Roman Strzoda

Roman Strzoda
Data i miejsce urodzenia

8 sierpnia 1881
Wierzch

Data i miejsce śmierci

13 stycznia 1943
Dachau lub Mauthausen

Stanowisko

Komisarz plebiscytowy powiatu raciborskiego

Rodzice

Franciszek Strzoda
Paulina Spiller

Małżeństwo

Irena Klonowska

Krewni i powinowaci

Jan Strzoda (brat)

Roman Strzoda (ur. 8 sierpnia 1881 w Wierzchu, zm. 13 stycznia 1943 w Dachau lub Mauthausen) – polski działacz narodowy i plebiscytowy na Górnym Śląsku.

Życiorys

Urodził się w Wierzchu koło Prudnika, w rodzinie Franciszka, posła do Reichstagu na okręg prudnicki, i Pauliny ze Spillerów. Jego bratem był Jan Strzoda.

Uczęszczał do gimnazjum we Wrocławiu, następnie podjął studia prawnicze na Uniwersytecie Wrocławskim i w Monachium (studiów nie ukończył). Należał do polskich kół uniwersyteckich. W 1911 ożenił się z Ireną Klonowską.

Po I wojnie światowej został członkiem zarządu, a następnie dyrektorem Polskiego Banku Ludowego w Raciborzu. Działał w Towarzystwie Czytelni Ludowych oraz w raciborskiej „Strzesze”, która skupiała polskie organizacje. W 1920, w przygotowaniach do plebiscytu śląskiego, Strzoda został kierownikiem Polskiego Komitetu Plebiscytowego na powiat raciborski. Urzędował wówczas w siedzibie „Strzechy” przy ul. Grosse Vorstadt (obecnie ul. Londzina). Jego żona angażowała się w działalność ruchu kobiecego na Górnym Śląsku oraz w prace Polskiego Czerwonego Krzyża. Wkrótce jednak zachorował i został hospitalizowany w klinice w Krakowie, a na stanowisku kierownika komitetu plebiscytowego zastąpił go Antoni Rostek.

Bank Ludowy w Raciborzu zakończył działalność po wybuchu III powstania śląskiego. Strzoda wraz ze Stanisławem Sobotą i Władysławem Robotą został członkiem zarządu koła inteligencji polskiej, pochodzącej z powiatu prudnickiego. W 1931 był dyrektorem Śląskiego Zakładu Kredytowego w Tarnowskich Górach.

Strzoda został zabity podczas II wojny światowej 13 stycznia 1943 w obozie koncentracyjnym Dachau lub Mauthausen.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 Maresz 2023 ↓, s. 15.
  2. 1 2 3 4 Dzisiejszy Jubilat, „Polska Zachodnia”, 206, Katowice, 8 sierpnia 1931, s. 6.
  3. ↑ Joanna Rostropowicz, Panie hrabio, stary dąb się nie ugina [online], wachtyrz.eu, 25 marca 2021 [dostęp 2024-09-04].
  4. ↑ Franciszkanie kupili w Raciborzu restaurację, żeby urządzić w niej... klasztor [online], dev.nowiny.pl, 1 marca 2020 [dostęp 2024-09-04] (pol.).
  5. ↑ 100 lat temu w Nowinach Raciborskich: Pociąg wjechał w wóz. Gospodarz zginął na miejscu, jego towarzysz w krytycznym stanie trafił do szpitala [online], agronowiny.pl, 17 listopada 2020 [dostęp 2024-09-04] (pol.).
  6. ↑ Ważna placówka gospodarcza wznawia działalność w Raciborzu, „Dziennik Zachodni”, 129, Katowice: Wydawca: „Czytelnik”, 9 maja 1948, s. 4.
  7. ↑ Pierwszy powiat prudnicki, „Tygodnik Prudnicki”, 13 (436), Prudnik: Spółka Wydawnicza „Aneks”, 1 kwietnia 1999, s. 15, ISSN 1231-904X.
  8. ↑ Roman Strzoda [online], secure.ushmm.org [dostęp 2024-09-04].
  9. ↑ Maresz 2023 ↓, s. 19.

Bibliografia