Trechispora
_Liberta_201047.jpg) Szorstkozarodniczka smukłokryształowa (Trechispora microspora) | |
| Systematyka | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Typ | |
| Klasa | |
| Rząd | |
| Rodzina | |
| Rodzaj |
szorstkozarodniczka |
| Nazwa systematyczna | |
| Trechispora P. Karst. Hedwigia 29: 147 (1890) | |
| Typ nomenklatoryczny | |
|
Trechispora onusta P. Karst. 1890 | |
Trechispora P. Karst. (szorstkozarodniczka) – rodzaj grzybów z rzędu Trechisporales.
Charakterystyka
Grzyby nadrzewne, saprotrofy, grzyby kortycjoidalne o bazydiokarpie rozpostartym lub siedzącym, cienkim lub grubym. Hymenofor gładki, ziarnisty, odontoidalny lub hydnoidalny, zazwyczaj jasny. System strzępkowy monomityczny lub dimityczny, strzępki zwykle z typowymi, ampułkowymi przegrodami i sprzążkami, w subhymenium krótkie, u niektórych gatunków występują strzępki szkieletowe. Cystyd zazwyczaj brak, ale mogą występować cystydopodobne strzępki. Podstawki krótkie cylindryczno-maczugowate, 4-sterygmowe ze sprzążką u podstawy. Bazydiospory małe, zwykle kuliste do elipsoidalnych, rzadko allantoidalne, gładkie lub ornamentowane, zwykle z pogrubionymi ściankami, nieamyloidalne, niecyjanofilne lub lekko cyjanofilne.
Trechispora charakteryzuje się przede wszystkim kruchym owocnikiem o zmiennym hymenoforze i często ampułkowatymi strzępkami.
Systematyka i nazewnictwo
Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Hydnodontaceae, Trechisporales, Incertae sedis, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Takson utworzył Petter Adolf Karsten w 1890 r. Gatunkiem typowym jest Trechispora onusta P. Karst. 1890 Synonimy:
- Dextrinodontia Hjortstam & Ryvarden 1980
- Echinotrema Park.-Rhodes 1955
- Fibriciellum J. Erikss. & Ryvarden 1975
- Fibuloporia Bondartsev & Singer 1944
- Fibuloporia Bondartsev & Singer 1941
- Hydnodon Banker 1913
- Osteomorpha G. Arnaud 1952
- Osteomorpha G. Arnaud ex Watling & W.B. Kendr. 1979
- Pseudohydnum Rick 1904
- Scytinopogon Singe 1945
Polską nazwę nadał Władysław Wojewoda w 1999 r. W polskim piśmiennictwie mykologicznym należące do tego rodzaju gatunki opisywane były także jako pleśniak, kolczak lub żagiew oraz jako grzebieniatka.
- Trechispora amianthina (Bourdot & Galzin) Liberta 1966
- Trechispora araneosa (Höhn. & Litsch.) K.H. Larss. 1995 – szorstkozarodniczka motylkowokryształkowa
- Trechispora byssinella (Bourdot) Liberta 1966 – szorstkozarodniczka włóknista
- Trechispora caucasica (Parmasto) Liberta 1966
- Trechispora candidissima (Schwein.) Bondartsev & Singer 1941 – szorstkozarodniczka pałeczkowatokryształkowa
- Trechispora cohaerens (Schwein.) Jülich & Stalpers 1980 – szorstkozarodniczka szerokozarodnikowa
- Trechispora elongata Miettinen & K.H. Larss. 2006
- Trechispora farinacea (Pers.) Liberta 1966 – szorstkozarodniczka mączysta
- Trechispora fastidiosa (Pers.) Liberta 1966 – szorstkozarodniczka cuchnąca
- Trechispora hymenocystis (Berk. & Broome) K.H. Larss. 1994 – szorstkozarodniczka pęcherzykowata
- Trechispora incisa K.H. Larss. 1996 – szorstkozarodniczka widlastokryształkowa
- Trechispora invisitata (H.S. Jacks.) Liberta 1966
- Trechispora kavinioides B. de Vries 1987
- Trechispora laevis K.H. Larss. 1996 – szorstkozarodniczka gładka
- Trechispora microspora (P. Karst.) Liberta 1966 – szorstkozarodniczka smukłokryształowa
- Trechispora minima K.H. Larss. 1996 – szorstkozarodniczka drobniutka
- Trechispora mollusca (Pers.) Liberta 1974 – szorstkozarodniczka dwupiramidalnokryształkowa
- Trechispora nivea (Pers.) K.H. Larss. 1995 – szorstkozarodniczka śnieżysta
- Trechispora silvae-ryae (J. Erikss. & Ryvarden) K.H. Larss. 1993
- Trechispora stellulata (Bourdot & Galzin) Liberta 1966 – szorstkozarodniczka gwiazdkowatokryształkowa
- Trechispora stevensonii (Berk. & Broome) K.H. Larss. 1995 – szorstkozarodniczka rombowokryształkowa
- Trechispora subsphaerospora (Litsch.) Liberta 1974
- Trechispora verruculosa (G. Cunn.) K.H. Larss. 1996 – szorstkozarodniczka brodawkowana
Nazwy naukowe na podstawie Index Fungorum. Nazwy polskie według Władysława Wojewody, Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów i innych.
Przypisy
- 1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2022-11-22].
- 1 2 Barbara Gumińska, Władysław Wojewoda, Grzyby i ich oznaczanie, Warszawa: PWRiL, 1985, s. 192, ISBN 83-09-00714-0.
- 1 2 S.P. Gorjón, Genera of corticioid fungi: keys, nomenclature and taxonomy, „Studies in Fungi”, 5 (1), 2020, s. 284, DOI: 10.5943/sif/5/1/12 [dostęp 2023-09-07] (ang.).
- ↑ Species Fungorum [online] [dostęp 2014-02-15].
- 1 2 Władysław Wojewoda, Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 652–654, ISBN 83-89648-09-1.
- 1 2 3 4 5 6 7 Grzyby makroskopijne Polski w literaturze mikologicznej [online], grzyby.pl [dostęp 2023-12-30] (pol.).
- ↑ Index Fungorum (gatunki) [online] [dostęp 2013-03-05].
- ↑ Rekomendacja nr 6 (2025) Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online], 31 grudnia 2025 [dostęp 2026-06-08] (pol.).