Processus coracoideus

Ravenbekuitsteeksel
processus coracoideus
Bot
Linkerscapula. Lateraal gezien (processus coracoideus is linksboven gelabeld).
De linkerschouder, het acromioclaviculairgewricht en de ligamenten van de scapula (de processus coracoideus is in het midden te zien).
Naslagwerken
Gray's Anatomy	p. 207, tekst, foto
Portaal    Biologie

Het ravenbek(s)uitsteeksel (processus coracoideus) is een dunne haakvormige structuur die bij het schouderblad (lat. scapula) hoort. Het ravenbekuitsteeksel steekt uit, net als het schouderdak (lat. acromion), boven de gewrichtskom van het schouderblad met de bovenarm. Deze twee uitsteeksels stabiliseren het schoudergewricht.

Aanhechtingen

Aan de processus coracoideus zijn verschillende structuren gehecht:

• musculus pectoralis minor - naar de 3e tot en met de 5e rib.
• musculus biceps brachii brevis - naar de tuberositas radii.
• musculus coracobrachialis - naar de mediale humerus.
• ligamentum coracoclaviculare - naar de clavicula. (Het is gevormd door het ligamentum conoideum en het ligamentum trapezoideum.)
• ligamentum coracoacromiale - naar het acromion.

• 
  Linker schouderblad. Processus coracoideus in rood.
• 
  Animatie. Processus coracoideus in rood.
• 
  Linker schouderblad. Processus coracoideus in rood.

Klinische relevantie

De processus coracoideus is palpabel net onder het laterale gedeelte van de clavicula (sleutelbeen). Het staat ook wel bekend als de "Surgeon's Lighthouse" omdat het een aanknopingspunt is om neurovasculaire schade te voorkomen. Grote neurovasculaire structuren gaan de bovenste extremiteiten binnen in het midden van de processus coracoideus, dus chirurgische ingrepen aan de schouderregio moeten altijd lateraal van de processus coracoideus plaatsvinden: verder van de lichaamsas.

In andere dieren

De meeste gewervelden, waaronder vogels, vissen en reptielen, hebben een ravenbeksbeen. Dit is een apart bot dat een andere evolutionaire oorsprong heeft; het is niet homoloog.

Het ravenbeksuitsteeksel bij de mens en de meeste andere zoogdieren vervult dezelfde functie, maar zit vast aan het schouderblad. Dit geldt voor de theria, de groep die veruit de meeste moderne zoogdieren omvat. De andere zoogdieren – de cloacadieren en de uitgestorven therapsiden – bezitten zowel het ravenbeksbeen als het ravenbeksuitsteeksel.

Etymologie

Coracoideus betekent "als de bek van een raaf", doelend op de vorm (het Griekse "Korax" betekent "raaf").