Tolmiea

Tolmiea
	; Tolmiea Menziesa tuż przed kwitnieniem
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	Saxifraganae
Rząd	skalnicowce
Rodzina	skalnicowate
Rodzaj	tolmiea
	Nazwa systematyczna
	Tolmiea Torrey et A. Gray; Fl. N. Amer. 1: 582. Jun 1840
	Typ nomenklatoryczny
	T. menziesii (Pursh) Torrey et A. Gray
Synonimy
	Leptaxis Rafinesque;
	Leptaxis Rafinesque;
	Multimedia w Wikimedia Commons

Tolmiea (Tolmiea) – rodzaj roślin należący do rodziny skalnicowatych. Należą do niego dwa gatunki występujące w północno-zachodniej części Ameryki Północnej (od północnej Kalifornii po Alaskę), gdzie rosną w wilgotnych lasach. Nazwa naukowa upamiętnia chirurga Williama F. Tolmie'go (1812-1886) pracującego dla Kompanii Zatoki Hudsona i będącego botanikiem amatorem. Odmiana 'Taff's Gold' T. menziesii z żółto plamiastymi liśćmi jest uprawiana jako roślina doniczkowa.

Morfologia

Pokrój: Byliny z kłączami, rzadko się rozgałęziającymi. Łodyga ulistniona wyprostowana i osiągająca od kilku do 70 cm wysokości. Pęd dość rzadko, gruczołowato owłosiony.
Liście: Zarówno odziomkowe, jak i łodygowe, przy czym im wyżej wyrastają w górze pędu, tym są mniejsze. Liście ogonkowe, zimozielone. Blaszka liściowa owalna, płytko klapowana na 5–9 klap, u nasady sercowata, na wierzchołku zaostrzona. Użyłkowanie liścia dłoniaste.
Kwiaty: Zebrane po 10–150 w grona. Kwiaty dwustronnie symetryczne. Hypancjum cylindryczno-lejkowate, zielone, przyległe do zalążni tylko u jej nasady, stąd zalążnia jest górna. Trwałych i nierównych działek kielicha jest zwykle 5. Mają one kolor zielony, czasem są czerwono prążkowane. Płatki korony są cztery, równowąskie i odgięte, zielone do czerwonobrązowych. Pręciki są trzy. Zalążnia jest jednokomorowa, z dwiema szyjkami słupka i zwieńczona dwoma znamionami.
Owoce: Owalna torebka, otwierająca się dwoma klapami. Nasiona są drobne, kulistawe, brązowe do czarnych.

Systematyka

Pozycja systematyczna według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG IV z 2016)

Rodzaj Tolmiea należy do rodziny skalnicowatych (Saxifragaceae), która jest rodziną siostrzaną dla agrestowatych (Grossulariaceae) i wraz z nią należy do rzędu skalnicowców (Saxifragales) w obrębie okrytonasiennych.

Wykaz gatunków

Tolmiea diplomenziesii Judd, Soltis & P. S. Soltis
Tolmiea menziesii (Pursh) Torrey & A. Gray – tolmiea Menziesa

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-02] (ang.).
1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-03-02] (ang.).
1 2 3 Index Nominum Genericorum. [dostęp 2013-12-18].
1 2 Ludmiła Karpowiczowa (red.): Słownik nazw roślin obcego pochodzenia łacińsko-polski i polsko-łaciński. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 1973, s. 76.
1 2 MieczysławM. Czekalski MieczysławM., Rośliny ozdobne do dekoracji wnętrz, Poznań: Wydawnictwo Akademii Rolniczej w Poznaniu, 1996, s. 51, ISBN 83-7160-011-9 .
1 2 3 4 5 6 7 Douglas E. Soltis, Walter S. Judd, Pamela S. Soltis, Patrick E. Elvander: Tolmiea Torrey & A. Gray. [w:] Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2013-12-18]. (ang.).
1 2 3 4 5 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 2. Perennials and annuals. London: Macmillan, 2011, s. 106. ISBN 0-333-74890-5.

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-02] (ang.).

[apweb-2] 1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-03-02] (ang.).

[ing-3] 1 2 3 Index Nominum Genericorum. [dostęp 2013-12-18].

[ludmila-4] 1 2 Ludmiła Karpowiczowa (red.): Słownik nazw roślin obcego pochodzenia łacińsko-polski i polsko-łaciński. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 1973, s. 76.

[czekalski-5] 1 2 MieczysławM. Czekalski MieczysławM., Rośliny ozdobne do dekoracji wnętrz, Poznań: Wydawnictwo Akademii Rolniczej w Poznaniu, 1996, s. 51, ISBN 83-7160-011-9 .

[america-6] 1 2 3 4 5 6 7 Douglas E. Soltis, Walter S. Judd, Pamela S. Soltis, Patrick E. Elvander: Tolmiea Torrey & A. Gray. [w:] Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2013-12-18]. (ang.).

[philips-7] 1 2 3 4 5 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 2. Perennials and annuals. London: Macmillan, 2011, s. 106. ISBN 0-333-74890-5.