Rośliny cieniolubne, skiofity (gr. skiá = cień + phytón = roślina), rośliny cienioznośne – rośliny, które przystosowane są do życia w warunkach dużego zacienienia, w normalnych warunkach nie występujące na pełnym świetle. Optymalne warunki rozwoju znajdują pod osłoną innych roślin rozwijając się np. w runie leśnym. Osiągają pełne natężenie fotosyntezy przy słabym świetle (np. 1/10 intensywności pełnego światła słonecznego) i dalsze zwiększanie światła nie powoduje u nich wzrostu fotosyntezy.
Liście roślin cieniolubnych są zwykle duże, okryte cienką kutykulą, z bezładnie ułożonymi chloroplastami w komórkach miękiszu palisadowego.
Ze względu na korelację między średnimi temperaturami i wymaganiami świetlnymi rośliny cieniolubne mają większy udział we florze klimatów ciepłych, mniejszy w strefach bliższych biegunom i w wysokich górach. Podobnie wpływa na wymagania świetlne żyzność podłoża – im jest ona większa, tym mniejsze wymagania świetlne, podczas gdy na ubogich siedliskach dominują rośliny światłolubne.
Cieniolubne są często początkowe stadia rozwoju roślin (np. gametofit paproci, splątek mszaków, niektóre pnącza jak np. bluszcz pospolity i drzewa takie jak np. świerki).
Wiele roślin znosi zarówno zacienienie, jak i ekspozycję na pełne światło. Określane są mianem obojętnych na intensywność światła. To takich cienioznośnych roślin mogących też z powodzeniem rosnąć w miejscach nasłonecznionych należy paprotka zwyczajna.