Eğitimi ve akademik kariyeri
Lisans eğitimini İstanbul Üniversitesi İngiliz Dili ve Edebiyatı Bölümü'nde tamamlayan Engin Sezer, daha sonra Amerika Birleşik Devletleri'ne giderek Harvard Üniversitesi Dilbilim Bölümü'nde yüksek lisans ve doktora derecelerini aldı.
Kariyeri boyunca çeşitli uluslararası ve ulusal eğitim kurumlarında görev aldı. Hacettepe Üniversitesi İngiliz Dili ve Edebiyatı Bölümünde dersler verdi. 1990 ile 2002 yılları arasında, doktora eğitimini de tamamlamış olduğu Harvard Üniversitesi'nin Yakın Doğu Dilleri ve Uygarlıkları Bölümü'nde öğretim üyesi olarak çalıştı. 1998-1999 akademik yılında Bilkent Üniversitesi Türk Edebiyatı Bölümü'nde konuk öğretim üyesi olarak bulunan Sezer, 2002'de bölümün akademik kadrosuna tam zamanlı olarak katıldı. Kendisi günümüzde emeklidir.
Sezer Vurgusu
Engin Sezer'in genel dilbilim ve Türk dili çalışmalarına 1981 yılında Journal of Turkish Studies dergisinde yayımlanan "On Non-Final Stress in Turkish" (Türkçede Sonda Olmayan Vurgu Üzerine) adlı makalesiyle Sezer Vurgusu kuramını getirmiştir.
Türkçede kelime vurgusu kural olarak son hecede yer alır. Ancak yer adları ve bazı alıntı sözcükler bu ana kurala uymaz ve vurgu sözcüğün daha önceki hecelerine kayar. 1981'den önce dilbilimciler, bu istisnai sözcüklerdeki vurguların rastgele olduğunu veya alındıkları yabancı dillerin vurgularının da doğrudan alındığını varsayıyordu. Engin Sezer, yaptığı araştırmayla bu istisnaların da Türkçeye özgü katı bir sesbilimsel hece ağırlığı sistemine uyduğunu öne sürdü. Hece ağırlığı kuramında ünsüzle biten heceler ağır, ünlüyle biten heceler hafiftir.
Literatürde Sezer Vurgusu olarak anılan bu formüle göre:
- Eğer kelimenin sondan üçüncü hecesi ünsüzle ve sondan ikinci hecesi ünlüyle biterse, kelimenin vurgusu sondan üçüncü heceye düşer (Örn: An-ka-ra, Mar-ma-ris).
- Diğer hece dizilimi durumlarında vurgu, sondan ikinci heceye düşer (Örn: İs-tan-bul, A-dan-a, lo-kan-ta).
Bu kural, Sharon Inkelas ve Cemil Orhan Orgun gibi sesbilimciler tarafından Türkçenin sesbilim modellerinde bir dönüm noktası olarak kabul edilmiş ve uluslararası akademik çalışmalarda Sezer Stress adıyla standart bir terim haline gelmiştir.
