Romulea

*Romulea*
	; Romulea bulbocodium
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	liliopodobne (≡ jednoliścienne)
Rząd	szparagowce
Rodzina	kosaćcowate
Rodzaj	Romulea
	Nazwa systematyczna
	Romulea Maratti; Pl. Romul. Saturn. 13. 1772
	Typ nomenklatoryczny
	R. bulbocodium (Linnaeus) Sebastiani et Mauri
Synonimy
	Bulbocodium Gronovius; Ilmu Adanson; Trichonema Ker Gawl.;
	Bulbocodium Gronovius; Ilmu Adanson; Trichonema Ker Gawl.;
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Romulea – rodzaj roślin należący do rodziny kosaćcowatych (Iridaceae). Obejmuje około 95–109 gatunków. Większość przedstawicieli rodzaju (83 gatunki) rośnie w Afryce Południowej, pozostałe występują na obszarach górskich Afryki Wschodniej, na Sokotrze i w obszarze śródziemnomorskim oraz w Europie Zachodniej sięgając na północy po południowo-zachodnią Anglię (w Europie rośnie w sumie 8 gatunków). Rośliny te występują w miejscach suchych, piaszczystych i trawiastych. Nie są wymagające w uprawie, a niektóre, zwłaszcza południowoafrykańskie gatunki mają efektowne kwiaty. Niektóre gatunki uprawiane jako ozdobne rozprzestrzeniają się jako inwazyjne np. R. rosea w Australii i na Wyspie Świętej Heleny.

Morfologia

Pokrój: Byliny wyrastające ze zwykle skośnie rosnących bulwocebul, osiągające zwykle ok. 10 cm wysokości.
Liście: Wąskie, czasem oskrzydlone, rzadko płaskie, zawsze bez srebrzystego paska pośrodku blaszki.
Kwiaty: Pojedyncze, czasem z zalążnią znajdującą się poniżej poziomu gruntu. Wsparte są przysadkami. Okwiat efektowny, barwy czerwonej, jasnoniebieskiej, fioletowej lub białej. Sześć listków okwiatu podobnych jest wielkością, ale te z zewnętrznego okółka zwykle są ciemniej prążkowane. Wszystkie listki okółka u dołu zrastają się w rurkę. Pręciki są trzy. Zalążnia jest dolna, trójkomorowa, z licznymi zalążkami. Szyjka słupka pojedyncza, ale rozgałęzia się na trzy ramiona, nie spłaszczające się płatkowato.
Owoce: Trójkomorowe torebki zawierające zwykle kulistawe nasiona.

Systematyka

Rodzaj z plemienia Croceae, z podrodziny Crocoideae z rodziny kosaćcowatych (Iridaceae).

Wykaz gatunków

Romulea albiflora J.C.Manning & Goldblatt
Romulea albomarginata M.P.de Vos
Romulea amoena Schltr. ex Bég.
Romulea antiatlantica Maire
Romulea aquatica G.J.Lewis
Romulea arnaudii Moret
Romulea atrandra G.J.Lewis
Romulea austinii E.Phillips
Romulea autumnalis L.Bolus
Romulea barkerae M.P.de Vos
Romulea biflora (Bég.) M.P.de Vos
Romulea bifrons Pau
Romulea bocchierii Frignani & Iiriti
Romulea bulbocodium (L.) Sebast. & Mauri
Romulea camerooniana Baker
Romulea cedarbergensis M.P.de Vos
Romulea citrina Baker
Romulea clusiana (Lange) Nyman
Romulea collina J.C.Manning & Goldblatt
Romulea columnae Sebast. & Mauri
Romulea congoensis Bég.
Romulea corsica Jord. & Fourr.
Romulea cruciata (Jacq.) Bég.
Romulea cyrenaica Bég.
Romulea dichotoma (Thunb.) Baker
Romulea discifera J.C.Manning & Goldblatt
Romulea diversiformis M.P.de Vos
Romulea eburnea J.C.Manning & Goldblatt
Romulea elliptica M.P.de Vos
Romulea engleri Bég.
Romulea eximia M.P.de Vos
Romulea fibrosa M.P.de Vos
Romulea fischeri Pax
Romulea flava (Lam.) M.P.de Vos
Romulea flexuosa Klatt
Romulea florentii Moret
Romulea gigantea Bég.
Romulea gracillima Baker
Romulea hallii M.P.de Vos
Romulea hantamensis (Diels) Goldblatt
Romulea hirsuta (Steud. ex Klatt) Baker
Romulea hirta Schltr.
Romulea jugicola M.P.de Vos
Romulea kamisensis M.P.de Vos
Romulea komsbergensis M.P.de Vos
Romulea leipoldtii Marais
Romulea ligustica Parl.
Romulea lilacina J.C.Manning & Goldblatt
Romulea × limbarae Bég.
Romulea linaresii Parl.
Romulea longipes Schltr.
Romulea lutea J.C.Manning & Goldblatt
Romulea luteiflora (M.P.de Vos) M.P.de Vos
Romulea macowanii Baker
Romulea maculata J.C.Manning & Goldblatt
Romulea malaniae M.P.de Vos
Romulea maroccana Bég.
Romulea melitensis Bég.
Romulea membranacea M.P.de Vos
Romulea minutiflora Klatt
Romulea monadelpha (Sweet ex Steud.) Baker
Romulea montana Schltr. ex Bég.
Romulea monticola M.P.de Vos
Romulea multifida M.P.de Vos
Romulea multisulcata M.P.de Vos
Romulea namaquensis M.P.de Vos
Romulea nivalis (Boiss. & Kotschy) Klatt
Romulea numidica Jord. & Fourr.
Romulea obscura Klatt
Romulea papyracea Wolley-Dod
Romulea pearsonii M.P.de Vos
Romulea penzigii Bég.
Romulea petraea Al-Eisawi
Romulea phoenicia Mouterde
Romulea pratensis M.P.de Vos
Romulea ramiflora Ten.
Romulea requienii Parl.
Romulea revelieri Jord. & Fourr.
Romulea rosea (L.) Eckl.
Romulea rupestris J.C.Manning & Goldblatt
Romulea sabulosa Schltr. ex Bég.
Romulea saldanhensis M.P.de Vos
Romulea sanguinalis M.P.de Vos
Romulea saxatilis M.P.de Vos
Romulea schlechteri Bég.
Romulea setifolia N.E.Br.
Romulea singularis J.C.Manning & Goldblatt
Romulea sinispinosensis M.P.de Vos
Romulea sladenii M.P.de Vos
Romulea speciosa (Andrews) Baker
Romulea sphaerocarpa M.P.de Vos
Romulea stellata M.P.de Vos
Romulea subfistulosa M.P.de Vos
Romulea sulphurea Bég.
Romulea syringodeoflora M.P.de Vos
Romulea tabularis Eckl. ex Bég.
Romulea tempskyana Freyn
Romulea tetragona M.P.de Vos
Romulea tortilis Baker
Romulea tortuosa (Licht. ex Roem. & Schult.) Baker
Romulea toximontana M.P.de Vos
Romulea triflora (Burm.f.) N.E.Br.
Romulea tubulosa J.C.Manning & Goldblatt
Romulea unifolia M.P.de Vos
Romulea vaillantii Quézel
Romulea villaretii Dobignard
Romulea vinacea M.P.de Vos
Romulea viridibracteata M.P.de Vos
Romulea vlokii M.P.de Vos

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2019-03-03] (ang.).
1 2 3 Romulea. [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2019-03-03]. (ang.).
1 2 Genus: Romulea Maratti. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2019-03-03].
1 2 3 4 5 6 7 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 2. Perennials and annuals. London: Macmillan, 2002, s. 448. ISBN 0-333-74890-5.
1 2 Romulea. The Plant List. [dostęp 2019-03-03]. (ang.).
1 2 3 David J.D.J. Mabberley David J.D.J., Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 801, DOI: 10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200 .

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).

[apweb-2] Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2019-03-03] (ang.).

[ing-3] 1 2 3 Romulea. [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2019-03-03]. (ang.).

[grin-4] 1 2 Genus: Romulea Maratti. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2019-03-03].

[philips-5] 1 2 3 4 5 6 7 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 2. Perennials and annuals. London: Macmillan, 2002, s. 448. ISBN 0-333-74890-5.

[tpl-6] 1 2 Romulea. The Plant List. [dostęp 2019-03-03]. (ang.).

[mabb-7] 1 2 3 David J.D.J. Mabberley David J.D.J., Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 801, DOI: 10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200 .