| Franz Six | |
|---|---|
1941/1942 | |
| Doğum | 12 Ağustos 1908 Mannheim, Alman İmparatorluğu |
| Ölüm | 9 Temmuz 1975 (66 yaşında) Bolzano, İtalya |
| Bağlılık | |
| Güdü | Nazizm |
| Mahkûmiyet | İnsanlığa karşı suçlar Savaş suçları Suç örgütüne üyelik |
| Ceza | 20 yıl hapis cezası; 10 yıl hapis cezasına indirildi |
| Kurbanlar | 144+ (Suç ortağı olarak) |
Franz Alfred Six (12 Ağustos 1909 – 9 Temmuz 1975) Nazi yetkilisi, Holokost organizatörü ve hüküm giymiş savaş suçlusu. Reinhard Heydrich tarafından Reich Güvenlik Baş Dairesi'nin (RSHA) Amt VII (Yazılı Kayıtlar) bölümünün başına getirildi. 1940 yılında, İngiltere'nin işgali durumunda işgal altındaki Birleşik Krallık'ta devlet polisi operasyonlarını yönetmekle görevlendirildi. Savaş sonrası dönemde halkla ilişkiler yöneticisi ve yönetim danışmanı olarak çalıştı.
Franz Six, 1930 yılında klasik liseden mezun oldu ve ardından Heidelberg Üniversitesi'nde gazetecilik, sosyoloji ve siyaset bilimi okumaya başladı. Mezuniyetinin gecikmesi, öğrenimini sürdürebilmek için zaman zaman okuldan ayrılarak para kazanmak zorunda kalmasından kaynaklanıyordu. 1934'te felsefe doktorası derecesini aldı. 1936'da yüksek doktor ünvanını kazandı ve Königsberg Üniversitesi'nde gazetecilik profesörü oldu; burada aynı zamanda Alman Öğrenci Birliği'nin basın direktörlüğünü de üstlendi. 1939'a gelindiğinde Berlin Üniversitesi'nde Dış Siyaset Bilimi kürsüsünün başına geçti ve üniversitenin yabancı ülkeler fakültesinin ilk dekanı oldu.
1930 yılında Six, 245.670 numaralı üye olarak Nazi Partisi'ne katıldı. 1932'de Sturmabteilung'a (SA – "Fırtına Birlikleri") üye oldu ve öğrenci organizatörü olarak görev yaptı. 1935'te SS'e (üyelik numarası 107.480) katıldı ve hem SS'in hem de Nazi Partisi'nin istihbarat servisi olan Sicherheitsdienst'te (SD) subay oldu. Akademik başarıları ve özgeçmişiyle etkilenen Reinhard Heydrich, onu Reich Güvenlik Baş Dairesi'nin (RSHA) Amt VII (Yazılı Kayıtlar) bölümünün başına getirdi. Bu bölüm ağırlıklı olarak ideolojik konular ve yayınlarla ilgileniyordu. Six'in sorumlulukları arasında antisemitik ve anti-Mason propaganda üretimi, kamuoyunun nabzını tutma ve Nazi telkininin halk tarafından benimsenmesinin izlenmesi yer alıyordu. Bu görevi 1943'e kadar sürdürdü; ardından yerine Paul Dittel geçti.
17 Eylül 1940 tarihinde, Hitler'in Büyük Britanya'yı işgal planını süresiz ertelediği aynı gün, Heydrich Six'e Wehrmacht'ın başarılı bir işgal gerçekleştirmesi durumunda İngiltere'deki anti-Nazi unsurları ortadan kaldırmak üzere ölüm mangaları kurma görevi verdi. Six, ülkede SD komutanı olarak görevlendirilecekti; karargâhı Londra'da, bölgesel görev kuvvetleri ise Birmingham, Liverpool, Manchester ve Edinburgh'da olacaktı. İlk görevi, Sonderfahndungsliste G.B. ("Özel Arama Listesi Büyük Britanya") adlı listede yer alan yaklaşık 2.820 kişiyi yakalayıp tutuklamaktı. Savaş sonrası "Kara Kitap" olarak bilinen bu gizli liste, daha önce RSHA Amt VI (Ausland-SD) şefi Walter Schellenberg tarafından hazırlanmıştı. Liste, başarılı bir işgal durumunda hemen tutuklanacak önde gelen Britanyalıların isimlerini içeriyordu. Listede Winston Churchill ve Kabine üyeleri gibi Britanyalı siyasetçiler ve ünlüler, Noël Coward, Sigmund Freud (kendisi Eylül 1939'da ölmüş olmasına rağmen), filozof Bertrand Russell, sürgündeki hükûmet üyeleri, Bernard Baruch gibi finansçılar ve anti-Nazi kabul edilen birçok kişi bulunuyordu. Ayrı bir listede ise masonlar, Yehova'nın Şahitleri ve Boy Scouts gibi dağıtılacak örgütler yer alıyordu. Six ayrıca ülkedeki 300.000 Britanyalı Yahudi'nin durumunu da yönetmekle sorumlu olacaktı.

Hitler, Büyük Britanya'yı işgal girişiminden vazgeçince Six'in planlanan rolü gerçekleşmedi. 20 Haziran 1941'de Six, Sovyetler Birliği'nde Einsatzgruppe B'ye bağlı Vorkommando Moskau biriminin şefi olarak görevlendirildi. Bu komutanlığı sırasında birliği 144 kişinin "tasfiye edildiğini" rapor etti. Raporda şöyle deniyordu: "Vorkommando Moskau, aralarında Smolensk'teki yeni kurulan gettoda karışıklık ve hoşnutsuzluk yaratmaya çalışan 38 entelektüel Yahudi'nin de bulunduğu 46 kişiyi daha infaz etmek zorunda kaldı." Heinrich Himmler, 9 Kasım 1941'de Six'i Einsatz'daki olağanüstü hizmetlerinden dolayı SS-Oberführer rütbesine yükseltti. 31 Ocak 1945'te ise tekrar SS-Brigadeführer rütbesine terfi ettirildi.
Savaştan sonra Six, 1948'de Nürnberg'deki Einsatzgruppen Davası'nda savaş suçlusu olarak yargılandı. Yargılama sırasında kadın ve çocukların infaz edilmesinin yanlış olduğunu kabul etti ancak silah taşıyabilecekleri için erkek Yahudilerin öldürülmesinin haklı olduğunu savundu.
Mahkeme, Vorkommando Moskau tarafından işlenen zulümlerle onu doğrudan ilişkilendiremedi. Bunun yerine örgütü kurduğu gerekçesiyle tüm suçlamalardan suçlu buldu ve 20 yıl hapis cezasına çarptırdı. Bir af mahkemesi cezayı 10 yıla indirdi ve Six Ekim 1952'de serbest bırakıldı. Tutuklanmasından tahliyesine kadar yaklaşık 7.5 yıl hapis yattı. CIA belgelerine göre Six, 1950'lerde Bundesnachrichtendienst'in öncüsü olan Gehlen Örgütü'ne katıldı. Ayrıca Almanya'da Nazizmi yeniden canlandırmayı ve Hür Demokrat Parti'ye sızmayı amaçlayan Naumann Çevresi'nin üyesiydi.
Franz Six, Almanya'nın güneyindeki Friedrichshafen'e yerleşti. Burada Porsche firmasında halkla ilişkiler ve reklam yöneticisi olarak çalıştı.
1961 yılında İsrail'de Adolf Eichmann'ın yargılandığı davada savunma avukatı Robert Servatius tarafından dört tanık arasından biri olarak çağrıldı ve ifadesini Batı Almanya'da yazılı olarak verdi. Servatius, Six'in duruşmada şahsen bulunmasını istemiş ancak savcı Gideon Hausner, eski Nazi generalinin savaş suçlusu olarak tutuklanacağını, yargılanacağını ve idam edileceğini belirterek buna karşı çıktı.
Franz Six 1975 yılında öldü.
|author1= ve |last= kullanıldı (yardım); Birden fazla |author-link1= ve |author-link= kullanıldı (yardım), Wikidata Q138029595