Содружество Независимых Государств (СНГ) Sodrujestvo Nezavisimıh Gosudarstv (SNG) Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Başkent | Minsk | ||||||||
| En büyük şehir | Moskova | ||||||||
| Dil | Rusça | ||||||||
| Demonim |
1 de-facto
| ||||||||
| Hükûmet | Milletler Topluluğu | ||||||||
| |||||||||
| Tarihçe | |||||||||
| |||||||||
| Yüzölçümü | |||||||||
• Toplam | 20.996.932 km2 | ||||||||
| Nüfus | |||||||||
• Tahminî | 276.917.629 | ||||||||
• Yoğunluk | 12.53/km2 | ||||||||
| Para birimi | |||||||||
| Zaman dilimi | +02.00 ile UTC+12.00 arası | ||||||||
Resmî site cis.minsk.by | |||||||||
Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT; Rusça: Содружество Независимых Государств, СНГ), 8 Aralık 1991'de Rusya, Ukrayna ve Belarus arasında imzalanan anlaşma ile kurulmuş devletler topluluğudur. Anlaşma ile Sovyetler Birliği resmen yıkılmış oldu. 21 Aralık 1991'de de Estonya, Letonya, Litvanya, Ukrayna ve Gürcistan hariç tüm eski Sovyet Cumhuriyetleri bu anlaşmayı imzaladılar.
1993'te Gürcistan da bu anlaşmayı imzaladı (2008'de Gürcistan ayrıldı). Üye ülkeler sırasıyla; Azerbaycan, Belarus, Ermenistan, Kazakistan, Kırgızistan, Moldova, Özbekistan, Rusya ve Tacikistan'dır.

İki kutuplu bir siyasi akım etkisinde olan Avrupa'da 1990'da Doğu Almanya ve Batı Almanya birleşince, Doğu Almanya NATO'ya alternatif olarak kurulmuş olan Varşova Paktı'ndan dolaylı olarak çekilmiş oldu. 1991 yılında Sovyetler Birliği'nin dağılmasını ve üye devletlerde sosyalist rejimden çok partili parlamenter rejimlere geçilmesini takip eden 1 Temmuz 1991'de Varşova Paktı dağıtıldı. Rusya'nın bölge ve dünya siyasetindeki konumunu koruyabilmek için ihtiyacı olan yeni oluşum olan Bağımsız Devletler Topluluğu, Sovyetler Birliği'nde yer almış olan 15 devletin 11'inin katılımı ile aynı yılın aralık ayında kurulmuştur. 1993'te Gürcistan'ın da katılımı ile üye sayısı 12 olmuştur. 2005'te Türkmenistan'ın tam üyelikten çıkması, Ukrayna parlamentosunun anlaşmayı onaylamaması ve 2009'da Gürcistan ile 2014'te Ukrayna'nın topluluktan ayrılması sonucunda şu an 9 üye ülkesi bulunmaktadır.
2008 Güney Osetya Savaşı ile başlayan ve Rusya ile aralarında çıkan savaş sonrası Gürcistan Cumhurbaşkanı Mihail Saakaşvili, Bağımsız Devletler Topluluğundan (BDT) çıkmaya karar verdiklerini açıkladı. 15 Ağustos 2008'de Gürcistan meclisi, Bağımsız Devletler Topluluğu'ndan ayrılma kararını onayladı. Gürcistan'ın Bağımsız Devletler Topluluğu üyeliği resmen 17 Ağustos 2009'da sona erdi.
Ukrayna, 2014 yılının Mart ayında Rusya'nın Kırım'ı ilhak etmesinden sonra topluluktan ayrıldı.[kaynak belirtilmeli]

BDT'ye üye ülkelerin, çok yönlü iş birliğine yaklaşım farklılıkları ve gündemlerindeki sorunlara bölgesel çözüm arayışları gibi nedenlerden dolayı, katılımcıların sayısı ve daha etkin iş birliğinin sağlanması için bazı farklı devletler arası oluşumlara gidilmiştir. Söz konusu oluşumlar:
| Ülke | Anlaşma/protokol onayı | Sözleşme onayı | Notlar |
|---|---|---|---|
| 24 Aralık 1993 | 24 Eylül 1993 | ||
| 10 Aralık 1991 | 18 Ocak 1994 | Kurucu Devlet | |
| 18 Şubat 1992 | 16 Mart 1994 | Kurucu Devlet | |
| 23 Aralık 1991 | 20 Nisan 1994 | Kurucu Devlet | |
| 6 Mart 1992 | 12 Nisan 1994 | Kurucu Devlet | |
| 8 Nisan 1994 | 15 Nisan 1994 | ||
| 4 Ocak 1992 | 9 Şubat 1994 | Kurucu Devlet | |
| 12 Aralık 1991 | 20 Temmuz 1993 | Kurucu Devlet | |
| 26 Haziran 1993 | 4 Ağustos 1993 |
| Ülke | Anlaşma/protokol onayı | Sözleşme onayı | Notlar |
|---|---|---|---|
| 26 Aralık 1991 | Onaylamadı | Kurucu Devlet. 2005 yılından beri ortak üye. |
| Ülke | Anlaşma/protokol onayı | Sözleşme onayı | Çekilme | Yürürlük | Notlar |
|---|---|---|---|---|---|
| 10 Aralık 1991 | Onaylamadı | 2014 | 2014 | Donbass Savaşı yüzünden çekilmiştir. | |
| 3 Aralık 1993 | 19 Nisan 1994 | 18 Ağustos 2008 | 18 Ağustos 2009 | 2008 Güney Osetya Savaşı yüzünden çekilmiştir. |

| İsim | Ülke | Dönem |
|---|---|---|
| Ivan Korotçenya | 26 Aralık 1991 – 29 Nisan 1998 | |
| Boris Berezovski | 29 Nisan 1998 – 4 Mart 1999 | |
| Ivan Korotçenya | 4 Mart – 2 Nisan 1999 | |
| Yuri Yarov | 2 Nisan 1999 – 14 Haziran 2004 | |
| Vladimir Rushailo | 14 Haziran 2004 – 5 Ekim 2007 | |
| Sergey Lebedev | 5 Ekim 2007 – Görevde |
| Ülke | Nüfus (2015) | GSYH 2007 (USD) | GSYH 2012 (USD) | GSYH büyümesi (2012) | Kişi başına GSYİH (2007) | Kişi başına GSYİH (2012) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Belarus | 9.475.100 | 45.275.738.770 | 58.215.100.000 | %4,3 | 4.656 | 6.710 |
| Kazakistan | 17.417.447 | 104.849.915.344 | 196.642.000.000 | %5,2 | 6.805 | 11.700 |
| Kırgızistan | 5.776.500 | 3.802.570.572 | 6.197.000.000 | %0,8 | 711 | 1.100 |
| Rusya | 146.270.033 | 1.294.381.844.081 | 2.022.000.000.000 | %3,4 | 9.119 | 14.240 |
| Tacikistan | 8.610.000 | 2.265.340.888 | 7.263.000.000 | %2,1 | 337 | 900 |
| Özbekistan | 31.025.500 | 22.355.214.805 | 51.622.000.000 | %4,1 | 831 | 1.800 |
| Azerbaycan | 9.356.100 | 33.049.426.816 | 71.043.000.000 | %3,8 | 3.829 | 7.500 |
| Gürcistan | 4.490.000 | 10.172.920.422 | 15.803.000.000 | %5,0 | 2.334 | 3.400 |
| Moldova | 3.558.200 | 4.401.137.824 | 7.589.000.000 | %4,4 | 1.200 | 2.100 |
| Ukrayna | 42.818.000 | 142.719.009.901 | 175.174.000.000 | %0,2 | 3.083 | 3.870 |
| Ermenistan | 3.022.000 | 9.204.496.419 | 10.551.000.000 | %2,1 | 2.996 | 3.500 |
| Türkmenistan | 5.084.000 | 7.940.143.236 | 33.466.000.000 | %6,9 | 1.595 | 6.100 |