Thetburga

Thetburga
Algemene informatie
Geboortedatum	985 (juliaans) (circa)
Overlijdensdatum	1042 (juliaans)

Thetburga (ca. 985-1042) was de echtgenote van Siegfried van Holland (ca. 980-1030), broer van de Hollandse graaf Dirk III (983-1039).

Leven

Thetburga's naam wordt ook geschreven als Tydburg, Tietburg, Thetburg, Tetburga, Tetburg of Tette (de Friese naam Tiete). Volgens twijfelachtige bronnen zou zij een dochter zijn van de zesde Friese potestaat Gosse Ludigman van Staveren (ca. 989-1000) en Tetta Brederode (965-).

Huwelijk

Thetburga ontmoette haar toekomstige echtgenoot Siegfried ('Sicco') van Holland (ca. 980-5 juni 1030) in Kastrichem (Castricum). Siegfried van Holland was de jongere broer van graaf Dirk III Hierosolymita van Holland (983-27 mei 1039), en de zoon van Arnulf van Gent en Lutgardis van Luxemburg. Hun huwelijksplannen vielen niet in goede aarde bij graaf Dirk III. De toch al gespannen verhoudingen tussen beide broers werden hierdoor nog verder onder druk gezet. Als reden wordt opgegeven het grote standsverschil. Uiteindelijk werd het geschil bijgelegd en het huwelijk voltrokken.

Archeologisch onderzoek

Thetburga werd twaalf jaar na haar man in het klooster van Egmond begraven. Bij archeologisch onderzoek in 1980 werden van de daar aanwezige graven werden haar beenderen onderzocht. Thetburga bleek klein van stuk: 155 cm lang. Ze had een gecompliceerde breuk aan haar elleboog, een heupfractuur, ernstige botontkalking met beenatrofie (verschrompeling door stoornis in de voedselvoorziening). Ze had een artropathie (gewrichtsaandoening) en jicht aan de voeten.

Op 8 oktober 1980 werd Thetburga herbegraven. De monniken van het klooster in Egmond bidden in een plechtige mis voor de zielerust van Thetburga en haar schoonzus Othilde van Saksen, de vrouw van Dirk III.

Sicconiden-legende

Op grond van de vermelding van de afstamming door Johannes a Leydis zijn Siegfried ('Sicco') van Holland en Thetburga de stamouders van de heren van Brederode en Teylingen. Als kinderen van Siegfried en Thetburga worden namelijk Dirk en Simon genoemd. Dirk zou dan zijn vader Siegfried hebben opgevolgd als tweede heer van Brederode en Simon als eerste heer van Teylingen.

Sinds het midden van de negentiende eeuw wordt aan deze opvatting geen geloof meer gehecht. De stamvader van huis Brederode, Dirk Drossaard van Brederode, komt namelijk voor het eerst in 1205 in oorkonden voor. Een van de torens van de Ruïne van Brederode in Santpoort is naar Thetburga vernoemd. Thetburga wordt ook in verband gebracht met de naam van het geslacht Van Tetrode.

Zie ook

Lijst van graven van Holland

Bronnen, noten en/of referenties

Kanttekeningen

↑ Ook wel Gozewijn, Gooswijn of Goswinus. En Staveren is ook in de literatuur als Stavoren.
↑ Dit zou betekenen dat haar naam Thetburga Ludigman van Staveren was. Een voorbeeld van een zeer twijfelachtige vermelding is te vinden in de vijftiende-eeuwse kroniek De origine et Rebus gestis Dominorum de Brederode ('Over de oorsprong en de daden van de heren van Brederode') van Johannes a Leydis. Deze kroniek is opgenomen in Antonius Matthaeus III, Matthaeus verwijst voor Gozewinus tevens naar: Pier Winsemius, Chronique ofte Historische geschiedenisse van Vrieslant beginnende vanden jaere nae des werelts scheppinghe 3635 ende loopende totden jaere nae de gheboorte Christi 1622 (Franeker: Ian Lamrinck, 1622), boek 4, bij het jaar 993. Een analyse van de reden hoe de onjuiste vermelding van de afstamming tot stand is gekomen is te vinden in:
↑ Siegfried / Sifrid / Siphridus / Sivaert van Gent en van Holland (ca. 980-5 juni 1030)
↑ Destijds als Hallem of Hallum. Huidige naam officieel Sint-Adelbertabdij.
↑ Onderdeel van een geïllustreerd handschrift met de genealogie van de Heren en Graven van Culemborg.
↑ Dirk / Diederik, heer van Brederode (1005-1063)
↑ S[i/y]mon, heer van Teylingen (1006-1063)

Bronnenlijst

↑ (la) Veteris ævi analecta, seu, vetera monumenta hactenus nondum visa: quibus continentur scriptores varii qui præcipue historiam universalem I. apud Gerardum Block, 's-Gravenhage (1738).
↑ J. Bolhuis van Zeeburgh, Kritiek der Friesche Geschiedschrijving (Den Haag, 1873, Herdruk: Amsterdam: Brinkman, 1962), p. 88-90.
↑ Beschrijving van archeologisch onderzoek uit 1980
↑ Dijkstra, B. K. S. (1991). Een stamboom in been: vier eeuwen graven en gravinnen van het Hollandse Huis: onderzoek van de stoffelijke resten, opgegraven op het terrein van de voormalige Abdijkerken te Rijnsburg in 1949 en 1951 en te Egmond in 1979 en 1980 en aangetroffen in de tombe in de Abdijkerk te Middelburg in 1980. De Bataafsche Leeuw, Amsterdam. ISBN 978-90-6707-258-8.

[1] Ook wel Gozewijn, Gooswijn of Goswinus. En Staveren is ook in de literatuur als Stavoren.

[4] Dit zou betekenen dat haar naam Thetburga Ludigman van Staveren was. Een voorbeeld van een zeer twijfelachtige vermelding is te vinden in de vijftiende-eeuwse kroniek De origine et Rebus gestis Dominorum de Brederode ('Over de oorsprong en de daden van de heren van Brederode') van Johannes a Leydis. Deze kroniek is opgenomen in Antonius Matthaeus III, Matthaeus verwijst voor Gozewinus tevens naar: Pier Winsemius, Chronique ofte Historische geschiedenisse van Vrieslant beginnende vanden jaere nae des werelts scheppinghe 3635 ende loopende totden jaere nae de gheboorte Christi 1622 (Franeker: Ian Lamrinck, 1622), boek 4, bij het jaar 993. Een analyse van de reden hoe de onjuiste vermelding van de afstamming tot stand is gekomen is te vinden in:

[5] Siegfried / Sifrid / Siphridus / Sivaert van Gent en van Holland (ca. 980-5 juni 1030)

[6] Destijds als Hallem of Hallum. Huidige naam officieel Sint-Adelbertabdij.

[9] Onderdeel van een geïllustreerd handschrift met de genealogie van de Heren en Graven van Culemborg.

[10] Dirk / Diederik, heer van Brederode (1005-1063)

[11] S[i/y]mon, heer van Teylingen (1006-1063)

[2] (la) Veteris ævi analecta, seu, vetera monumenta hactenus nondum visa: quibus continentur scriptores varii qui præcipue historiam universalem I. apud Gerardum Block, 's-Gravenhage (1738).

[3] J. Bolhuis van Zeeburgh, Kritiek der Friesche Geschiedschrijving (Den Haag, 1873, Herdruk: Amsterdam: Brinkman, 1962), p. 88-90.

[7] Beschrijving van archeologisch onderzoek uit 1980

[8] Dijkstra, B. K. S. (1991). Een stamboom in been: vier eeuwen graven en gravinnen van het Hollandse Huis: onderzoek van de stoffelijke resten, opgegraven op het terrein van de voormalige Abdijkerken te Rijnsburg in 1949 en 1951 en te Egmond in 1979 en 1980 en aangetroffen in de tombe in de Abdijkerk te Middelburg in 1980. De Bataafsche Leeuw, Amsterdam. ISBN 978-90-6707-258-8.