Tanysiptera

	Tanysiptera
	Vigors, 1825
	; Sterowik brązowy (T. danae)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ptaki
Podgromada	Neornithes
Infragromada	ptaki neognatyczne
Rząd	kraskowe
Nadrodzina	Alcedinoidea
Rodzina	zimorodkowate
Podrodzina	łowce
Rodzaj	Tanysiptera
	Typ nomenklatoryczny
	Alcedo dea Linnaeus, 1766 (= Tanysiptera galatea G.R. Gray, 1859)
Synonimy
	Uralcyon F. Heine Sr., 1859; Edquista Mathews, 1918;
	Uralcyon F. Heine Sr., 1859; Edquista Mathews, 1918;
Gatunki
	9 gatunków – zobacz opis w tekście
	9 gatunków – zobacz opis w tekście
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Tanysiptera – rodzaj ptaków z podrodziny łowców (Halcyoninae) w obrębie rodziny zimorodkowatych (Alcedinidae).

Zasięg występowania

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Australazji.

Morfologia

Długość ciała 28–48 cm (włącznie z silnie wydłużonymi środkowymi sterówkami); masa ciała 37–78 g.

Systematyka

Rodzaj zdefiniował w 1825 roku irlandzki zoolog Nicholas Aylward Vigors w artykule poświęconym systematyce ptaków opublikowanym w czasopiśmie „Transactions of the Linnean Society of London”. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) sterowik duży (T. galatea).

Etymologia

Tanysiptera: gr. τανυσιπτερος tanusipteros ‘długopióry’, od τανυ- tanu- ‘długi’, od τεινω teinō ‘rozciągać’; -πτερος -pteros ‘-pióry’, od πτερον pteron ‘pióro’.
Uralcyon: gr. ουρα oura ‘ogon’; rodzaj Halcyon Swainson, 1821 (łowiec). Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Tanysiptera sylvia Gould, 1850.
Edquista: Alfred George Edquist (1873–1966), australijski pedagog, kolekcjoner. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Tanysiptera carolinae Schlegel, 1871.

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki:

Tanysiptera nigriceps P.L. Sclater, 1877 – sterowik czarnogłowy
Tanysiptera sylvia Gould, 1850 – sterowik białogrzbiety
Tanysiptera nympha G.R. Gray, 1840 – sterowik czerwonobrzuchy
Tanysiptera danae Sharpe, 1880 – sterowik brązowy
Tanysiptera hydrocharis G.R. Gray, 1858 – sterowik białobrzuchy
Tanysiptera ellioti Sharpe, 1870 – sterowik wstęgosterny
Tanysiptera riedelii J. Verreaux, 1866 – sterowik łuskowany
Tanysiptera carolinae Schlegel, 1871 – sterowik niebieskobrzuchy
Tanysiptera galatea G.R. Gray, 1859 – sterowik duży

Uwagi

↑ Nie Alcedo dea Linnaeus, 1758.

Przypisy

1 2 N.A. Vigors. Observations on the Natural Affinities that connect the Orders and Families of Birds. „Transactions of the Linnean Society of London”. 14, s. 433, 1825. (ang.).
↑ F. Heine. Ueber einige neue oder weniger bekannte Vögel des „Museum Heineanum“. „Journal für Ornithologie”. 7, s. 406, 1859. (niem.).
↑ G.M. Mathews: The birds of Australia. Cz. 7. H.F. & G. Witherby: London, 1918–1919, s. 198. (ang.).
1 2 D.W.D.W. Winkler D.W.D.W., S.M. Billerman & I.J.S.M.B.& I.J. Lovette S.M. Billerman & I.J.S.M.B.& I.J., Kingfishers (Alcedinidae), version 1.0, [w:] S.M.S.M. Billerman, B.K.B.K. Keeney, P.G. Rodewald & T.S. Schulenberg (red.), Birds of the World, Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY 2020, DOI: 10.2173/bow.alcedi1.01 [dostęp 2020-10-14] (ang.), Tanysiptera.
↑ The Key to Scientific Names ↓, Tanysiptera [dostęp 2022-01-23] .
↑ The Key to Scientific Names ↓, Uralcyon [dostęp 2022-01-23] .
↑ The Key to Scientific Names ↓, Edquista [dostęp 2022-01-23] .
↑ Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Halcyoninae Vigors, 1825 – łowce (wersja: 2024-10-05). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2025-03-13].

Bibliografia

The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca (ang.).

[a-2] Nie Alcedo dea Linnaeus, 1758.

[Vigors-1] 1 2 N.A. Vigors. Observations on the Natural Affinities that connect the Orders and Families of Birds. „Transactions of the Linnean Society of London”. 14, s. 433, 1825. (ang.).

[Heine-3] F. Heine. Ueber einige neue oder weniger bekannte Vögel des „Museum Heineanum“. „Journal für Ornithologie”. 7, s. 406, 1859. (niem.).

[Mathews-4] G.M. Mathews: The birds of Australia. Cz. 7. H.F. & G. Witherby: London, 1918–1919, s. 198. (ang.).

[Winkler&inni-5] 1 2 D.W.D.W. Winkler D.W.D.W., S.M. Billerman & I.J.S.M.B.& I.J. Lovette S.M. Billerman & I.J.S.M.B.& I.J., Kingfishers (Alcedinidae), version 1.0, [w:] S.M.S.M. Billerman, B.K.B.K. Keeney, P.G. Rodewald & T.S. Schulenberg (red.), Birds of the World, Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY 2020, DOI: 10.2173/bow.alcedi1.01 [dostęp 2020-10-14] (ang.), Tanysiptera.

[6] The Key to Scientific Names ↓, Tanysiptera [dostęp 2022-01-23] .

[7] The Key to Scientific Names ↓, Uralcyon [dostęp 2022-01-23] .

[8] The Key to Scientific Names ↓, Edquista [dostęp 2022-01-23] .

[Mielczarek&Kuziemko-9] Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Halcyoninae Vigors, 1825 – łowce (wersja: 2024-10-05). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2025-03-13].