Therizinosauria

Therizinosauria Yaşadığı dönem aralığı: 139-66 myö Valanjiniyen-Senozoyik PreꞒ Ꞓ O S D C P T J K Pg N
Terizinozorların koleksiyonu, sol üstten saat yönünde: Suzhousaurus, Erliansaurus, Nothronychus, Falcarius ve Jianchangosaurus.
Biyolojik sınıflandırma
Âlem: Animalia Şube: Chordata Klad: Dinosauria Klad: Saurischia Klad: Theropoda Klad: Maniraptora Klad: †Therizinosauria Russell, 1997
Alt gruplar
†Erlikosaurus †Falcarius †Jianchangosaurus †Lingyuanosaurus †Saurexallopus †Therizinosauroidea (Russell & Dong, 1994) †Alxasaurus †Beipiaosaurus †Enigmosaurus †Martharaptor †Suzhousaurus †Therizinosauridae
Sinonimler
Segnosauria (Barsbold & Perle 1980) Segnosaurischia (Dong 1992)

Terizinozorlar veya Therizinosauria (Yunanca:"tırpan kertenkeleleri"), Kretase döneminde Asya ve Kuzey Amerika'da yaşamış, üyelerinin ellerinde uzun, tırpan benzeri pençeler bulunan maniraptoran dinozor grubu.

Terizinozorlar bilinen tüm dinozorların en tuhafıydı. En büyüğü, chalicotherler adı verilen tuhaf, soyu tükenmiş, toynaklı memelilere benziyordu. Terizinozorların bilek ve ayak parmakları, Oviraptor, Allosaurus gibi "sert kuyruklu" (tetanuran) teropodlar olduklarını gösterir.

Keşif tarihi

Uzun yıllar boyunca bilim insanları, bir prosauropod gibi dört parmaklı ayakları ve tırpan şeklindeki pençeleri içeren fosil parçalarından canlının neye benzediklerini tahmin etmek zorunda kaldılar. Paleontologlar, dev pençelerin gizemli sahibine Therizinosaurus adını verdiler. 1988'de, daha önceki bir akraba olan Alxasaurus'un daha eksiksiz iskeletleri Çin'de ortaya çıktı. Bu terizinozorun kemiklerinin önceki buluntularla karşılaştırılması, bilim adamlarının "tırpan kertenkelelerini" büyük, yavaş hareket eden, iki ayaklı dinozorlar olarak hayal etmelerini sağladı.

Filogeni

Aşağıdaki kladogram, 2010 yılında Lindsay E. Zanno tarafından yapılan Therizinosauria'nın kapsamlı filogenetik analizini takip etmektedir.

Aşağıda, 2010 yılında Zanno tarafından sağlanan veriler kullanılarak Hartman ve diğerleri 2019 tarafından yakın zamanda oluşturulan filogenetik analiz yer almaktadır:

Dağılım

Terizinozorlar Doğu Asya ve Kuzey Amerika'da yaşadılar. Çoğu tür Kretase döneminde yaşadı, ancak Erken Jura'dan bir terizinozor bildirildi.

Cinslerin tanımlanma yıllarının zaman çizelgesi

Ayrıca bakınız

• Dinozorlar listesi
• Dinozorların evrimi
• Oviraptorosauria

Dış bağlantılar

• Wikimedia Commons'ta Therizinosauria ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur
• Vikitür'de Therizinosauria ile ilgili ayrıntılı taksonomik bilgiler bulunur.

Kaynakça

Kitap

• Encyclopedia of dinosaurs & prehistoric life. American Museum of Natural History. New York, N.Y.: DK Publishing in association with the American Museum of Natural History. 2008. ISBN 978-0-7566-3836-8. OCLC 181602635. 

Teropod ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz.