| Alexandra Kosteniuk | |
|---|---|
| Doğum | Alexandra Konstantinovna Kosteniuk 23 Nisan 1984 Perm, Rusya, Sovyetler birliği |
| Vatandaşlığı | Rusya (2022'ye kadar) FIDE (2022–2023) İsviçre (2023'ten beri) |
| Dünya Kadınlar Şampiyonluğu | 2008–10 |
| FIDE ünvanı | Büyükusta (2004) |
| ELO puanı | 2478 (Kasım 2026) |
| En yüksek ELO | 2561 (Ocak 2018) |
Alexandra Konstantinovna Kostenyuk (Rusça: Константиновна Костенюк); 23 Nisan 1984, Perm, Rusya SFSR, Sovyetler Birliği), Rus asıllı İsviçreli satranç oyuncusu. 2008–2010 yılları arası on ikinci dünya satranç şampiyonuydu. 2004'te Büyükusta (GM) unvanını kazandı. Temmuz 2012'de Rusya'nın Onurlu Spor Ustası ödülüne layık görüldü. Kostenyuk aynı zamanda 2021 Kadınlar Dünya Hızlı Satranç Şampiyonudur.
İki yaşından itibaren Moskova'da yaşadı. Beş yaşında babası Konstantin Vladimiroviç'ten satranç oynamayı öğrendi. Alexandra Kostenyuk hızlı ilerleme kaydetti. Gençler turnuvalarındaki ilk başarılarını elde etti. 1994'te Romanya'da ilk kez 10 yaş altı kızlar Avrupa Şampiyonu unvanını kazandı. Bir ay sonra Dünya 10 Yaş Altı Şampiyonası'nda ikinci oldu. Daha sonra, 1996'da 12 yaş altın kızlar dalında dünya şampiyonu oldu.

1997'de 13 yaşındayken Uluslararası Kadınlar Şampiyonu (WIM) unvanını aldı. Şubat 1998'de 13 yaş 10 aylıkken, yalnızca Kasım 1998'de 33.'sü düzenlenen FIDE Kongresi'nde aldığı Kadın Büyük Usta (WGM) unvanı için gerekli tüm şartları elde etti. 2000'de Elista'da Satranç Olimpiyatında Uluslararası Usta (IM) oldu. 2004'te Dresden'de Avrupa Kadınlar Bireysel Şampiyonasını kazandıktan sonra Büyükusta (GM) unvanı verildi.
2002'de Mainz'deki Satranç turnuvasında, Elisabeth Pähtz'a karşı hızlı bir satranç maçı oynadı ve 6:5 skorla kazandı. 2004'te Avrupa Kadınlar Şampiyonası'nı ve 2005'te Rusya Kadınlar Şampiyonası'nı kazandı.
Eylül 2005'te Moskova'da düzenlenen Golden Blitz yıldırım turnuvasını finalde Almira Scripcenco'ya karşı kazandı. 21 Nisan'da Villandry Kalesi'nde yapılan hızlı satranç turnuvasını kazandı.

Bir dünya şampiyonu olan Kostenjuk, 2009 Dünya Satranç Kupası'na katılmaya hak kazandı ancak ilk turda Şəhriyar Məmmədyarov'a 2-0 yenildi.
Temmuz 2010'da İsviçre ulusal şampiyonasına katıldı. 2011'de İsviçre kadınlar bireysel şampiyonasını kazandı. 2013'te Graechen'de düzenlenen İsviçre Bireysel Şampiyonası'nda, İsviçre Şampiyonu olan ilk kadındı. Ekim 2016'da Kostenyuk, Rusya Kadınlar Şampiyonasını ikinci kez kazandı. 2021 Kadınlar Dünya Satranç Kupası galibi oldu ve bir sonraki Kadınlar Adaylar Turnuvasına katılmaya hak kazandı. Aynı yılın Aralık ayında ilk kez kadınlar hızlı satranç dünya şampiyonu oldu.
Kosteniuk model olarak çalıştı ve ayrıca Stanislav Govorukhin'in Bless the Woman adlı filminde rol aldı.
Kosteniuk, Monako merkezli uluslararası bir kuruluş olan Peace and Sport tarafından oluşturulan, kendilerini spor yoluyla dünyada barışa hizmet etmeye adamış 54 ünlü seçkin sporcudan oluşan bir grup olan "Champions for Peace" (Barış Şampiyonları) kulübünün bir üyesidir.
Diğer 43 Rus seçkin satranç oyuncusuyla birlikte, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'e 2022'de Rusya'nın Ukrayna'yı işgalini protesto eden açık bir mektup imzaladı.
Perm'de doğan Kosteniuk, 1985'te Moskova'ya taşındı. FIDE Master düzeyinde satranç oyuncusu olan Oksana adında küçük bir kız kardeşi vardır.
Kosteniuk çifte İsviçre-Rus vatandaşlığına sahiptir. 1959 doğumlu, Kolombiya asıllı İsviçre doğumlu iş adamı Diego Garces ile on sekiz yaşında evlendi. 22 Nisan 2007'de Francesca Maria adında bir kız çocuğu dünyaya getirdi. Francesca erken doğdu ama hastanede 8 hafta kaldıktan sonra tamamen iyileşti. 2015'te Kosteniuk, Rus Büyükusta Pavel Tregubov ile evlendi.