Metropool van Kyiv

De Metropool van Kyiv was een autonome metropool van de Oecumenisch patriarchaat van Constantinopel met haar zetel te Kyiv. De metropool werd gesticht in 988 als gevolg van de kerstening van het Kyivse Rijk door Volodimer van Kyiv. De metropool ging op in de Orthodoxe Kerk van Oekraïne op 6 januari 2019, toen de Oecumenisch patriarch van Constantinopel haar de tomos van autocefalie verleende.

In 1596 werd de Unie van Brest gesloten, waardoor de kerkelijke jurisdictie van de metropool werd overgedragen van het Oecumenisch patriarchaat van Constantinopel naar de Heilige Stoel in Rome. Als een sui iuris Oosters-katholieke kerk behield de metropool haar eeuwenoude rechten. Na verloop van tijd werd deze bekend als de Roetheense Uniatenkerk, voorloper van de huidige Oekraïense Grieks-Katholieke Kerk. Sommige geestelijken en leken in het Pools-Litouws Gemenebest bleven trouw aan Constantinopel, maar hadden geen hiërarchen om hen te ondersteunen; de orthodoxe kerk bestond zo 35 jaar zonder officiële status of erkenning. Aangezien bisschoppen alleen aangesteld konden worden met koninklijke goedkeuring en de Poolse koning die niet meer zou verlenen, dreigde de kerkelijke hiërarchie uit te sterven, tenzij ze ongehoorzaam zou zijn aan de koning en de koninklijke autoriteiten. In 1620 zorgden de Oekraïense Kozakken, onder leiding van Hetman Petro Sahaidatsjny, voor het herstel van de orthodoxe bisschoppelijke hiërarchie in het Gemenebest als de Metropool van Kyiv, Galicië en heel Roes' in samenwerking met Theophanes III, de Grieks-orthodoxe patriarch van Jeruzalem.

In 1686 stuurde patriarch Dionysius IV van Constantinopel op onrechtmatige wijze een brief aan de patriarch van Moskou met toestemming om de Metropool van Kyiv, Galicië en heel Roes' te annexeren. Dionysius werd hiervoor rijkelijk beloond met goudstukken en sabelbont door Russische gezanten, wat neerkwam op omkoping, wat volgens kerkelijk recht simonie is. Daarom werd Dionysius het volgende jaar door zijn eigen Heilige Synode geëxcommuniceerd (anathema verklaard). Het zou echter nog duren tot 11 oktober 2018 tot de Heilige Synode van Constantinopel de onrechtmatige beslissing van Dionysius uit 1686 ongedaan zou maken en nietig verklaren, zodat de Metropool van Kyiv met terugwerkende kracht al die tijd een autonome kerkelijke jurisdictie was gebleven.