasady i równowąskimi pylnikami, schowanymi lub wystającymi z korony. Zalążnia dwukomorowa zwieńczona miodnikami, z licznymi zalążkami, na szczycie z prętowatą szyjką słupka z rozwidlonym znamieniem.
Owoce: Torebki otwierające się szczytowo porami lub wieczkiem.

Systematyka

Pozycja systematyczna

Rodzaj z rodziny dzwonkowatych Campanulaceae klasyfikowany w jej obrębie do podrodziny Campanuloideae.

Wykaz gatunków

Roella amplexicaulis Dod
Roella arenaria Schltr.
Roella bryoides H.Buek
Roella ciliata L.
Roella compacta Schltr.
Roella decurrens L'Hér.
Roella divina Cupido
Roella dregeana A.DC.
Roella dunantii A.DC.
Roella glomerata A.DC.
Roella goodiana Adamson
Roella incurva Banks ex A.DC.
Roella latiloba A.DC.
Roella maculata Adamson
Roella muscosa L.f.
Roella prostrata E.Mey. ex A.DC.
Roella recurvata A.DC.
Roella secunda H.Buek
Roella spicata L.f.
Roella squarrosa P.J.Bergius
Roella triflora (R.D.Good) Adamson
Roella uncinata Cupido

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2022-01-01] (ang.).
↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2022-01-01] (ang.).
1 2 3 Roella L.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2022-01-01].
↑ Roella. [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2022-01-01].
↑ Józef Rostafiński: Słownik polskich imion rodzajów oraz wyższych skupień roślin. Kraków: Akademia Umiejętności, 1900. (pol.).
1 2 3 4 5 6 7 8 Roella. [w:] PlantZAfrica.com [on-line]. SA National Biodiversity Institute. [dostęp 2022-01-01].
1 2 3 4 5 K. Kubitzki (red.): The Families and Genera of Vascular Plants. VIII. Flowering Plants. Eudicots. Berlin, Heidelberg, New York: Springer-Verlag, 2007, s. 40. ISBN 978-3-540-31050-1.
↑ Genus Roella L.. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2022-01-01].

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2022-01-01] (ang.).

[apweb-2] Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2022-01-01] (ang.).

[powo-3] 1 2 3 Roella L.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2022-01-01].

[ing-4] Roella. [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2022-01-01].

[rostaf-5] Józef Rostafiński: Słownik polskich imion rodzajów oraz wyższych skupień roślin. Kraków: Akademia Umiejętności, 1900. (pol.).

[plantza-6] 1 2 3 4 5 6 7 8 Roella. [w:] PlantZAfrica.com [on-line]. SA National Biodiversity Institute. [dostęp 2022-01-01].

[kubitzki-7] 1 2 3 4 5 K. Kubitzki (red.): The Families and Genera of Vascular Plants. VIII. Flowering Plants. Eudicots. Berlin, Heidelberg, New York: Springer-Verlag, 2007, s. 40. ISBN 978-3-540-31050-1.

[grin-8] Genus Roella L.. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2022-01-01].