Vararia

Widłoszczetka
	; Widłoszczetka ściółkowa (Vararia ochroleuca)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	grzyby
Typ	podstawczaki
Klasa	pieczarniaki
Rząd	gołąbkowce
Rodzina	powłocznicowate
Rodzaj	widłoszczetka
	Nazwa systematyczna
	Vararia P. Karst.; Kritisk Öfversigt af Finlands Basidsvampar, Tillägg 3: 32 (1898)
	Typ nomenklatoryczny
	Vararia investiens (Schwein.) P. Karst. 1898
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Vararia P. Karst. (widłoszczetka) – rodzaj grzybów z rodziny powłocznicowatych (Peniophoraceae).

Charakterystyka

Grzyby kortycjoidalne o owocniku rozpostartym, rozproszonym, przyrośniętym, błoniastym. Hymenofor gładki, białawy do kremowego lub ochrowego. System strzępkowy dimityczny, strzępki generatywne ze sprzążkami lub bez. Występują dekstrynoidalne dichohyfidy, są też zwykle sulfododatnie gleocystydy, ale o zmiennej liczbie. Podstawki maczugowate 4-sterygmowe, amyloidalne lub nieamyloidalne, niedekstrynalne. Bazydiospory elipsoidalne do niemal kulistych lub alantoidalne do wrzecionowatych, gładkie (u niektórych gatunków tropikalnych ornamentowane), nieamyloidalne.

Vararia jest blisko spokrewniona z Dichostereum, które odróżnia się głównie obecnością ornamentowanych bazydiospor. Pod pewnymi względami jest również podobna do Scytinostroma i rozróżnienie tych rodzajów jest czasami sporne, ponieważ istnieje kilka etapów pośrednich pomiędzy nimi. Analizy filogenetyczne pokazują, że dekstrynoidalne strzępki nie wystarczają do ich rozróżnienia.

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Peniophoraceae, Russulales, Incertae sedis, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Rodzaj Vararia utworzył Petter Adolf Karsten w 1898 r. Gatunkiem typowym jest Vararia investiens (Schwein.) P. Karst. 1898. Polską nazwę nadał Władysław Wojewoda w 2003 r. Synonimy: Asterostromella Höhn. & Litsch., Dendrophysellum Parmasto.

Gatunki występujące w Polsce:

Vararia gallica (Bourdot & Galzin) Boidin 1951
Vararia investiens (Schwein.) P. Karst. 1898 – widłoszczetka sprzążkowa
Vararia ochroleuca (Bourdot & Galzin) Donk 1930 – widłoszczetka ściółkowa

Nazwy naukowe na podstawie Index Fungorum. Wykaz gatunków i nazwy polskie według Władysława Wojewody i Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów.

Przypisy

1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2022-11-20] (ang.).
1 2 S.P.S.P. Gorjón S.P.S.P., Genera of corticioid fungi: keys, nomenclature and taxonomy, „Studies in Fungi”, 5 (1), 2020, s. 269, DOI: 10.5943/sif/5/1/12 [dostęp 2023-09-07] (ang.).
1 2 3 WładysławW. Wojewoda WładysławW., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 685–6, ISBN 83-89648-09-1 .
↑ Species Fungorum [online] [dostęp 2022-11-20] (ang.).
1 2 DariuszD. Karasiński DariuszD., Polish resupinate Russulales: the genus Vararia, „Acta Mycologica”, 45 (1), 2010, s. 45–46 .
↑ Index Fungorum (gatunki) [online] [dostęp 2013-03-05] (ang.).
↑ Rekomendacja nr 6 (2025) Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online], 31 grudnia 2025 [dostęp 2026-06-08] (pol.).

[if-1] 1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2022-11-20] (ang.).

[kort-2] 1 2 S.P.S.P. Gorjón S.P.S.P., Genera of corticioid fungi: keys, nomenclature and taxonomy, „Studies in Fungi”, 5 (1), 2020, s. 269, DOI: 10.5943/sif/5/1/12 [dostęp 2023-09-07] (ang.).

[check-3] 1 2 3 WładysławW. Wojewoda WładysławW., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 685–6, ISBN 83-89648-09-1 .

[sf-4] Species Fungorum [online] [dostęp 2022-11-20] (ang.).

[kar-5] 1 2 DariuszD. Karasiński DariuszD., Polish resupinate Russulales: the genus Vararia, „Acta Mycologica”, 45 (1), 2010, s. 45–46 .

[if2-6] Index Fungorum (gatunki) [online] [dostęp 2013-03-05] (ang.).

[kom6-7] Rekomendacja nr 6 (2025) Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online], 31 grudnia 2025 [dostęp 2026-06-08] (pol.).