Tokyo Disneyland(jap.東京ディズニーランドTōkyō Dizunīrando) – japoński park tematyczny stanowiący część Tokyo Disney Resort, położony w miejscowości Urayasu, w prefekturze Chiba, w Japonii, na północnym wybrzeżu Zatoki Tokijskiej, na sztucznie usypanym lądzie. Został otwarty w 1983 roku. Był to pierwszy park Disneya zbudowany poza Stanami Zjednoczonymi i został otwarty 15 kwietnia 1983 roku.
Pod koniec lat 50. XX wieku japoński biznesmen Kunizo Matsuo zwrócił się do amerykańskiego producenta filmowego Walta Disneya z propozycją budowy Disneylandu w Narze. Choć mówi się, że Walt początkowo zgodził się na ten pomysł, później się z niego wycofał. Matsuo, nadal zdeterminowany, by otworzyć park rozrywki inspirowany Disneyem, uruchomił w 1961 roku Nara Dreamland — niemal dokładną kopię Disneylandu, lecz pozbawioną postaci i własności intelektualnej Walt Disney Productions. Park działał do 2006 roku, a ostatecznie został zburzony w 2017.
W 1960 roku przedsiębiorstwo z branży rekreacji i turystyki The Oriental Land Company, spółka joint venture utworzona przez Keisei Electric Railway, Mitsui Fudosan, Asahi Land Development i inne firmy, planowało pozyskać tereny u wybrzeży Urayasu w prefekturze Chiba, aby stworzyć obszar komercyjno-mieszkalny oraz duży ośrodek rekreacyjny, roboczo nazwany Oriental Land. Chicharu Kawasaki, który został prezesem The Oriental Land Company, początkowo planował budowę ogrodu różanego podczas rozbudowy parku rozrywki Yatsu Yūen, projektu, który później doprowadził do powstania Keisei Rose Nurseries. Podczas wizyty Stanach Zjednoczonych w celu zakupu róż do ogrodu, Kawasaki był pod wrażeniem niedawno otwartego Disneylandu w Anaheim. Po powrocie do Japonii Kawasaki jasno wyraził zamiar stworzenia amerykańskiego Disneylandu w projekcie parku rekreacyjnego i starał się go urzeczywistnić. W 1962 roku The Oriental Land Company zaproponowała Disneyowi utworzenie japońskiego odpowiednika Disneylandu.
Kawasaki początkowo planował budowę japońskiego Disneylandu pod nazwą Teganuma Disneyland w okolicach jeziora Tega w miejscowościach Abiko i Shōnan w prefekturze Chiba, w ramach joint venture ze stadionem Kōrakuen i koleją aglomeracyjną Tōbu, a nawet zorganizowało ceremonię wmurowania kamienia węgielnego. Jednak z powodu problemów z zarządzaniem w joint venture i pogorszenia jakości wody w jeziorze Tega spowodowanego szybkim wzrostem gospodarczym, plan ten został zarzucony. Trzy firmy zaangażowane w joint venture zmieniły swoją lokalizację na wody Maihama u wybrzeży Urayasu i kontynuowały starania o budowę Disneylandu.
Oprócz Maihamy w Urayasu, kandydatami były Shimizu(inne języki) (obecnie Shimizu-ku w Shizuoce), Gotenba, Jokohama i Kawasaki. Jednak ze względu na bliskość Tokio, Walt Disney Productions zdecydowało się na budowę w Maihamie już na wczesnym etapie. Dzięki aktywnym staraniom lokalnych władz, The Oriental Land Company zawęziło wybór do Shimizu i Maihamy, dwóch bardziej odpowiednich lokalizacji. Zespół zarządzający Walt Disney Productions uznał jednak, że jeśli park wykorzysta górę Fudżi jako tło, odwiedzający nie będą mogli w pełni zanurzyć się w sztucznym Disneylandzie, więc Shimizu zostało wykluczone. Ponadto, Jokohama i Kawasaki zostały wcześnie wykluczone z listy kandydatów, ponieważ zagospodarowanie odzyskanych terenów spowodowałoby niedobór gruntów przemysłowych.
W lutym 1974 roku The Oriental Land Company oficjalnie zaprosiła dyrektorów Walt Disney Productions do Japonii na wizytę informacyjną. W czerwcu tego samego roku Kawasaki odwiedził siedzibę Disneya, aby ponownie podkreślić chęć OLC sprowadzenia Disneylandu do Japonii. Kawasaki ponowił zaproszenie dla najwyższych przedstawicieli Disneya do odwiedzenia Japonii; z oferty skorzystano w grudniu. W kwietniu 1979 roku negocjacji Masatomo Takahashi, prezes The Oriental Land Company, podpisał wstępną umowę na budowę Tokyo Disneyland w prefekturze Chiba. Japońscy inżynierowie i architekci odwiedzili Kalifornię, aby zwiedzić Disneyland i przygotować się do budowy nowego parku. Prace konstrukcyjne rozpoczęły się rok później, a ich start relacjonowały setki reporterów, co świadczyło o ogromnych oczekiwaniach wobec przyszłego parku. Ostateczny koszt budowy Tokyo Disneyland wyniósł 180 miliardów jenów, zamiast prognozowanych 100 miliardów.
W momencie rozpoczęcia budowy, Walt Disney Productions było zajęte budową EPCOT Center(inne języki) w Orlando i w związku z tym nie angażowało się zbytnio w inwestycje zagraniczne. Aby zminimalizować ryzyko, wytwórnia nie przyjęła modelu bezpośredniej działalności operacyjnej, lecz podpisała umowę z upoważniającą The Oriental Land Company do budowy i prowadzenia parku. Disney zapewnił doradztwo w zakresie projektowania i metod eksploatacji parku, a także zarządzania jakością, a The Oriental Land Company pokryło wszystkie koszty operacyjne. Chociaż Walt Disney Productions doświadczyła kryzysu biznesowego w 1984 roku, ta umowa licencyjna pozostaje niezmieniona do dziś[potrzebnyprzypis].
.svg){kind=logo}
35°37′58″N 139°52′50″E/35,632778 139,880556
