1415
| 1415 | ||
| Eeuwen: | 14e eeuw · 15e eeuw · 16e eeuw | |
| Decennia: | 1400-1409 · 1410-1419 · 1420-1429 | |
| Jaren: | << · < · 1414 · 1415 · 1416 · > · >> | |
 Jaartelling in verschillende culturen | ||
| Ab urbe condita: | 2168 MMCLXVIII | |
| Armeense jaartelling: | 864 – 865 ԹՎ ՊԿԴ – ՊԿԵ | |
| Chinese jaartelling: | 4111 – 4112 辛午 – 壬未 | |
| Christelijke jaartelling: | 1415 MCDXV | |
| Ethiopische jaartelling: | 1407 – 1408 | |
| Hebreeuwse jaartelling: | 5175 – 5176 | |
| Hindoekalenders: | ||
| - Vikram Samvat | 1470 – 1471 | |
| - Shaka Samvat | 1337 – 1338 | |
| - Kali yuga | 4516 – 4517 | |
| Iraanse jaartelling: | 793 – 794 ۷۹۳ – ۷۹۴ | |
| Islamitische jaartelling: | 817 – 818 ٨١٨ – ٨١٧ | |
| Maçonnieke jaartelling: | 5414 – 5415 | |
 Juliaanse kalender van 1415 | ||
Het jaar 1415 is het 15e jaar in de 15e eeuw volgens de christelijke jaartelling.
Gebeurtenissen
- maart
- 20 - Tegenpaus Johannes XXIII, de enige van de drie pausen die op het Concilie van Konstanz aanwezig is, vertrekt heimelijk, hopend dat de afwezigheid van de paus het onmogelijk maakt dat het concilie hem zal afzetten.
- april
- 6 - Het Concilie van Konstanz bepaalt dat het ook zonder aanwezigheid van de paus een besluit kan nemen. Het zal vervolgens bepalen dat Gregorius XII, Benedictus XIII en Johannes XXIII allen worden afgezet. Hiermee komt een einde aan het Westers Schisma.
- mei
- 5 - Het Concilie veroordeelt John Wyclif als ketter. Het oordeelt dat al zijn boeken en preken verbrand moeten worden. Wyclifs graf moet worden opengebroken en zijn resten verbrand.
- mei - 250 edellieden uit Bohemen, Moravië en Polen herinneren de keizer aan zijn vrijgeleide voor Johannes Hus, die desondanks door het concilie wordt vastgehouden en berecht. Ze eisen zijn onmiddellijke vrijlating.
- juni
- 12 - Alfons van Aragon trouwt met Maria van Castilië.
- juli
- 4 - Paus Gregorius XII treedt af, en accepteert daarmee de beslissing van het Concilie van Konstanz.
- 6 - De Tsjechische kerkhervormer Jan Hus sterft op de brandstapel in Konstanz.
- 10 - De Vlaamse graaf Robrecht van Bethune geeft het bevel aan zijn ambtenaren om de bezittingen van alle leliaards, van alle Fransen en van alle Franse instellingen in Vlaanderen in beslag te nemen.
- 15 - Bernhard I van Baden koopt het markgraafschap Baden-Hachberg van Otto II van Hachberg.
- augustus
- 6 - De erfdochter van Henegouwen en Holland Jacoba van Beieren huwt met de Franse prins Jan van Touraine.
- 11 - Hendrik V van Engeland zeilt naar Frankrijk om er op verovering te gaan. Hij landt in Chef-de-Caux in Normandië in plaats van Calais.
- 12 - Een Portugese armada (200 schepen) nadert de kust van Noord-Afrika nabij de Straat van Gibraltar. Aan boord bevinden zich 45.000 soldaten. De strijdmacht is multinationaal en bestaat uit Portugese soldaten, maar ook huurlingen uit Frankrijk, Engeland, Duitsland en Nederland. Jaren van nauwgezette voorbereidingen zijn aan de expeditie voorafgegaan, die in het grootste geheim is georganiseerd. De invasiemacht wordt geleid door koning Johan I. Hij wordt vergezeld door zijn drie zonen, waaronder zijn erfgenaam, de 24-jarige prins Eduard. De Portugese vloot bereikt Ceuta, maar bij het binnenvaren van de haven worden de schepen vanuit de stad beschoten. Dit verhindert de invasiemacht om aan land te gaan. De gouverneur van Ceuta geeft opdracht om de vrouwen en kinderen te evacueren. Ondertussen maakt Johan I plannen voor een aanval op de stad. Maar die nacht breekt er een stevige storm los en drijft de vloot uiteen. De volgende ochtend zien de verdedigers dat de Portugese armada is vertrokken. De gouverneur stuurt de versterkingen voor de verdediging van de stad terug naar huis en laat alleen een garnizoen achter. Echter, Johan I heeft de vloot teruggetrokken in de baai van Algeciras en voert reparaties uit aan de beschadigde schepen. Hij maakt plannen voor een nieuwe invasie.
- 21 - Verovering van Ceuta: Koning Johan I keert terug met de Portugese vloot en verovert de vestingstad Ceuta. De vloot vaart opnieuw de haven binnen en ontscheept de sloepen volgeladen met troepen. Terwijl Johan I het strand bereikt, wordt hij door een pijl in zijn been verwond. Zijn zoon, de 21-jarige prins Hendrik ("de Zeevaarder"), grijpt de koninklijke standaard en leidt de aanval. Geflankeerd door zijn oudere broer, Eduard, rukt hij met 300 troepen op naar de stadspoort. De poort wordt opengebroken, terwijl Johan I met de rest van het expeditieleger arriveert. De Portugezen stormen de stad binnen en verdrijven de verdedigers. De gouverneur van Ceuta trekt zich terug naar de citadel en besluit in de nacht de stad te ontvluchten. De volgende dag komt er een einde aan alle weerstand in Ceuta. De vlag van Lissabon wordt gehesen boven de stadsmuren. Begin van de Portugese ontdekkingsreizen en het Portugese Rijk. Johan I sticht in Noord-Afrika de eerste kolonie van een Europese grootmacht. Hij krijgt de controle over een belangrijke handelsroute door de Straat van Gibraltar, die kan wedijveren met zijn rivaal: Castilië.
- september
- 14 - De Geallieerden onder aanvoering van Focko Ukena verdrijven de Schieringers uit de stad Groningen.
- oktober
- 25 - Slag bij Azincourt: De Engelsen onder Hendrik V boeken een grote overwinning op de Fransen in de Honderdjarige Oorlog. Onder de gesneuvelden is de hertog van Brabant, Anton van Bourgondië.
- november
- 4 - De Staten van Brabant erkennen de 12-jarige Jan IV als opvolger van zijn vader Anton van Bourgondië.
- december
- 18 - Door het overlijden van Lodewijk van Guyenne wordt Jean van Touraine, de echtgenoot van Jacoba van Beieren, kroonprins van Frankrijk.
- zonder datum
- Het Zwitsers Eedgenootschap verovert Aargau. Ook de burcht Habsburg valt in Zwitserse handen.
- In de bul Etsi doctoribus genium kondigt paus Gregorius XII nieuwe wetten tegen de Joden af.
- Diverse West-Friese plaatsen krijgen stadsrechten:
- Hendrik van Portugal wordt gecreëerd hertog van Viseu.
Opvolging
- Alençon - Jan I opgevolgd door zijn zoon Jan II
- Bar - Eduard III opgevolgd door zijn broer Lodewijk I
- Brandenburg (30 april) - koning Sigismund opgevolgd door Frederik VI van Neurenberg
- Lippe - Bernhard VI opgevolgd door zijn zoon Simon IV
- Luxemburg bij verpanding - Anton van Bourgondië opgevolgd door zijn echtgenote Elisabeth van Görlitz
- Nevers en Rethel - Filips opgevolgd door zijn zoon Karel I
- Saint Pol en Ligny - Walram III van Luxemburg-Ligny opgevolgd door zijn kleinzoon Filips van Saint-Pol
- graafschap Soissons - Robert van Bar opgevolgd door zijn dochter Johanna van Bar
Afbeeldingen
Jan Hus op de brandstapel
Benedictus XIII krijgt te horen dat hij is afgezet
verovering van Ceuta
Salvatorkerk, Duisburg (voltooid 1415)
Geboren
- 10 maart - Vasili II, grootvorst van Moskou (1425-1462)
- 3 mei - Cecily Neville, Engels edelvrouw
- 21 september - Frederik III, koning en keizer van Duitsland (1440/1452-1493)
- ca. oktober - Jan van Bourgondië, Bourgondisch edelman
- 13 december - Alijt Bake, Nederlands priores en autobiografe
- Catalanus Grimaldi, heer van Monaco
- Jacoba van Luxemburg, Frans edelvrouw
- Jan Długosz, Pools historicus
- Johanna van Bar, Frans edelvrouw
- John Mowbray, Engels edelman
- Reinoud II van Brederode, Noord-Nederlands edelman
- Yeshe Tsangpo, Tibetaans geestelijk leider
- Adriaen van Wesel, Noord-Nederlands beeldsnijder (jaartal bij benadering)
- Balthasar van Żagań, Silezisch edelman (jaartal bij benadering)
- George Ripley, Engels alchemist (jaartal bij benadering)
- Jan Brito, Vlaams drukker (jaartal bij benadering)
- Juana Pimentel, Castiliaans edelvrouw (jaartal bij benadering)
- Koenraad IX de Zwarte, Silezisch edelman (jaartal bij benadering)
- William Caxton, Engels drukker (jaartal bij benadering)
- Zeger de Baenst, Vlaams edelman (jaartal bij benadering)
Overleden
- 14 januari - Bernhard VI van Lippe (48), Duits edelman
- 12 april - Walram III van Luxemburg-Ligny (~57), Frans edelman
- 15 april - Manuel Chrysoloras (~59), Byzantijns geleerde en diplomaat
- 1 mei - Otto IV van Anhalt, Duits edelman
- 6 juli - Jan Hus (~45), Boheems kerkhervormer (brandstapel)
- 19 juli - Filippa van Lancaster (55), echtgenote van Johan I van Portugal
- 5 augustus - Richard van Conisburgh (40), Engels edelman (onthoofd)
- 13 oktober - Thomas FitzAlan (34), Engels edelman
- 25 oktober - Anton van Bourgondië (31), hertog van Brabant (1406-1415) (gesneuveld)
- 25 oktober - Eduard III van Bar (38), Frans edelman (gesneuveld)
- 25 oktober - Eduard van Norwich (~42), Engels edelman (gesneuveld)
- 25 oktober - Ferry I van Vaudémont (~47), Frans edelman (gesneuveld)
- 25 oktober - Filips van Nevers (~26), Bourgondisch edelman (gesneuveld)
- 25 oktober - Jan I (~30), hertog van Alençon (gesneuveld)
- 25 oktober - Jan van Brederode (~43), Hollands edelman] (gesneuveld)
- 25 oktober - Jan van Montagu, Frans bisschop en staatsman (gesneuveld)
- 25 oktober - Robert van Bar (~25), Frans edelman (gesneuveld)
- 18 november - Peeter Bode (~65), Brabants bestuurder
- 25 november - Catharina van Bronckhorst (~49), Gelders edelvrouw
- 18 december - Lodewijk van Guyenne (18), Frans prins (dysenterie?)
- Andrea da Firenze, Italiaans componist
- Deshin Shegpa (~31), Tibetaans geestelijk leider
- Elisabeth van Beieren, Hollands edelvrouw
- Jan Maelwael, Nederlands schilder
- Wartislaw VIII, Pommers edelman
Zie de categorie 1415 van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.
Bronnen, noten en/of referenties
- ↑ Payne, Stanley G. (1973).The Expansion: A History of Spain and Portugal, p. 191. Vol. I. University of Wisconsin Press. ISBN 978-0-299-06270-5.
- ↑ Newitt, Malyn (2004). A History of Portuguese Overseas Expansion 1400–1668, p. 20. Routledge. ISBN 978-1-134-55304-4.