Trikloroflorometan

Trikloroflorometan
Adlandırmalar
	Tercih edilen IUPAC adı Trikloro(floro)metan
	Diğer adlar Trikloroflorometan; Florotriklorometan; Florokloroform; Freon 11; CFC 11; R 11; Arcton 9; Freon 11A; Freon 11B; Freon HE; Freon MF
Tanımlayıcılar
CAS numarası	75-69-4 ;
3D model (JSmol)	Etkileşimli görüntü; Etkileşimli görüntü;
ChEBI	CHEBI:48236 ;
ChEMBL	ChEMBL348290 ;
ChemSpider	6149 ;
ECHA InfoCard	100.000.812
EC Numarası	200-892-3;
PubChem CID	6389;
RTECS numarası	PB6125000;
UNII	990TYB331R ;
CompTox Bilgi Panosu (EPA)	DTXSID5021384 ;
	InChI InChI=1S/CCl3F/c2-1(3,4)5 Key: CYRMSUTZVYGINF-UHFFFAOYSA-N ; InChI=1/CCl3F/c2-1(3,4)5;
	SMILES C(F)(Cl)(Cl)Cl; ClC(Cl)(Cl)F;
Özellikler
Kimyasal formül	CCl3F
Molekül kütlesi	137,37 g mol−1
Görünüm	Colorless liquid/gas
Koku	nearly odorless
Yoğunluk	1.494 g/cm3
Erime noktası	-11.048 °C (-19.854 °F; -10.775 K)
Kaynama noktası	2.377 °C (4.311 °F; 2.650 K)
Çözünürlük (su içinde)	1.1 g/L (at 20 °C)
log P	2.53
Buhar basıncı	89 kPa at 20 °C; 131 kPa at 30 °C
Isı iletkenliği	0.0079 W m−1 K−1 (gas at 300 K, ignoring pressure dependence)[doğrulama gerekli]
Tehlikeler
	GHS etiketleme sistemi:
Piktogramlar
İşaret sözcüğü	warning
Tehlike ifadeleri	Şablon:HPhrases
Önlem ifadeleri	Şablon:PPhrases
Parlama noktası	Non-flammable
	Öldürücü doz veya konsantrasyon (LD, LC):
LCLo (yayınlanan en düşük)	26,200 ppm (rat, 4 hr); 100,000 ppm (rat, 20 min); 100,000 ppm (rat, 2 hr)
	NIOSH ABD maruz kalma limitleri:
PEL (izin verilen)	TWA 1000 ppm (5600 mg/m3)
REL (tavsiye edilen)	C 1000 ppm (5600 mg/m3)
IDLH (anında tehlike)	2000 ppm
Güvenlik bilgi formu (SDS)	ICSC 0047
	Aksi belirtilmediği sürece madde verileri, Standart sıcaklık ve basınç koşullarında belirtilir (25 °C [77 °F], 100 kPa).
	Bilgi kutusu kaynakları

Freon-11, CFC-11 veya R-11 olarak da adlandırılan trikloroflorometan bir kloroflorokarbondur (CFC). Oda sıcaklığında kaynayan, renksiz ve tatlı kokulu bir sıvıdır. CFC-11, stratosferik ozon tabakasına zarar veren, ozon tabakasını incelten bir maddedir.

Üretimi

Trikloroflorometan, karbon tetraklorürün 435 °C ve 70 atm'de hidrojen florürle reaksiyona sokulmasıyla elde edilebilir ve 77:18:5 oranında trikloroflorometan, tetraflorometan ve diklorodiflorometan karışımı elde edilir. Reaksiyon, antimon(III) klorür veya antimon(V) klorür varlığında da gerçekleştirilebilir:

CCl
4 + HF → CCl
3F + CF
4 + CCl
2F
2

Grafitin 500 °C'de klor ve hidrojen florür ile reaksiyona girmesi sonucu yan ürünlerden biri olarak trikloroflorometan da oluşur.

270 °C'de basınç altında sodyum hekzaflorosilikat, titanyum(IV) florür, klor triflorür, kobalt(III) florür, iyot pentaflorür ve brom triflorür de karbon tetraklorür için uygun florlayıcı maddelerdir.

CCl
4 + Na
2SiF
6 → CCl
3F + CCl
2F
2 + CCl
3F + NaCl + SiF
4

CCl
4 + BrF
3 → BrF + CCl
2F
2 + CCl
3F

Trikloroflorometan, 1987 Montreal Protokolü'nde dâhil edildi. 1,0 ozon tüketme potansiyeline sahip olduğu belirlendi ve ABD üretimi 1 Ocak 1996'da sona erdi.

Kaynakça

1 2 3 4 NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards. "#0290". Ulusal İş Güvenliği ve Sağlığı Enstitüsü (NIOSH).
↑ Touloukian, Y.S., Liley, P.E., and Saxena, S.C. Thermophysical properties of matter - the TPRC data series. Volume 3. Thermal conductivity - nonmetallic liquids and gases. Data book. 1970.
↑ "Fluorotrichloromethane". Immediately Dangerous to Life or Health Concentrations (IDLH). Ulusal İş Güvenliği ve Sağlığı Enstitüsü (NIOSH).
↑ Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry. Weinheim: Wiley-VCH. doi:10.1002/14356007.a11_349.
↑ "International Treaties and Cooperation about the Protection of the Stratospheric Ozone Layer". U.S. Environmental Protection Agency. 15 Temmuz 2015. 13 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Şubat 2021.
1 2 3 Katritzky, Alan R.; Gilchrist, Thomas L.; Meth-Cohn, Otto; Rees, Charles Wayne (1995), Comprehensive Organic Functional Group Transformations, Elsevier, s. 220, ISBN 978-0-08-042704-1 – Google Books vasıtasıyla
↑ Banks, A.A.; Emeléus, H.J.; Haszeldine, R. N.; Kerrigan, V. (December 1948). "443. The reaction of bromine trifluoride and iodine pentafluoride with carbon tetrachloride, tetrabromide, and tetraiodide and with tetraiodoethylene". Journal of the Chemical Society: 2188-2190. doi:10.1039/JR9480002188.

[PGCH-1] 1 2 3 4 NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards. "#0290". Ulusal İş Güvenliği ve Sağlığı Enstitüsü (NIOSH).

[2] Touloukian, Y.S., Liley, P.E., and Saxena, S.C. Thermophysical properties of matter - the TPRC data series. Volume 3. Thermal conductivity - nonmetallic liquids and gases. Data book. 1970.

[3] "Fluorotrichloromethane". Immediately Dangerous to Life or Health Concentrations (IDLH). Ulusal İş Güvenliği ve Sağlığı Enstitüsü (NIOSH).

[Ull-4] Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry. Weinheim: Wiley-VCH. doi:10.1002/14356007.a11_349.

[ods-5] "International Treaties and Cooperation about the Protection of the Stratospheric Ozone Layer". U.S. Environmental Protection Agency. 15 Temmuz 2015. 13 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Şubat 2021.

[Katritzky_Gilchrist_Meth-Cohn_Rees-6] 1 2 3 Katritzky, Alan R.; Gilchrist, Thomas L.; Meth-Cohn, Otto; Rees, Charles Wayne (1995), Comprehensive Organic Functional Group Transformations, Elsevier, s. 220, ISBN 978-0-08-042704-1 – Google Books vasıtasıyla

[DOI10.1039/JR9480002188-7] Banks, A.A.; Emeléus, H.J.; Haszeldine, R. N.; Kerrigan, V. (December 1948). "443. The reaction of bromine trifluoride and iodine pentafluoride with carbon tetrachloride, tetrabromide, and tetraiodide and with tetraiodoethylene". Journal of the Chemical Society: 2188-2190. doi:10.1039/JR9480002188.