Biografie
Jeugd en opleiding
Jahoda werd geboren in Wenen in een geassimileerd Joods middenklassegezin, waarin ideeën uit de Verlichting en het humanisme centraal stonden. Haar ouders waren maatschappelijk betrokken: haar vader hield zich bezig met sociale hervormingen en haar moeder ontwikkelde tijdens de Eerste Wereldoorlog pacifistische overtuigingen.
Tijdens haar schooltijd raakte Jahoda politiek actief binnen de Vereniging van Socialistische Middelbare Scholieren (Verband Sozialistischer Mittelschüler). In 1926 behaalde ze haar diploma aan een Realgymnasium voor meisjes.
Vanaf 1926 combineerde zij een opleiding psychologie aan de Universiteit van Wenen met de Pedagogische Academie. Zij promoveerde in 1932 in de psychologie.
Politieke betrokkenheid en emigratie
In het interbellum was Jahoda actief binnen de Sociaaldemocratische Partij van Oostenrijk (SPÖ) en later bij de illegale Revolutionaire Socialisten (Revolutionäre Sozialisten, RS). Na het verbod op de sociaaldemocratie in 1934 werkte zij in het verzet. In 1936 werd zij gearresteerd vanwege haar politieke activiteiten en na haar vrijlating in 1937 werd zij gedwongen Oostenrijk te verlaten.
Zij emigreerde naar het Verenigd Koninkrijk, waar zij onderzoek deed naar werkloosheid en betrokken was bij sociale projecten. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werkte zij onder meer voor Britse overheidsdiensten en propagandaprojecten gericht tegen nazi-Duitsland.
Wetenschappelijke bijdrage
Jahoda leverde belangrijke bijdragen aan de sociale psychologie en sociologie, met name op het gebied van arbeid, werkloosheid en mentale gezondheid.
Haar bekendste werk is Die Arbeitslosen von Marienthal (1933), geschreven samen met Paul Lazarsfeld en Hans Zeisel. Dit onderzoek wordt beschouwd als een klassiek voorbeeld van empirische sociale wetenschap en toonde de psychologische en sociale gevolgen van langdurige werkloosheid aan.
Jahoda ontwikkelde daarnaast een invloedrijk model van de latente en manifeste functies van arbeid. Hierin stelde zij dat werk niet alleen een economische functie heeft (inkomen), maar ook latente functies vervult, zoals:
- structurering van de tijd,
- sociale contacten,
- collectieve doelen,
- status en identiteit,
- regelmatige activiteit.
Zij benadrukte dat sociaalwetenschappelijk onderzoek zich moet richten op concrete maatschappelijke problemen en de wisselwerking tussen individu en sociale context. Een centrale gedachte in haar werk is dat de taak van de sociale wetenschappen is om “onzichtbare” sociale processen zichtbaar te maken.
Daarnaast publiceerde zij over onderwerpen als antisemitisme, mentale gezondheid en onderzoeksmethoden in de sociale wetenschappen.
Oostenrijk
