Sater

Sater
satyr
Oorsprong	Griekse, Romeinse mythologie
Periode	klassieke oudheid
Gedaante	boswezen, antropomorf
Dierlijke verschijning	paardenstaarten, soms ook -poten, bokkenpoten
Associatie(s)	vruchtbaarheidsgeest, symbolisering van wellust en vervoering, wijnlust, verleiden van nimfen en efeben
Afbeelding van een sater uit Vulci (late 6e eeuw v.Chr.)
Portaal    Religie

Sater is een halfgod uit de Griekse mythologie. Het is een ondeugend en wellustig boswezen, half mens-half hoefdier, behorend tot het gevolg van de god Dionysos. Dionysos' leermeester Silene wordt vaak als oudste of leider van de saters genoemd.

Beschrijving

Saters staan bekend om hun lust voor wijn en het verleiden van nimfen. In combinatie met vrouwelijke figuren fungeren saters vaak als wellustige vruchtbaarheidsdemonen (satyriasis). Ze worden vaak afgebeeld in een obscene of humoristische context, zoals in het komische toneelgenre van het saterspel dat in het oude Athene populair was. Daarnaast worden saters ook geassocieerd met muziek en dans. Een voorbeeld is het verhaal van de sater Marsyas, die met zijn aulos de god Apollo uitdaagde voor een muziekwedstrijd en deze verloor.

Beeldgalerij

• 
  Atheens zwartfigurig aardewerk met sater en maenad (ca. 520–490 v.Chr., Archeologisch Museum Rhodos)
• 
  Attisch roodfigurige vaas met dronken saters (500–490 v.Chr., British Museum)
• 
  Attisch roodfigurig bord met dansende sater met kantharos en oenochoë (ca. 490–480 v.Chr., Palazzo Cavalli Franchetti)
• 
  Attisch roodfigurige kantharos in de vorm van een saterkop uit Athene (ca. 460 v.Chr., Staatliche Antikensammlungen München)
• 
  Detail Dionysosmosaik (ca. 220–355 n.Chr., Römisch-Germanisches Museum). Weergave van een maenad die een tibia impares bespeelt, dansend met een sater.
• 
  Dansende sater in hellenistische/Romeinse stijl (Louvre)
• 
  Prent met twee saters (ca. 1550–1600, Universiteitsbibliotheek Gent)
• 
  Sater met een nimf — Peter Paul Rubens (ca. 1620)
• 
  De sater en de boer — Jacob Jordaens (ca. 1620–'21, Oldmasters Museum)
• 
  Saterkop — Antoine Watteau (ca. 1700, MET NY)
• 
  Nimfen en een sater — William Bouguereau (1873)
• 
  Twee saters en een danseres in Les Chansons de Bilitis — George Barbier (1922)

Zie ook

• Faun (mythisch wezen)
• Satyriasis
• Saterspel

Zie de categorie Satyrs van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.