Urophysa

*Urophysa*
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	jaskropodobne
Rząd	jaskrowce
Rodzina	jaskrowate
Rodzaj	Urophysa
	Nazwa systematyczna
	Urophysa Ulbrich; Notizbl. Bot. Gart. Berlin-Dahlem 10: 868. 30 Dec 1929
	Typ nomenklatoryczny
	nie desygnowany
	Systematyka w Wikispecies

Urophysa – rodzaj roślin z rodziny jaskrowatych. Obejmuje dwa gatunki występujące w Chinach. U. rockii odkryty został w 1925 roku, po czym nie był widziany do 2005 roku, kiedy to odnaleziono 400 okazów w dorzeczu Fu Jiang na terenie planowanej budowy zbiornika wodnego Wudu. Dla jego zachowania konieczna była ochrona ex situ.

Morfologia

Pokrój: Byliny z tęgimi i drewniejącymi kłączami.
Liście: Odziomkowe o blaszce trójlistkowej, długoogonkowe, u nasady pochwiaste.
Kwiaty: Wyrastają na głąbikach, których zwykle jest kilka, u U. henryi zakończone są trzema kwiatami, u U. rockii – z pojedynczym kwiatem. Kwiaty są obupłciowe, promieniste o średnicy ok. 2 cm. Listki okwiatu w dwóch okółkach po 5. Zewnętrzne niebieskie do różowobiałych. Wewnętrzne długości do 5–6 mm, czółenkowate. Pręciki liczne, nagie, z cienkimi nitkami i owalnymi pylnikami. Między pręcikami znajduje się ok. 7 błoniastych prątniczków. Słupków jest od 5 do 8. Zalążnia długości połowy słupka zawiera liczne zalążki. Szyjki słupka są trwałe.
Owoce: Owalne, nadęte mieszki. Nasiona są gęsto pomarszczone.

Systematyka

Pozycja systematyczna według APweb

Rodzaj z podrodziny Thalictroideae Rafinesque, rodziny jaskrowatych (Ranunculaceae) z rzędu jaskrowców (Ranunculales), należących do kladu dwuliściennych właściwych (eudicots). W obrębie podrodziny tworzy klad wspólnie z rodzajami Semiaquilegia i orlik (Aquilegia).

Wykaz gatunków

Urophysa henryi (Oliv.) O.E. Ulbr.
Urophysa rockii O.E. Ulbr.

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-26] (ang.).
1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2011-09-08] (ang.).
1 2 Index Nominum Genericorum (ING). Smithsonian National Museum of Natural History. [dostęp 2011-09-19]. (ang.).
1 2 3 4 5 Fu Dezhi; Orbélia R. Robinson: Urophysa. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2011-09-19]. (ang.).
↑ Du Baoguo, Yang Fengli: Urophysa rockii Ulbr., a rare and endangered plant needs urgent conservation. [w:] Current Science 99, 4 [on-line]. 2010. s. 419-420. [dostęp 2011-09-19]. (ang.).
↑ Wei Wang, Chen Zhi-Duan: Generic level phylogeny of Thalictroideae (Ranunculaceae): implications for the taxonomic status of Paropyrum and petal evolution. Taxon 56, 3: 811-821, 2007. [dostęp 2011-09-19]. (ang.).
↑ Urophysa Ulbr., [w:] Plants of the World online [online], Royal Botanic Gardens, Kew [dostęp 2026-10-30] .

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-26] (ang.).

[apweb-2] 1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2011-09-08] (ang.).

[ing-3] 1 2 Index Nominum Genericorum (ING). Smithsonian National Museum of Natural History. [dostęp 2011-09-19]. (ang.).

[china-4] 1 2 3 4 5 Fu Dezhi; Orbélia R. Robinson: Urophysa. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2011-09-19]. (ang.).

[5] Du Baoguo, Yang Fengli: Urophysa rockii Ulbr., a rare and endangered plant needs urgent conservation. [w:] Current Science 99, 4 [on-line]. 2010. s. 419-420. [dostęp 2011-09-19]. (ang.).

[6] Wei Wang, Chen Zhi-Duan: Generic level phylogeny of Thalictroideae (Ranunculaceae): implications for the taxonomic status of Paropyrum and petal evolution. Taxon 56, 3: 811-821, 2007. [dostęp 2011-09-19]. (ang.).

[powo-7] Urophysa Ulbr., [w:] Plants of the World online [online], Royal Botanic Gardens, Kew [dostęp 2026-10-30] .