Bengal

Bengal
Bölge
Hindistan'daki Bengal veya Bongo'yu gösteren resim
Hindistan'daki Bengal veya Bongo'yu gösteren resim
Koordinatlar: 23°59′20″N 88°43′52″E / 23.9888°K 88.7311°D / 23.9888; 88.7311
KıtaAsya
Ülkeler Bangladeş
 Hindistan (Batı Bengal, Assam)
Vedik dönemMÖ 1500 - 500 civarı
Nanda İmparatorluğuMÖ 500 - 350
Alt idari birimler
Yüzölçümü
 • Toplam239.021 km²
 • Yoğunluk1.144/km²
DemonimBengalli
Zaman dilimiUTC+05.30, UTC+06.00

Bengal (Bengalce: বঙ্গ Bôngo, বাংলা Bangla, বঙ্গদেশ Bôngodeş veya বাংলাদেশ Bangladeş), Güney Asya'daki bir tarihi ve coğrafi bölge. Bölge günümüzde siyasi olarak bağımsız Bangladeş devleti ile Hindistan'ın Batı Bengal eyaleti ile yine Hindistan'ın Assam eyaletinin Karimganj ilçeleri arasında bölünmüş durumdadır.

Etimoloji

Bengal adına dair en eski kayıtlar MÖ birinci binyıldaki Mahabharata destanına dayanan eski Vanga (Bôngô olarak telaffuz edilir) krallığından türemiştir. Antik Bengal'in Samatata bölgesinin kralı Maheshwar Nāthachandra tarafından MS 409 yılında günümüz Comilla'sından Lord Manibhadra'nın tapınağının inşası amacıyla gönderilen bir yazıtta, isimlerinin sonuna "Vangāla" eki gelen toprak sahiplerinin tapınak inşaatı için arazi bağışladıkları belirtilmektedir. Aynı zamanda yerel Vangāla halkının varlığına dair kanıt da sunmaktadır. Vaṅga ülkesi daha sonra Vaṅgāla ( Bāṅgālā ) olarak anılmaya başlandı. Bununla ilgili en eski referanslardan biri, Budist Deva Kralı Ananda Deva'nın Komilla bakır levhalarında (720 CE) yer almaktadır; burada kendisine Bengal'in ayı anlamına gelen Sri Vaṅgāla Mrīgānka denmektedir. 'Vangalam'a dair bir diğer erken referans, Thanjavur'daki Brihadisvara Tapınağı'ndaki bir yazıtta bulunmaktadır. Vangaladesa terimi, 11. yüzyılda Hindistan'ın güneyindeki kayıtlarında bölgeyi tanımlamak için kullanılır. 12. yüzyıl Sanskritçe metni Manasollasa'da Gaudabangala adı, tüm Bengal bölgesini ifade etmek için kullanılıyor. Modern Bangla terimi, ilk hükûmdarı Şemseddin İlyas Şah'ın Bangala Şahı olarak bilindiği Bengal Sultanlığı'nın kurulduğu 14. yüzyıldan itibaren öne çıktı. Arap coğrafyacılar Ahmed ibn Macid ve Süleyman el Mahri de bölgeye 'Bangala ' ve 'Bang ülkesi' adını vermişlerdir. Portekizliler, Keşifler Çağı'nda bölgeye Bengala adını verdiler.