Paraige

Paraige (meervoud paraiges) was de leidende klasse in de vrije rijksstad Metz. Zij heersten over de stad van de 13e tot de 16e eeuw. Het ging om 6 families van verwanten, in het Latijn: paragium, vandaar de term.

Rijksstad Metz

Met de val van het Karolingische Rijk ging langzaam het graafschap Metz in het Rooms-Duitse Rijk ten onder. Zo begon een eeuwenlange strijd tussen de bisschop van Metz en de stad Metz over de grafelijke rechten. De grafelijke rechten waren omvangrijk, o.m.: belastingen heffen, markten organiseren, tolpoorten beheren, vergunningen voor wijnkelders afleveren, schepenen benoemen in de schepenbank. Prins-bisschop Bertram van Metz kon in de 13 eeuw een belangrijke slag thuis halen, ten nadele van de stad. Na het bestuur van Bertram wonnen families in de stad Metz echter opnieuw aan invloed.

Leidende families

De leidende familieclans van Metz waren oorspronkelijk met vijf. De oorsprong moet geografisch geweest zijn, omdat de namen zouden verwijzen naar wijken in de stad.

In latere eeuwen is de notie van wijk verdwenen. De verwantschap tussen de familieleden telde dan. In de Late middeleeuwen kwam er een zesde paraige bij: Commun. Het waren rondtrekkende handelaars uit het prinsbisdom Luik. Zij waren verwant met de Luikse familie Heu. Vandaar was de naam van hun huis in Metz: Hôtel de Heu.

Het betreft hier ongeveer 250 families tussen de 13e en de 16e eeuw. Enkele voorbeelden:

In periodes van sterke oligarchie door deze families van patriciërs, verbleef de prins-bisschop van Metz om veiligheidsredenen buiten de stad. Een bekende verblijfplaats voor de bisschoppen was het dorp Vic-sur-Seille / Wich an der Seille.

Frans bestuur

In de 16e eeuw waren de paraiges verdeeld over steun aan de hugenoten. De hugenoten wensten meer invloed van Frankrijk in Metz, ten nadele van de keizer van het Rooms-Duitse Rijk. Met de Damesvrede van Kamerijk (1559) werd Hendrik II de feitelijke heerser over de Trois-Évêchés (waaronder Metz). De macht van de paraiges was gebroken. De Franse vorst benoemde voortaan de schepenen en leidde er de politiek (via zijn baljuw). De zes paraiges bleven nog bestaan tot de Franse Revolutie.