Stenophyllinae

	Stenophyllinae
	Saussure, 1869
	; Samica Stenophylla lobivertex z plemienia Stenophyllini
	; Acontista aurantiaca z plemienia Acontistini
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	stawonogi
Gromada	owady
Rząd	modliszki
Podrząd	Eumantodea
Infrarząd	Schizomantodea
Parworząd	Artimantodea
(bez rangi)	Amerimantodea
Nadrodzina	Acanthopoidea
Rodzina	Acanthopidae
Podrodzina	Stenophyllinae
Synonimy
	Stenophyllidae Saussure, 1869; Stenophyllites Saussure, 1869; Stenophyllae Saussure, 1869;
	Stenophyllidae Saussure, 1869; Stenophyllites Saussure, 1869; Stenophyllae Saussure, 1869;
	Systematyka w Wikispecies

Stenophyllinae – podrodzina modliszek z podrzędu Eumantodea i rodziny Acanthopidae. Obejmuje ponad 40 opisanych gatunków, zgrupowanych w dwóch plemionach. Zamieszkują neotropikalną Amerykę.

Morfologia

Głowa tych modliszek w pierwotnym planie budowy ma na ciemieniu dwa boczne wyrostki nad oczami złożonymi, jednak cecha ta wtórnie zanikła u niektórych zaawansowanych linii ewolucyjnych podplemienia Acontistina. Synapomorfiami Stenophyllinae są zanik na udzie chwytnego odnóża przedniego jednego z kolców dyskoidalnych i przekształcenie się spodnich listewek ud odnóży krocznych w płaty.

Ekologia i występowanie

Modliszki te zasiedlają głównie wilgotne lasy równikowe. Nieliczne gatunki spotykane są w formacjach o wykształconych porach roku. Acontistini bytują na różnorakiej roślinności, a Stenophyllini w ściółce. Nimfy niektórych gatunków wykazują myrmekomorfię, a niektóre osobniki dorosłe upodabniają się do żywych lub suchych liści.

Owady te zamieszkują krainę neotropikalną, zarówno część północno-, jak i południowoamerykańską. Rozmieszczone są od środkowego Meksyku na północy przez Amerykę Środkową po północną i środkową Amerykę Południową.

Taksonomia

Takson ten wprowadził w 1869 roku Henri de Saussure pod nazwą Stenophyllites. W systemach Ermanna Giglio-Tosa z 1919 roku oraz Antona Handlirscha z 1930 roku figurował jako plemię Stenophyllae w podrodzinie Toxoderinae w obrębie modliszkowatych. Max Beier w systemie z 1964 roku wyróżniał plemię pod nazwą Stenophyllini, również w podrodzinie Toxoderinae w obrębie modliszkowatych. Reinhard Ehrmann i Roger Roy w systemie z 2002 roku wyróżniali podrodzinę Stenophyllinae, jako jedną z trzech w obrębie rodziny Acanthopidae. W bazującym na wynikach molekularnej analizy filogenetycznej systemie Julia Riviery i Gavina J. Svensona z 2016 roku wyniesiono ową podrodzinę do rangi osobnej rodziny. W uwzględniającym także dane morfologiczne systemie Christiana J. Schwarza i Roya z 2019 roku obniżono ją z powrotem do rangi podrodziny w obrębie Acanthopodidae, ale odmiennie zdefiniowano, włączając do niej plemię Acontistini, które w poprzednich systemach zwykle traktowane było jako osobna rodzina lub podrodzina.

Do podrodziny zalicza się ponad 40 opisanych gatunków, zgrupowanych w ośmiu rodzajach i dwóch plemionach:

Acontistini Giglio-Tos, 1915
- Callibiina Giglio-Tos, 1919
  - Callibia Stål, 1877
- Acontistina Giglio-Tos, 1915
  - Ovalimantis Roy, 2015
  - Acontista Saussure et Zehntner, 1894
  - Raptrix Terra, 1995
  - Tithrone Stål, 1877
  - Paratithrone Lombardo, 1996
  - Astollia Kirby, 1904
Stenophyllini Saussure, 1869
- Stenophylla Westwood, 1843

W wynikach analizy molekularnej Riviery i Svensona z 2016 roku Acontistini zajęły pozycję siostrzaną dla Acanthopinae, tworząc z nimi klad siostrzany dla Stenophyllini. Natomiast według wyników morfologicznych badań Schwarza i Roya z 2019 roku Stenophyllini zajmują pozycję siostrzaną dla Acontistini, tworząc z nimi klad siostrzany dla Acanthopinae.

Przypisy

1 2 3 4 5 Christian J. Schwarz, Roger Roy. The systematics of Mantodea revisited: an updated classification incorporating multiple data sources (Insecta: Dictyoptera). „Annales de la Société entomologique de France (N.S.)”. 55 (2), s. 101–196, 2019. DOI: 10.1080/00379271.2018.1556567.
1 2 3 4 5 6 Julio Rivera, Gavin J. Svenson. The Neotropical ‘polymorphic earless praying mantises’ – part I: molecular phylogeny and revised higher-level systematics (Insecta: Mantodea, Acanthopoidea). „Systematic Entomology”. 41, s. 607–649, 2016.
↑ Henri de Saussure. Essai d’un système des Mantides. „Mittheilungen der Schweizerischen entomologischen Gesellschaft”. 3 (2), s. 49–73, 1869.
↑ Ermanno Giglio-Tos. Saggio di una nuova classificazione dei mantidi. „Bullettino della Società Entomologica Italiana”. 49, s. 50–87, 1919.
↑ AntonA. Handlirsch AntonA., Insecta 1, [w:] W.W. Kükenthal, T.T. Krumbach (red.), Handbuch der Zoologie 4 (1): Progoneata – Chilopoda – Insecta, Berlin: Walter de Gruyter & Co, 1930, s. 1–892 .
↑ MaxM. Beier MaxM., Blattopteroidea, Mantodea, [w:] H.G.H.G. Bronn (red.), Klassen und Ordnungen des Tierreichs. Fünfter Band: Arthropoda. III Abteilung: Insecta, wyd. Geest & Portig, Leipzig 1964, s. 849–970 .
1 2 Reinhard Ehrmann: Mantodea – Gottesanbeterinnen der Welt. Münster: Natur und Tier Verlag GmbH, 2002.
↑ Daniel Otte, Lauren Spearman, Martin B.D. Stiewe, David C. Eades: family Acanthopinae. [w:] Mantodea Species File (Version 5.0/5.0) [on-line]. [dostęp 2024-01-03].

[SchwarzRoy-1] 1 2 3 4 5 Christian J. Schwarz, Roger Roy. The systematics of Mantodea revisited: an updated classification incorporating multiple data sources (Insecta: Dictyoptera). „Annales de la Société entomologique de France (N.S.)”. 55 (2), s. 101–196, 2019. DOI: 10.1080/00379271.2018.1556567.

[rs16-2] 1 2 3 4 5 6 Julio Rivera, Gavin J. Svenson. The Neotropical ‘polymorphic earless praying mantises’ – part I: molecular phylogeny and revised higher-level systematics (Insecta: Mantodea, Acanthopoidea). „Systematic Entomology”. 41, s. 607–649, 2016.

[Saussure-3] Henri de Saussure. Essai d’un système des Mantides. „Mittheilungen der Schweizerischen entomologischen Gesellschaft”. 3 (2), s. 49–73, 1869.

[gt19-4] Ermanno Giglio-Tos. Saggio di una nuova classificazione dei mantidi. „Bullettino della Società Entomologica Italiana”. 49, s. 50–87, 1919.

[Handlirsch-5] AntonA. Handlirsch AntonA., Insecta 1, [w:] W.W. Kükenthal, T.T. Krumbach (red.), Handbuch der Zoologie 4 (1): Progoneata – Chilopoda – Insecta, Berlin: Walter de Gruyter & Co, 1930, s. 1–892 .

[Beier-6] MaxM. Beier MaxM., Blattopteroidea, Mantodea, [w:] H.G.H.G. Bronn (red.), Klassen und Ordnungen des Tierreichs. Fünfter Band: Arthropoda. III Abteilung: Insecta, wyd. Geest & Portig, Leipzig 1964, s. 849–970 .

[er02-7] 1 2 Reinhard Ehrmann: Mantodea – Gottesanbeterinnen der Welt. Münster: Natur und Tier Verlag GmbH, 2002.

[msf-8] Daniel Otte, Lauren Spearman, Martin B.D. Stiewe, David C. Eades: family Acanthopinae. [w:] Mantodea Species File (Version 5.0/5.0) [on-line]. [dostęp 2024-01-03].