Wygonak

Wygonak
	Ochodaeus chrysomeloides
	Schrank, 1781
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	stawonogi
Gromada	owady
Rząd	chrząszcze
Podrząd	chrząszcze wielożerne
Nadrodzina	żukokształtne
Rodzina	wygonakowate
Podrodzina	Ochodaeinae
Rodzaj	Ochodaeus
Gatunek	wygonak
Synonimy
	Scarabaeus chrysomeloides Schrank, 1781; Scarabaeus chrysomelinus Gmelin, 1789; Ochodaeus scymnoides Mulsant, 1842; Melolontha chrysomelina Fabricius, 1792; Ochodaeus clypeatus Motschulsky, 1859;
	Scarabaeus chrysomeloides Schrank, 1781; Scarabaeus chrysomelinus Gmelin, 1789; Ochodaeus scymnoides Mulsant, 1842; Melolontha chrysomelina Fabricius, 1792; Ochodaeus clypeatus Motschulsky, 1859;

Wygonak (Ochodaeus chrysomeloides) – gatunek chrząszcza z rodziny wygonakowatych.

Taksonomia

Gatunek został opisany w 1781 roku przez Franza von Paulę Schranka jako Scarabaeus chrysomeloides.

Opis

Ciało długości 5-7 mm, jasno- lub ciemnobrunatne, pokryte krótkimi włoskami, krótkie, owalne. Głowa bardzo szeroka. Górna warga z głębokim wcięciem z przodu. Przedplecze szerokie, gęsto punktowane, o bokach obrzeżonych. Pokrywy na wierzchołku zaokrąglone, o rzędach słabo zaznaczonych punktami, a międzyrzędach punktowanych drobno i gęsto. Golenie przednich odnóży na wewnętrznym brzegu, u nasady ciernia wierzchołkowego z wyraźnym ząbkiem. Samiec posiada dłuższe żuwaczki i mniejszy guzek pośrodku przedniej krawędzi nadustka.

Ekologia

Prawdopodobnie gatunek ten odżywia się podziemnymi grzybami.

Rozprzestrzenienie

Zasięg gatunku określany jest jako pontyjsko-panneński. Występuje w południowo-wschodniej Europie, skąd wzdłuż dolin rzecznych, takich jak Dunaj i Wisła-Łaba sięga na północ Europy Środkowej. Wykazany z Czech, Francji, Hiszpanii, Węgier, Włoch, Polski, Słowacji, Sardynii, Ukrainy, Bliskiego Wschodu i krajów byłej Jugosławii.

W Polsce rzadki gatunek związany z brzegami lasów i rzek, murawami kserotermicznymi i nieużytkami aluwialnymi. Objęty częściową ochroną gatunkową.

Przypisy

1 2 Ochodaeus chrysomeloides na Fauna Europaea. [dostęp 2014-02-01].
1 2 3 Zdzisława Stebnicka: Klucze do oznaczania owadów Polski Część XIX Chrząszcze – Coleoptera z. 28a Żukowate – Scarabaeidae grupa podrodzin: Scarabaeidae laparosticti. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Polskie Towarzystwo Entomologiczne, 1976, s. 49-50.
1 2 Ochodaeus chrysomeloides w Coleoptera Poloniae. [dostęp 2014-01-31].
↑ Dz.U. 2014 poz. 1348 Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 6 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt. [dostęp 2014-10-08].
↑ Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz. U. z 2016 r., poz. 2183). [dostęp 2017-01-16]..

[fe-1] 1 2 Ochodaeus chrysomeloides na Fauna Europaea. [dostęp 2014-02-01].

[Stebnicka-2] 1 2 3 Zdzisława Stebnicka: Klucze do oznaczania owadów Polski Część XIX Chrząszcze – Coleoptera z. 28a Żukowate – Scarabaeidae grupa podrodzin: Scarabaeidae laparosticti. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Polskie Towarzystwo Entomologiczne, 1976, s. 49-50.

[colpol-3] 1 2 Ochodaeus chrysomeloides w Coleoptera Poloniae. [dostęp 2014-01-31].

[rozp2014-4] Dz.U. 2014 poz. 1348 Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 6 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt. [dostęp 2014-10-08].

[rozp2016-5] Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz. U. z 2016 r., poz. 2183). [dostęp 2017-01-16]..