| Kokosbrood | ||||
|---|---|---|---|---|
Wit kokosbrood | ||||
| Land | ||||
| Hoofdingrediënt(en) | kokos | |||
| Varianten | wit, roze, geel en bruin | |||
| Gang | ontbijt en lunch | |||
| Geconsumeerd met | boterham | |||
| ||||
Kokosbrood is een typisch Nederlands soort broodbeleg, met als hoofdbestanddeel kokos. De gesneden plakjes kunnen op een boterham gelegd worden of worden gegeten als tussendoortje.
De ingrediënten zijn doorgaans:
Kokosbrood is glutenvrij, heeft een laag zoutgehalte en bevat geen conserveringsmiddelen.
Kokosbrood is in verschillende smaken te koop, ieder met een eigen kleur zoals wit, roze, geel en bruin.
Het witte kokosbrood heeft de natuurlijke kleur (van kokos). In de roze variant wordt natuurlijk karmijnzuur gebruikt als kleurstof, in de gele wordt curcumine of luteïne gebruikt. In het bruine kokosbrood zit cacao.
Kokosbrood wordt gemaakt door suiker te smelten, hier wordt tarwezetmeel en geleermiddel aan toegevoegd, en gemalen kokos. Dit wordt vervolgens gekoeld, en in plakken gesneden. Van nature is de kleur wit en smaakt het naar kokos. Door kleur- en/of smaakstoffen toe te voegen worden varianten geproduceerd.
Over het ontstaan van kokosbrood zijn verschillende theorieën. Waarschijnlijk is er tijdens de Nederlandse kolonisatie gedroogde kokos uit het voormalige Nederlands-Indië (het huidige Indonesië) als kopra naar Nederland getransporteerd. Kokosbrood is vervolgens ontstaan door deze gedroogde kokos te mengen met brooddeeg en suiker.
In de eerste helft van de 20e eeuw werd het product populair in Nederland. Vooral binnen katholieke gezinnen werd het veel gegeten tijdens de vastentijd, omdat het een voedzame en calorierijke vervanger voor vleeswaren op de boterham was.
Vroeger werd het mengsel van kokosrasp, tarwezetmeel, suiker en gelatine in grote, langwerpige blokken gegoten die leken op brood. Kruideniers sneden hier vervolgens met een mes losse plakjes van voor de klanten. Pas in 1972 werd het beleg voor het eerst machinaal voorgesneden en in plastic bakjes verpakt.
Het product werd aanvankelijk door verschillende, kleine fabrieken gemaakt. Rond 1954 waren er nog zo'n zeven van die bedrijven over, waaronder grote Nederlandse zoetwaren- en suikerwerkbedrijven zoals Jamin (Rotterdam), Stoomsuikerwerkenfabriek De Klok (Den Haag) en P. de Bont (Breda), die in hun eigen fabrieken ook vaak blokken kokos- en fondantproducten maakten die door kruideniers als beleg of snoepgoed werden verkocht.
In 1954 werd in Harderwijk door de familie Theunisse een suikerwerkfabriek opgericht die zich in eerste instantie richtte op de fabricage van pepermunt, suikerbeestjes en advocaatblokjes, en slechts voor een heel klein gedeelte op kokosbrood. Later heeft het bedrijf zich volledig gericht op de productie van kokosbrood toen de populariteit hiervan toenam.
In 1972 was Theha de allereerste fabriek die kokosbrood machinaal in plakjes sneed en in plastic bakjes verpakte voor de opkomende supermarkten. Tot die tijd sneden kruideniers het nog met de hand van grote blokken. Dit bleek de gouden zet waardoor Theha de markt overnam. De fabriek in Harderwijk produceert het product nog steeds. Sinds 2003 heeft Theha het wereldmonopolie op de productie van kokosbrood en produceert het bedrijf zowel onder eigen merk als onder de huismerken van verschillende supermarktketens in binnen- en buitenland.
Ook al het biologisch kokosbrood wordt door dit bedrijf (Theunisse Bio) onder diverse merknamen geproduceerd, zoals Your Organic Nature, COCO of BioToday.