Rychcice

Rychcice
Рихтичі
ilustracja
Państwo

 Ukraina

Obwód

 lwowski

Powierzchnia

3,769 km²

Populacja

 

• liczba ludności

3244

Nr kierunkowy

+380 3244 91

Kod pocztowy

82151

Położenie na mapie hromady Drohobycz
Mapa konturowa hromady Drohobycz, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Rychcice”
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa konturowa Ukrainy, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Rychcice”
Położenie na mapie obwodu lwowskiego
Mapa konturowa obwodu lwowskiego, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Rychcice”
Położenie na mapie rejon drohobyckiego
Mapa konturowa rejon drohobyckiego, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Rychcice”
Ziemia49°21′N 23°30′E/49,350000 23,500000
Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Rychcice (ukr. Рихтичі, Rychtyczi) – wieś na Ukrainie, w obwodzie lwowskim, w rejonie drohobyckim, nad potokiem Bar, dopływem Tyśmienicy.

Wieś położona jest 5 km na północny wschód od miasta Drohobycz. Na północy leżą wsie Dobrowlany, Rolów, na wschodzie Lipowice i Michałowice, na południe Poczajowice i miasto Drohobycz. Znajduje tu się przystanek kolejowy Rychcice, położony na linii Stryj – Sambor.

Historia

Do roku 1772 ziemia przemyska, województwo ruskie, do roku 1918 powiat drohobycki w austriackiej prowincji Galicja. Parafia łacińska in loco, dekanat drohobycki, diecezja przemyska. Parafia ufundowana w roku 1434 przez Stanisława Korytkę z Poczajowic oraz Marcina Korytkę z Michałowic. W połowie XVI w. nastąpiła konwersja wyznania, a kościół został zamieniony na zbór kalwiński. Protestanci zwrócili kościół katolikom w roku 1629 na mocy przywileju Mikołaja z Nurowa, podskarbiego koronnego. Zapewne po pożarze starej świątyni katolicy wybudowali nowy kościół, drewniany w roku 1720, konsekrowany w roku 1858. W roku 1909 postawiono murowany kościół pw. Znalezienia Krzyża Świętego. Inspiratorem budowy był ks. kanonik Aleksander Stopczyński urodzony w roku 1843, a zmarły i pochowany obok na cmentarzu katolickim w roku 1923. Kościół konsekrowano w roku 1910. W 1938 obok kościoła i cmentarza postawiono i poświęcono figurę Chrystusa Króla, 3-metrową kopię statuy z Rio De Janeiro. Cerkiew unicka pw. św. Bazylego z roku 1826, parafia w Wacowicach (obecnie Залужани).

W roku 1876 Rychcice liczyły 2005 mieszkańców oraz 401 domów (w tym 1376 katolików, 664 unitów, i 39 wyz. mojżeszowego, narodowości 1438 Polaków, 635 Rusinów i 7 Niemców). Przez wieś przechodziła linia kolejowa wybudowana w okresie austro-węgierskim. Pod koniec XIX w. własność większościowa Juliusza Bielskiego. Częścią wsi były do roku 1939 Rychcice Polskie, zamieszkane przez społeczność polską i Rychcice Ruskie, zamieszkane przez społeczność rusińską, parafia unicka Wacowice (obecnie Залужани). W II Rzeczypospolitej miejscowość była siedzibą gminy wiejskiej Rychcice.

11 września 1939 roku, przy stacji kolejowej Rychcice-Chatki, został zbombardowany przez niemieckie samoloty transport ewakuacyjny Fabryki Wagonów z Sanoka, w którym zginęli tu wówczas pracownicy tego zakładu: kalkulator Julian Gorgoń (kierownik transportu) oraz stolarz Cyryl Dutkiewicz.

Według działaczy kresowych Szczepana Siekierki, Henryka Komańskiego i Krzysztofa Bulzackiego w latach 1939–1945 nacjonaliści ukraińscy z OUN-UPA zamordowali tutaj 21 Polaków.

W czasie okupacji niemieckiej mieszkający tutaj Polacy - Stefania Ciołek z córką Heleną oraz rodzina Kozłowskich - udzielali pomocy Żydom. Po wojnie Instytut Jad Waszem uhonorował za to tytułami Sprawiedliwych wśród Narodów Świata Stefanię Ciołek, Helenę Ciołek, Antoniego i Katarzynę Kozłowskich oraz Jadwigę Stolarczyk z d. Kozłowską.

W sierpniu 1945 50 polskich rodzin z parafii Rychcice zostało przesiedlonych na tzw. Ziemie Odzyskane, a następnie 9 września 1945 zasiedliła wsie: Drzonów, a w innych terminach inne wsie i miasta: Jutrzenka, Witnica, Nowiny Wielkie, Świerkocin, Strzelin; Szczawin, Nawrocko, Dalsze, Szklary Dolne, Szklary Górne, Obora, Jędrzychów, Nowa Sól, Żabno, Kiełcz, Wleń, Trzcianka, Bytów, Borzytuchom, Cybinka. Miejsce Polaków zajęli w Rychcicach przesiedleńcy z Czerteża pod Sanokiem, Rusini i Ukraińcy.

Obecnie wieś zamieszkuje ok. 3000 osób, dane niepełne ze względu na wysoki odsetek emigracji zarobkowej.

Zabytki

Osoby związane z Rychcicami

Przypisy

  1. ↑ Дрогобицька громала. (ukr.).
  2. ↑ Poświęcenie pomnika Chrystusa w Rychcicach obok Drohobycza. „Wschód”. Nr 100, s. 6, 16 października 1938.
  3. ↑ Barbara Wanielista. „Odnajdę Twór Grób Piłsudczyku” (cz. VI). „Góra Przemienienia”. Nr 51 (175), s. 10-12, 17 grudnia 2006. Parafia Przemienienia Pańskiego w Sanoku.
  4. ↑ Filip Schneider: Relacja Filipa Schneidera. W: Andrzej Brygidyn, Magdalena Brygidyn-Paszkiewicz: Wspomnienia i relacje żołnierzy Sanockiego Obwodu Związku Walki Zbrojnej – Armii Krajowej 1939–1944. Sanok: 2012, s. 286–291. ISBN 978-83-903080-5-0.
  5. ↑ Szczepan Siekierka, Henryk Komański, Krzysztof Bulzacki, Ludobójstwo dokonane przez nacjonalistów ukraińskich na Polakach w województwie lwowskim 1939–1947, Wrocław: Stowarzyszenie Upamiętnienia Ofiar Zbrodni Ukraińskich Nacjonalistów, 2006, s. 182, ISBN 83-85865-17-9, OCLC 77512897.
  6. ↑ Ciołek Stefania ; Daughter: Helena. collections.yadvashem.org. [dostęp 2024-09-12]. (ang.).
  7. ↑ Kozlowski Antoni & Kozlowska Katarzyna (Wiszniewska); Daughter: Stolarczyk Jadwiga (Kozlowska). collections.yadvashem.org. [dostęp 2024-09-12]. (ang.).
  8. ↑ Brzezinska

Bibliografia

Linki zewnętrzne