| Sphenacodontoidea | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Biyolojik sınıflandırma | |||||||||
| |||||||||
| Alt gruplar | |||||||||
Sphenacodontoidea, Sphenacodontidae familyasını ve memelilerin dahil olduğu terapsitleri içeren bir sinapsit grubudur. Taksonun monofiletik bir grup olarak geçerliliği konusunda bilim insanları arasında genel bir fikir birliği yoktur.
Takson, 1992 yılında Robert Reisz, David S. Berman ve Diane Scott tarafından tanıtıldı ve orijinal olarak "Sphenacodontidae, Therapsidler ve Haptodus'tan daha genç bir ortak ataya sahip olan tüm sinapsidler" (sap tabanlı takson) olarak tanımlandı. 2015 yılında Frederik Spindler, Scott ve Reisz tanımı değiştirdi ve Sphenacodontoidea'yı düğüm tabanlı bir takson olarak “Sphenacodon ferox ve Homo sapiens'in (ve tüm torunlarının) en genç ortak atası” olarak tanımladı.
Reisz vd. 1992 yılında Sphenacodontoidea tanımında Sphenacodontidae ve Therapsida'nın toplam 27 sinapomorfisini listeledi ve bu, kardeş grup ilişkilerini kanıtladı. Bu ortak özelliklerden en önemlileri şunlardır:
Aşağıdaki kladogram, Fröbisch ve arkadaşlarının (2011) bir filogenetik analizinin sonucunu gösterir:
| Synapsida |
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Reisz vd. tarafından 1992'de Therapsida ve Sphenacodontidae'nin son ortak atasının orta büyüklükte etçil bir sinapsid olduğu varsayılmıştır ve bu canlı, Sphenacodontidae ile oldukça küçük boyutlu Haptodus'tan daha fazla benzerlik göstermiştir.
Kardeş gruplar olarak, Sphenacodontidae ve Therapsida, Sphenacodontoidea'nın ortak dalını oluşturur. Cutleria cinsi, Sphenacodontoidea'nın kardeş taksonu olarak bir pozisyona sahipken, Haptodus cinsi, Reisz ve arkadaşlarına (1992) göre, kendisi hariç tüm sphenacodontların kardeş taksonu olarak sınıflandırılmıştı.
Daha eski analizlerin aksine, Palaeohatteria, Pantelosaurus ve Ianthodon cinsleri, Fröbisch ve diğerleri tarafından 2011 yılında yapılan analizde sphenacodontian olarak tanımlandı. Analizde, bu üç takson, Cutleria + Sphenacodontoidea kladı ile bir politomi oluşturuldu.
Ancak diğer analizler Cutleria'yı Sphenacodontidae'ye atar ve Pantelosaurus'u Sphenacodontoidea'nın kardeş taksonu olarak değerlendirir.