SS Edmund Fitzgerald

Vlag van Verenigde Staten
SS Edmund Fitzgerald
SS Edmund Fitzgerald (1971)
SS Edmund Fitzgerald (1971)
Geschiedenis
Werf Great Lakes Engineering Works (Michigan)
Tewaterlating 7 juni 1958
In dienst 24 september 1958
Status Gezonken
Thuishaven Milwaukee, Wisconsin
Eigenaren
Eigenaar Northwestern Mutual Life Insurance Company
Algemene kenmerken
Type Bulkschip
Lengte 222 m
Breedte 23 m
Diepgang 7,6 m
Hoogte 12 m
Brutotonnage 13.632 BRT
Vaart 14,2 knopen (26,2 km/u)
Bemanning 29
Portaal  Portaalicoon   Maritiem
Gedenkmonument aan het Bovenmeer

De SS Edmund Fitzgerald was een Amerikaans vrachtschip. Het is tijdens een storm op het Bovenmeer vergaan.

De Fitzgerald werd in 1958 te water gelaten, en heeft 17 jaar lang ijzererts over de Grote Meren vervoerd. Het schip is op 10 november 1975 gezonken, waarbij alle 29 bemanningsleden om het leven zijn gekomen. Het wrak is vier dagen later, op 14 november voor het eerst gedetecteerd door een Amerikaans marinevliegtuig.

De exacte oorzaak waarom de Edmund Fitzgerald verging is onbekend. Wel is bekend dat het in twee grote stukken is gebroken, en nog altijd zo op de bodem van het Bovenmeer ligt.

De ramp werd vooral bekend door de ballade ''The Wreck of the Edmund Fitzgerald'' van Gordon Lightfoot uit 1976.

Geschiedenis

De Fitzgerald werd gebouwd met als doel om zoveel mogelijk bulkgoed tegelijk te vervoeren. Haar kielleging vond plaats op 7 augustus 1957, onder de naam Edmund Fitzgerald, vernoemd naar de toenmalig voorzitter van de Northwestern Mutual Life Insurance Company, haar eigenaar. Op 7 juni 1958 was haar officiële tewaterlating. Met een lengte van 222 meter en een laadvermogen van ruim 26.000 ton was ze tot 1971 het grootste schip op de Grote Meren.

De ramp

Op 9 november 1975 begon de Fitzgerald aan haar laatste tocht. Onder leiding van kapitein Ernest M. McSorley voer ze met een lading van ruim 26.000 ton taconiet weg van Superior (Wisconsin) onderweg naar Detroit (Michigan). Ze kwam echter nooit aan in Detroit. Op de avond van 10 november, rond 7 uur 's avonds (lokale tijd) verging ze tijdens een zware storm. Alle 29 bemanningsleden kwamen hierbij om het leven. Kort na 7 uur vond het laatste radiogesprek tussen de Fitzgerald en het schip wat met haar meevoer plaats, de SS Arthur M. Anderson.

Anderson: "Fitzgerald, this is the Anderson. Have you checked down?"

Fitzgerald: "Yes we have."

Anderson: "Fitzgerald, we are about 10 miles behind you, and gaining about 1 1/2 miles per hour. Fitzgerald, there is a target 19 miles ahead of us. So the target would be 9 miles on ahead of you."

Fitzgerald: "Well, am I going to clear?"

Anderson: "Yes. He is going to pass to the west of you."

Fitzgerald: "Well, fine."

Anderson: "By the way, Fitzgerald, how are you making out with your problem?"

Fitzgerald: "We are holding our own."

Anderson: "Okay, fine. I'll be talking to you later."

— Laatste radiogesprek tussen de SS Edmund Fitzgerald en de SS Arthur M. Anderson

De Anderson zat ongeveer 16 kilometer (10 mijl) achter de Fitzgerald. Door de weersomstandigheden konden de schepen elkaar niet zien. Rond 19:15 raakte de Fitzgerald in een heftige windvlaag. Hierdoor verloor de radar van de Anderson zicht op de Fitzgerald. 5 minuten later, rond 19:15 lokale tijd, verdwijnt de Fitzgerald definitief van de radar van de Anderson. Al snel nadat de Fitzgerald van de radar verdween, lichtte de Anderson de United States Coast Guard in. Omdat de kustwacht geen beschikbare schepen heeft, vragen ze de Anderson om naar de laatst bekende locatie te gaan.

De exacte oorzaak van het zinken is onbekend, maar er zijn wel verschillende theorieën over de ramp. Er wordt beweert dat het schip door midden is gebroken door een monstergolf. Andere mensen denken dat er een luik niet goed is gesloten, en dat er daardoor water is binnen gekomen. Wel is met zekerheid te zeggen dat het schip erg snel vergaan is. Er wordt geschat dat het schip binnen enkele seconde tot hooguit een paar minuten gezonken is.

Dat een van de luiken die niet goed sloot de oorzaak van het zinken was, is volgens velen de meest aanneembare bewering, en wordt tevens ook genoemd in het officiële onderzoek naar de ramp van de Amerikaanse Kustwacht. Het onderzoek stelt dat het breken van het schip tijdens het raken van een golf is gebeurd, of toen ze de bodem raakte.

Reddingsacties en expedities naar het wrak

Al kort na het zinken kwam het schip waarmee de Fitzgerald samen voer, de SS Arthur M. Anderson, op verzoek van de kustwacht, aan bij de plek van de laatst bekende locatie van de Fitzgerald. Toen de Anderson bij de positie aankwam, trof de bemanning niets anders aan dan de twee reddingssloepen van de Fitzgerald, en puin van het schip. Er werden geen overlevenden of lichamen aangetroffen.

Een van de twee reddingsloepen van de Fitzgerald

In de dagen na de ramp werden er al meerdere zoekacties georganiseerd. De eerste tekenen van het wrak van de Edmund Fitzgerald werden gedetecteerd op 14 november, door een Amerikaans marinevliegtuig uitgerust met een magnetische-afwijkingsdetector. In de drie volgende dagen werden er op die locatie sonar scans uitgevoerd door de Amerikaanse kustwacht. Hierbij werden twee grote stukken wrak die dichtbij elkaar lagen aangetroffen. In mei 1976 kwam hetzelfde schip dat in november de sonar scans had uitgevoerd terug, en maakte opnieuw scans. De kustwacht besloot om een onbemande onderzeeër naar de locatie van de twee wrakstukken te sturen. Op 20 mei 1976 kon men met zekerheid zeggen dat het wrak van de Edmund Fitzgerald gevonden was. De onderzeeër nam een foto waarop de tekst ''Edmund Fitzgerald'' duidelijk op zijn kop zichtbaar was. Het wrak ligt op een diepte van ongeveer 160 meter.

Van een van de bemanningsleden is er tijdens een expeditie naar het wrak een lichaam waargenomen. Omdat er na het zinken meerdere controversiële expedities naar het wrak zijn geweest, waarbij het lichaam gefilmd werd en het wrak zelfs is aangeraakt door duikers, wilden de familieleden van de 29 slachtoffers dat het een beschermd zeemansgraf werd. Daarom besloot de Canadese provincie Ontario in 2006 het wrak een officeel beschermd gebied te maken.de grens. Iedereen die deze regel overtreedt, riskeert een boete tot 1 miljoen Canadese dollar.

De scheepsbel van de Fitzgerald is uit het wrak geborgen, en wordt ieder jaar op 10 november 30 keer geluid. 29 keer, één keer voor ieder bemanningslid dat bij de ramp met de Fitzgerald omkwam, de 30ste keer is voor alle andere zeelieden die op de Grote Meren zijn omgekomen. De bel is tentoongesteld in het Great Lakes Shipwreck Museum.

Nasleep

De veiligheidseisen op het water zijn streng aangescherpt na de ramp met de Fitzgerald. Zo werden overlevingspakken verplicht, ook moest ieder schip uitgerust worden met een dieptemeter en verbeterde reddingssloepen.

Ieder jaar op 10 november wordt de Edmund Fitzgerald en haar bemanning op verschillende plekken herdacht. Ook het nummer ''The Wreck of the Edmund Fitzgerald'' krijgt rond november jaarlijks weer veel aandacht.