Robert Brandom

Robert Brandom
Tam adıRobert Brandom
Doğumu13 Mart 1950
Alma materYale Üniversitesi (Lisans, 1972) Princeton Üniversitesi (Doktora, 1977)
OkuluModern felsefe
Doktora
danışmanı
Richard Rorty David Lewis
İlgi alanlarıPragmatizm

Dil felsefesi

Mantık felsefesi

Robert Brandom (İngilizce telaffuz: /ˈbrændəm/ d. 13 Mart 1950), Amerikalı filozoftur. Dil felsefesi, zihin felsefesi ve felsefi mantık alanlarında çalışmaktadır. Pittsburgh Üniversitesi'nde öğretim üyeliği yapmaktadır. Akademik çalışmaları sistematik ve tarihsel ilgileri bir araya getirir. "Anlamı kullanımda aramak" (Wittgenstein'ın deyişiyle "meaning as use") ilkesinden hareketle, dilsel öğelerin anlamını toplumsal olarak normlara bağlı kullanımları üzerinden açıklamaya yönelik, sistematik ve teknik açıdan titiz ilk büyük girişimlerden birini gerçekleştirmiştir. Bu yaklaşımı, düşüncenin niyetli doğasına ve eylemin rasyonelliğine temsile dayalı olmayan bir açıklama da sunar.

Brandom, genel olarak Amerikan pragmatist felsefe geleneği içinde değerlendirilir. 2003 yılında Mellon Seçkin Başarı Ödülü'ne (Mellon Distinguished Achievement Award) layık görülmüştür.

Eğitimi

Brandom, 1972 yılında Yale Üniversitesi'nden lisans derecesini almıştır. 1977 yılında Princeton Üniversitesi’nde Richard Rorty ve David Kellogg Lewis danışmanlığında “Practice and Object” başlıklı teziyle doktorasını tamamlamıştır.

Felsefesi

Brandom’un düşüncesi Wilfrid Sellars, Richard Rorty, Michael Dummett ve Pittsburgh’daki meslektaşı John McDowell’dan büyük ölçüde etkilenmiştir. Ayrıca Immanuel Kant, G. W. F. Hegel, Gottlob Frege ve Ludwig Wittgenstein’ın eserlerine de sıklıkla başvurur.

En çok anlambilim üzerine yaptığı çalışmalarla tanınır. Anlamın, ifadelerin çıkarım ilişkileri içindeki kullanımıyla belirlendiğini savunur (çıkarımsal rol semantiği - inferential role semantics). Bu yaklaşımı en kapsamlı biçimde Making It Explicit (1994) adlı eserinde geliştirmiştir. Articulating Reasons: An Introduction to Inferentialism (2000) adlı kitabında bu yaklaşımı daha özet bir biçimde sunar. Bu eserde yer alan "Semantic Inferentialism and Logical Expressivism" başlıklı bölümde, temsile dayalı semantik geleneği ile çıkarımsal yaklaşım arasındaki farklar ve çıkarımsalcılığın mantıksal dışavurumculukla (logical expressivism) ilişkisi ele alınır. Brandom'a göre mantık, söylemsel pratiğimizin çıkarımsal yapısının belirli yönlerini açık hale getirir ya da kodlar.

Brandom ayrıca felsefe tarihine ilişkin makalelerden oluşan Tales of the Mighty Dead (2002) adlı bir eser yayımlamış, burada “niyetlilik felsefesi” olarak adlandırdığı alana tarihsel ve eleştirel bir çerçeve sunmuştur. Rorty and His Critics (2000) adlı derlemenin editörlüğünü üstlenmiştir. 2006 yılında Oxford Üniversitesi'nde John Locke derslerini vermiş, bu dersler daha sonra Between Saying and Doing: Towards an Analytic Pragmatism (2008) adıyla yayımlanmıştır. 2019'da, Hegel'in Tin Felsefesi (Phenomenology of Spirit) üzerine bir yorum çalışması olan A Spirit of Trust adlı kitabını yayımlamıştır.

Kitapları

Kaynakça

  1. ↑ The Royal Institute of Philosophy (5 Mayıs 2023), Robert Brandom - What is Philosophy?, 27 Kasım 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi11 Nisan 2025
  2. ↑ "Pragmatism | Internet Encyclopedia of Philosophy" (İngilizce). 23 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Nisan 2025.
  3. ↑ "Pragmatism (Stanford Encyclopedia of Philosophy)". plato.stanford.edu (İngilizce). 8 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Temmuz 2025.
  4. ↑ James Lindsey David Brown, "Propositions and Nondescriptivism in Metaethics", MPhil thesis, University College London, 2016, s. 51.
  5. ↑ Robert Brandom, A Spirit of Trust: A Reading of Hegel's Phenomenology, Harvard University Press, 2019.

Konuyla ilgili yayınlar

Dış bağlantılar