Zeuxine

*Zeuxine*
	; Zeuxine gracilis
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	liliopodobne (≡ jednoliścienne)
Rząd	szparagowce
Rodzina	storczykowate
Podrodzina	storczykowe
Rodzaj	Zeuxine
	Nazwa systematyczna
	Zeuxine Lindl.; Coll. Bot., App.: 1 (1826), nom. cons.
Synonimy
	Adenostylis Blume ; Haplochilus Endl. ; Heterozeuxine T.Hashim. ; Monochilus Wall. ex Lindl. ; Psychechilos Breda ; Strateuma Raf. ; Tripleura Lindl. ; Zeuxinella Aver.
	Adenostylis Blume ; Haplochilus Endl. ; Heterozeuxine T.Hashim. ; Monochilus Wall. ex Lindl. ; Psychechilos Breda ; Strateuma Raf. ; Tripleura Lindl. ; Zeuxinella Aver.
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Zeuxine – naziemny rodzaj roślin z rodziny storczykowatych (Orchidaceae) zależny od symbiotycznej mikoryzy. Po zakwitnieniu większość gatunków przechodzi okres spoczynku. Kwiaty posiadają dwa wyraźnie podzielone ziarniste pylniki i dwa znamiona. Zalążnia gładka i skręcona. Kwiaty są niewielkie i nie do końca otwarte. Liście proste lub jajowate.

Gatunki z tego rodzaju są bardzo zróżnicowane pod względem występowania. Występują w najróżniejszych stanowiskach od brzegów lasów przez nieużytki i bagna po obszary trawiaste oraz obszary rolnicze. Gatunki te występują w tropikalnej i południowej Afryce, na Madagaskarze, Sri Lance, w Indiach, Iranie, Afganistanie, Pakistanie, Nepalu, Bhutanie, Bangladeszu, Chinach, Tajwanie, Mjanmie, Laosie, Tajlandii, Kambodży, Wietnamie, Japonii, Filipinach, Malezji, Indonezji, Nowej Gwinei, Australii, Wyspach Salomona, Vanuatu, Fidżi, Tonga oraz Samoa. Gatunki z tego rodzaju zostały sztucznie wprowadzone na tereny Arabii Saudyjskiej, kilku stanów w USA, Brazylii, Bahamów, Bermud, Kuby, Jamajki oraz Portoryko.

Zeuxine regia jest wykorzystywany w celach medycznych na Sri Lance.

Systematyka

Rodzaj sklasyfikowany do podplemienia Goodyerinae w plemieniu Cranichideae, podrodzina storczykowe (Orchidoideae), rodzina storczykowate (Orchidaceae), rząd szparagowce (Asparagales) w obrębie roślin jednoliściennych.

Wykaz gatunków

Zeuxine affinis (Lindl.) Benth. ex Hook.f.
Zeuxine africana Rchb.f.
Zeuxine agyokuana Fukuy.
Zeuxine amboinensis (J.J.Sm.) J.J.Sm.
Zeuxine andamanica King & Pantl.
Zeuxine baliensis J.J.Sm.
Zeuxine ballii P.J.Cribb
Zeuxine bifalcifera J.J.Sm.
Zeuxine blatteri C.E.C.Fisch.
Zeuxine bougainvilleana Ormerod
Zeuxine chowdheryi Av.Bhattacharjee & Sabap.
Zeuxine clandestina Blume
Zeuxine cordata (Lindl.) Ormerod
Zeuxine curvata Schltr.
Zeuxine diversifolia Ormerod
Zeuxine elatior Schltr.
Zeuxine elmeri (Ames) Ames
Zeuxine elongata Rolfe
Zeuxine erimae Schltr.
Zeuxine exilis Ridl.
Zeuxine flava (Wall. ex Lindl.) Trimen
Zeuxine fritzii Schltr.
Zeuxine gengmanensis (K.Y.Lang) Ormerod
Zeuxine gilgiana Kraenzl. & Schltr.
Zeuxine glandulosa King & Pantl.
Zeuxine goodyeroides Lindl.
Zeuxine gracilis (Breda) Blume
Zeuxine integrilabella C.S.Leou
Zeuxine kantokeiensis Tatew. & Masam.
Zeuxine kutaiensis J.J.Sm.
Zeuxine lancifolia (Ames) Ormerod
Zeuxine leucoptera Schltr.
Zeuxine leytensis (Ames) Ames
Zeuxine lindleyana A.N.Rao
Zeuxine longilabris (Lindl.) Trimen
Zeuxine lunulata P.J.Cribb & J.Bowden
Zeuxine macrorhyncha Schltr.
Zeuxine madagascariensis Schltr.
Zeuxine marivelensis (Ames) Ames
Zeuxine membranacea Lindl.
Zeuxine mindanaensis (Ames) Ormerod
Zeuxine montana Schltr.
Zeuxine nervosa (Wall. ex Lindl.) Benth. ex Trimen
Zeuxine niijimae Tatew. & Masam.
Zeuxine oblonga R.S.Rogers & C.T.White
Zeuxine odorata Fukuy.
Zeuxine ovata (Gaudich.) Garay & W.Kittr.
Zeuxine palawensis Tuyama
Zeuxine palustris Ridl.
Zeuxine papillosa Carr
Zeuxine parvifolia (Ridl.) Seidenf.
Zeuxine petakensis J.J.Sm.
Zeuxine philippinensis (Ames) Ames
Zeuxine plantaginea (Rchb.f.) Benth. & Hook.f. ex Drake
Zeuxine pulchra King & Pantl.
Zeuxine purpurascens Blume
Zeuxine reflexa King & Pantl.
Zeuxine regia (Lindl.) Trimen
Zeuxine reginasilvae Ormerod
Zeuxine rolfiana King & Pantl.
Zeuxine rupestris Ridl.
Zeuxine samoensis Schltr.
Zeuxine stammleri Schltr.
Zeuxine stenophylla (Rchb.f.) Benth. & Hook.f. ex Drake
Zeuxine strateumatica (L.) Schltr.
Zeuxine tjiampeana J.J.Sm.
Zeuxine tonkinensis Gagnep.
Zeuxine triangula J.J.Sm.
Zeuxine violascens Ridl.
Zeuxine viridiflora (J.J.Sm.) Schltr.
Zeuxine weberi (Ames) Ames
Zeuxine wenzelii (Ames) Ormerod

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2023-04-29] (ang.).
↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2023-04-29] (ang.).
↑ Index Nominum Genericorum (ING). Smithsonian Institution. [dostęp 2015-12-14].
1 2 Zeuxine. [w:] Plants of the World online [on-line]. Kew Royal Botanic Gardens. [dostęp 2023-04-29].
1 2 Zeuxine. [w:] The World Checklist of Vascular Plants [on-line]. Catalogue of Life Checklist. [dostęp 2023-04-29].
1 2 Zeuxine. Orchidspecies.com. [dostęp 2015-12-14].
1 2 3 Zeuxine. e-Monocot.org. [dostęp 2015-12-14].
↑ Zeuxine. Tropicos.org. [dostęp 2015-12-14].
↑ Zeuxine. Kew Royal Botanic Gardens. [dostęp 2015-12-14].
↑ Mark W. Chase, Kenneth M. Cameron, John V. Freudenstein, Alec M. Pridgeon i inni. An updated classification of Orchidaceae. „Botanical Journal of the Linnean Society”. 177, s. 151–174, 1 lutego 2015. Linnean Society of London. DOI: 10.1111/BOJ.12234. (ang.).
↑ Zeuxine. National Center for Biotechnology Information. [dostęp 2023-04-29].

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2023-04-29] (ang.).

[apweb-2] Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2023-04-29] (ang.).

[ing-3] Index Nominum Genericorum (ING). Smithsonian Institution. [dostęp 2015-12-14].

[kew-4] 1 2 Zeuxine. [w:] Plants of the World online [on-line]. Kew Royal Botanic Gardens. [dostęp 2023-04-29].

[CoL-5] 1 2 Zeuxine. [w:] The World Checklist of Vascular Plants [on-line]. Catalogue of Life Checklist. [dostęp 2023-04-29].

[orchidspecies-6] 1 2 Zeuxine. Orchidspecies.com. [dostęp 2015-12-14].

[monocot-7] 1 2 3 Zeuxine. e-Monocot.org. [dostęp 2015-12-14].

[8] Zeuxine. Tropicos.org. [dostęp 2015-12-14].

[9] Zeuxine. Kew Royal Botanic Gardens. [dostęp 2015-12-14].

[CHASE-10] Mark W. Chase, Kenneth M. Cameron, John V. Freudenstein, Alec M. Pridgeon i inni. An updated classification of Orchidaceae. „Botanical Journal of the Linnean Society”. 177, s. 151–174, 1 lutego 2015. Linnean Society of London. DOI: 10.1111/BOJ.12234. (ang.).

[NCBI-11] Zeuxine. National Center for Biotechnology Information. [dostęp 2023-04-29].