| Hâşimoğulları بنو هاشم | |
|---|---|
| Kureyş ve Adnaniler | |
| Aktif bölge(ler) | Mekke, Hicaz, Orta Doğu, Güney Asya, Güneydoğu Asya, Kuzey Afrika, Afrika Boynuzu |
| Milliyet | Arap |
| Etimoloji | El-Hâşimi |
| Ana hanedan | Kureyş |
| Kurucu | Hâşim bin Abdümenâf |
| Alt kolları | |
Benî Haşim (Arapça: بنو هاشم) veya Türkçesi ile Hâşimoğulları, İslam peygamberi Muhammed'in mensup olduğu Kureyş'in alt kolu olan bir Arap aşiretidir. Adını Muhammed'in büyük dedesi Hâşim bin Abdümenâf'tan almıştır.
Bu ailenin üyeleri ve özellikle bu soydan gelenler Haşimîler, Hâşimoğulları veya Bakara olarak da anılır ve genellikle El-Haşimi yada "Yolbaş" soyadını taşırlar. Ayrıca bu soyun bazı mensupları Muhammed'in torunları olan Hasan'ın soyundansa Şerîf, Hüseyin'in soyundansa Seyyid ünvanına sahiptirler. Fakat bazen iki ünvanı da kullanabilmektedirler.
8. yüzyıldan itibaren Haşimî soyu bir asalet nişanesi olarak görülmeye başlanmış ve birçok hanedanın yönetimlerini meşrulaştırdıkları bir temeli oluşturmuştur. Haşimî kökenli olduğunu savunan en ünlü İslam hanedanlarından bazıları; Abbasiler (750-945 yılları arasında Bağdat'ta hüküm sürmüş; 945-1258 yılları arasında Bağdat'ta ve 1261-1517 yılları arasında Kahire'de hükümdar olmasalar bile halifeliği elinde tutmuştur), Fatımiler (909-1171 yılları arasında Kahire'de hüküm sürmüş ve halifelik iddiasında bulunmuştur), Alevîler (1631'den günümüze Fas hükümdarları) ve Haşimî Hanedanı'dır (1921'den günümüze Ürdün hükümdarları).
Aile adını İslam peygamberi Muhammed'in büyük dedesi Hâşim bin Abdümenâf'tan almıştır. Kendisi bir Ezd aşireti olan Beni Neccar'dan Selma bint Amr ile evliydi.
İslamiyet öncesi Araplar arasında insanlar kendilerini kabilelerine, aşiretlerine ve daha sonra da hanedan/ailelerine göre sınıflandırırlardı. İki ana kabile türü vardı: Adnaniler (kuzey, orta ve batı Arabistan Araplarının geleneksel atası Adnan'ın soyundan gelenler) ve Kahtaniler (güney ve güney doğu Arabistan Araplarının geleneksel atası Kahtan'ın soyundan gelenler). Benî Haşim, Kureyş kabilesinin alt kollarından biridir ve bir Adnanî aşiretidir.
Hâşimoğulları, İslam peygamberi Muhammed'in ölümünün ardından halifeliği ele geçirmek için Emevîlerle süregelen bir mücadeleye girişmişlerdir. Emeviler, Haşimoğullarıyla aynı kabileden de olsa farklı bir boya bağlıydı. Emevilerin çöküşünün ardından, kökenleri Muhammed'in amcası Abbas bin Abdülmuttalib'e dayanan Abbâsîler kendilerini Haşimilerin temsilcileri olarak tanıttılar.
Pek çok Müslüman ülkesini yöneten Haşimiler bugün Orta doğunun pek çok ülkesinde yaşamaktadır. Çoğunluğunun unvanı Seyyiddir. Beni Haşim'in soyundan gelenler peygamber kanı taşımakta ve dünyanın pek çok ülkesinde yaşamaktadır. Ancak bu kişiler belli bir kayıt altına alınmadığından dolayı günümüzde asıl hane olan Benî Haşim'e mensup olduğunu belirtenler seyyid olduklarını ancak iddia etmektedir. Fas kraliyet ailesi soyunu Ali bin Ebu Talib'e dayandırmakta ancak Hanedan isminde Haşimoğulları ibaresini kullanmamaktadır.
Aşağıdaki hanedanlar ve aşiretler Haşimî soyundan geldiklerini iddia etmektedirler:
Avrupa
Arabistan
Afrika