Philippa York

Philippa York
York, als Robert Millar, in de Ronde van Frankrijk van 1993
York, als Robert Millar, in de Ronde van Frankrijk van 1993
Persoonlijke informatie
Bijnaam "De Vliegende Schot"
Geboortenaam Robert Millar
Geboortedatum 13 september 1958
Geboorteplaats Vlag van Verenigd Koninkrijk Ewell, Verenigd Koninkrijk
Sportieve informatie
Huidige ploeg gestopt
Specialisatie(s) Klimmen
Ploegen
1979
1980-1981
1982-1985
1986
1987
1988
1989
1990-1991
1992
1993-1994
1995
Athletic Club de Boulogne-Billancourt
Peugeot-Esso-Michelin

Peugeot-Shell-Michelin
Panasonic
Panasonic-Isostar
Fagor-MBK
Z-Peugeot
Z
TVM-Sanyo
TVM-Bison Kit
Le Groupement
Portaal  Portaalicoon   Wielersport

Philippa York, geboren als Robert Millar (Glasgow, 13 september 1958), is een voormalig Schots wielrenster die actief was bij de mannen tussen 1980 en 1995 en daarna actief werd als coach en ploegleider en na haar transitie als wielrencommentator.

In 2017 maakte ze bekend dat haar geslachtsverandering van man naar vrouw, die was aangevangen in 2000, voltooid was en dat ze haar naam officieel had laten wijzigen naar Philippa York.

York behaalde in 1984 de vierde plek in het eindklassement van de Ronde van Frankrijk en won het bergklassement. Ook werd York tweede in de eindrangschikking van de Ronde van Italië in 1987 en winnaar van het bergklassement.

Beginjaren

York groeide op in Glasgow en leek voorbestemd om de fabriek in te gaan. Als amateurwielrenster, bij de Glasgow Wheelers Cycling Club, bleek zij echter een talent. Zij werd Schots juniorenkampioen in 1976 en klimkampioen in het volgende jaar.

In 1978 werd York 21e in de Milk Race en wegkampioen bij de amateurs. In 1979 ging York naar Frankrijk om lid te worden van de ACBB (Athletic Club Boulogne-Billancourt). Zij won er vijf wedstrijden en werd vierde bij het wereldkampioenschap wielrennen. Hierdoor kreeg ze een profcontract bij de Peugeot-ploeg.

Professionele carrière

Aan het begin van haar profloopbaan behaalde York ereplaatsen. Ze werd derde in de Ronde van de Vaucluse in 1980, behaalde de zevende plaats in het criterium Dauphiné Liberé in 1981 en werd tweede aldaar in 1983. In de Ronde van Romandië behaalde zij in 1981 en 1982 de zevende plaats en in de Ronde van de Toekomst werd ze tweede in 1982. Haar debuut in de Ronde van Frankrijk kwam in 1983. Ze won een bergetappe en werd veertiende in het eindklassement. In 1984 werd ze zesde in Parijs-Nice en vijfde in de Ronde van Romandië. In de Tour won York het bergklassement, werd ze vierde in de eindrangschikking en won opnieuw een bergetappe. Doordat ze de 21e etappe won had ze daarmee in alle drie de grote rondes een etappe op haar naam gebracht. In 1988 werd York derde in een klassieker in Luik-Bastenaken-Luik.

York behaalde in 1990 de overwinning in de etappewedstrijd Dauphiné Liberé. De laatste jaren van haar professionele carrière waren betrekkelijk weinig succesvol. In 1992 tekende ze op voorspraak van Gert-Jan Theunisse bij de Nederlandse wielerploeg TVM. In de Ronde van Spanje van dat jaar werd ze betrapt op het gebruik van testosteron. York kreeg een voorwaardelijke schorsing van drie maanden en een geldboete. Zij werd in 1992 twintigste in de Ronde van Spanje en achttiende in de Ronde van Frankrijk. Een jaar later werd ze respectievelijk vijftiende en vierentwintigste in deze wielerkoersen. Haar laatste belangrijke overwinning behaalde ze in 1995 toen ze Brits kampioen wielrennen op de weg werd. Kort daarna echter ging haar laatste ploeg, het Franse Le Groupement, failliet en York verliet daarop het professionele wielrennen.

Na de wielercarrière

In 1997 kwam York terug in het wielrennen als coach van de Britse ploeg en in 1998 was ze ploegleider van de Schotse ploeg in de PruTour, een achtdaagse Britse wielerwedstrijd. Daarnaast werd York journalist, waarbij zij voornamelijk producten testte. In 2002 verscheen ze op de Commonwealth Games, maar daarna leek ze alle banden met de sportwereld te verbreken. In 2003 kreeg York een plek in de Schotse Sports Hall of Fame, maar ze was afwezig bij de ceremonie. Haar langdurige afwezigheid in de publiciteit leidde tot speculaties in de media. Sinds 2000 ging het gerucht dat ze een geslachtsverandering had ondergaan.

In 2007 werd een biografie over York uitgebracht door HarperCollins, geschreven door Richard Moore (In Search of Robert Millar). Moore was erin geslaagd met York contact te leggen via e-mail, maar had haar niet persoonlijk gesproken.

Tijdens de Ronde van Frankrijk 2012 schreef York een wekelijkse column voor de website Cyclingnews en van tijd tot tijd schreef ze een artikel voor Rouleur. Op 21 juli 2012 schreef ze een artikel in de The Guardian waarin ze commentaar gaf op de aanstaande overwinning van Bradley Wiggins in de Tour de France:

"So, after 28 years of having the best general classification performance by a British rider at the Tour de France, I'll be trumped by not one but two riders. Am I disappointed? Not really, that's what sport is all about, doing your best, succeeding, failing at times, ultimately putting yourself up there and inspiring others to do better. Now there will be three British riders with a Tour classification jersey at home and although each is a different colour and the yellow is the ultimate, it's not exactly a long list. I'm in good company."

Privéleven

York was tijdens en na haar wielrenloopbaan vegetariër. Na 2000 leefde ze grotendeels in de anonimiteit. In juli 2017 trad York naar buiten met de bekendmaking dat zij, na een geslachtsveranderende behandeling, voortaan officieel door het leven zou gaan als vrouw, onder de naam Philippa York. In een interview met The Guardian zei York te hopen dat haar coming-out zou bijdragen aan een verandering van de, in haar ogen, behoudende ideeën omtrent gender en seksualiteit, in de sport in het algemeen en in de wielersport in het bijzonder. In de Ronde van Frankrijk van 2017 en 2018 was York namens de Britse televisiezender ITV4 actief als commentator.

Belangrijkste overwinningen

1976

1977

1978

1979

1983

1984

1985

1986

1987

1989

1990

1991

1995

Resultaten in voornaamste wedstrijden

Jaar Ronde van
Italië
Ronde van
Frankrijk
Ronde van
Spanje
1980
1981
1983 14e (1) 
1984 4e (1) 
1985 11e  Zilver ↑ 
1986 opgave  Zilver ↑ (1) 
1987 Zilver ↑ (1)  19e 
1988 opgave  6e 
1989 10e (1) 
1990 opgave 
1991 72e 
1992 18e 
1993 24e  15e 
1994 opgave 
(*) tussen haakjes aantal individuele etappe-overwinningen
JaarMilaan-San RemoGent-WevelgemAmstel Gold RaceLuik-Bast.‑LuikRonde van LombardijeClásica San SebastiánWaalse PijlWK op de wegWereld­ranglijsten
1980 99e61e 11e
1981 78e 14e
1983 44e 25e 37e
1984 27e100e 15e 37e 9e 6e
1985 76e 41e 10e
1986 31e 13e 38e
1987 5e 21e 12e 52e
1988 30eBrons ↑ 19e 48e
1989 62e 29e 31e 82e 52e 30e
1990 15e 4e 142e 9e 36e
1991 95e 47e 48e
1992 126e 32e 9e 21e 26e
1993 75e 28e 22e 46e
1994 16e 108e 51e
Commons heeft media­bestanden in de categorie Philippa York.
Voorganger:
Lucien Van Impe
Vlag van België
1983
Winnaar bergklassement van de Ronde van Frankrijk
Robert Millar
Vlag van Verenigd Koninkrijk
1984
Opvolger:
Luis Herrera
Vlag van Colombia
1985
Voorganger:
Vlag van Spanje Pedro Muñoz
1986
Winnaar groene trui in de Ronde van Italië
Vlag van Verenigd Koninkrijk Robert Millar
1987
Opvolger:
Vlag van Verenigde Staten Andy Hampsten
1988