Sitarobrachys thoracica

Sitarobrachys thoracica
(Kraatz, 1862)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

stawonogi

Gromada

owady

Rząd

chrząszcze

Podrząd

chrząszcze wielożerne

Rodzina

oleicowate

Podrodzina

Nemognathinae

Plemię

Sitarini

Rodzaj

Sitarobrachys
Reitter, 1883

Gatunek

Sitarobrachys thoracica

Synonimy
  • Stenoria thoracica Kraatz, 1862
  • Sitarobrachys alfierii Pic, 1913
  • Sitarobrachys brevipennis Reitter, 1883
  • Sitarobrachys diversipes Pic, 1924
  • Sitarobrachys buigasi Escalera, 1909
  • Sitarobrachys proximo Escalera, 1914

Sitarobrachys thoracica – gatunek chrząszcza z rodziny oleicowatych i podrodziny Nemognathinae, jedyny z monotypowego rodzaju Sitarobrachys.

Taksonomia

Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1862 roku przez Gustava Kraatza pod nazwą Stenoria thoracica. W 1883 roku opisany został niezależnie przez Edmunda Reittera pod nazwą Sitarobrachys brevipennis wraz z publikacją nowego rodzaju Sitarobrachys. Na początku XX wieku opisano kilka kolejnych gatunków z tego rodzaju, jednak wszystkie zostały zsynonimizowane z typem nomenklatorycznym, w związku z czym Sitarobrachys współcześnie jest taksonem monotypowym.

Morfologia

Chrząszcz o ciele długości około 7 mm.

Głowa jest czarna, w zarysie niemal trójkątna. Czoło jest pozbawione punktowania, natomiast reszta głowy ma powierzchnię rzeźbioną grubymi punktami. Skronie są nieco dłuższe i szersze niż jedno oko. Warga górna jest szersza niż dłuższa. Nitkowate czułki osiągają połowę długości ciała. Żuwaczki nie są równolegle ku przodowi wydłużone. Głaszczki szczękowe są niepowiększone i mają ostatni człon o kształcie innym niż siekierowaty czy trójkątny.

Przedplecze jest czarne, znacznie szersze niż dłuższe, ku tyłowi zwężone, pokryte grubym punktowaniem, przed tarczką opatrzone wciskiem, u podstawy nieobrzeżone. Duża tarczka ma trójkątny kształt i czarny kolor. Pokrywy są pomarańczowe lub żółtobrązowe, porośnięte krótkim, delikatnym, słabo widocznym owłosieniem. U samicy pokrywy są silnie skrócone, nie dłuższe od przedplecza i tak silnie rozchylone, że wręcz ułożone poprzecznie, pozostawiając większość odwłoka niezasłoniętą. U samca pokrywy zakrywają niemal cały odwłok i rozchylone są tylko w tyle. Skrzydła tylnej pary u samca są poprawnie wykształcone, u samicy zaś brak ich zupełnie. Odnóża są stosunkowo masywne. Tylna ich para cechują się goleniami o obu ostrogach wyprostowanych i niezgrubiałych, podobnych pod względem długości i średnicy.

Odwłok jest rdzawoczerwono obrzeżony. Końcowe jego tergity są wyraźnie punktowane.

Ekologia i występowanie

Larwy tego chrząszcza są ektopasożytami niedorosłych stadiów dziko żyjących pszczół, przechodzącymi rozwój w ich gniazdach. Samice są pozbawione zdolności lotu i nie opuszczają gniazd swych żywicieli. Samce zwykle obserwuje się w pobliżu tychże gniazd.

Gatunek palearktyczny, o zasięgu kanaryjsko-wokółśródziemnomorskim. Podawany jest z południowo-zachodniej Hiszpanii, Bułgarii, Grecji, Turcji, Izraela, Palestyny, Egiptu, Tunezji, północnej Algierii, Maroka i Wysp Kanaryjskich (z Fuerteventury). Wszędzie jest owadem bardzo rzadko obserwowanym.

Przypisy

  1. 1 2 3 M.A. Bologna: Meloidae. W: Catalogue of Palaearctic Coleoptera Volume 5. Tenebrionoidea. I. Löbl, A. Smetana (red.). Wyd. Apollo Books. Stenstrup: 2008, s. 370-412.
  2. 1 2 3 4 M.A. Bologna. Sitarobrachys thoracica (Kraatz, 1862): new genus and species for the blister beetle fauna of Turkey. „Fragmenta Entomologica”. 48, s. 125-126, 2016.
  3. 1 2 3 4 5 6 7 8 Arved Lompe: Gattung Sitarobrachys Reitter, 1883. [w:] Käfer Europas [on-line]. [dostęp 2025-12-01].
  4. 1 2 3 4 5 Arved Lompe: Nemognathinae. [w:] Käfer Europas [on-line]. [dostęp 2025-12-01].