Op 1 januari 2023 telde de gemeente Valbonne 11.939 inwoners. Het laagste deel ligt op 75 meter en het hoogste op 302 meter. De gemiddelde hoogte is 200 meter. De oppervlakte van Valbonne bedroeg op 1 januari 202318,97 vierkante kilometer; de bevolkingsdichtheid was toen 629,4 inwoners per km².
Ligging
De belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten
Behalve het oude stadje omvat de gemeente twee nieuwe stadjes (villes nouvelles):
Garbejaire
Haut-Sartoux, gebouwd voor de werknemers in het hierna beschreven Sophia Antipolis.
Stedenbouwkundige opzet
Kwadrantstructuur
Place des Arcades
Valbonne is gebouwd volgens een schaakbordpatroon, met straten die loodrecht op elkaar staan. Daardoor konden branden zich moeilijker uitbreiden, omdat de aanzuigende werking van de slakstructuur ontbreekt, die kenmerkend is voor het buurstadje Mougins, dat in de richting van Cannes ligt. Het kwadrant werd in Valbonne geïntroduceerd door de monniken van een van de Lérins-eilanden bij de kust van Cannes, die hier een nieuw klooster stichtten. Het klooster is rond 2006 gerestaureerd en wordt niet meer door monniken bewoond; het is deels gebruikt voor een streekmuseum. Het ernaast gelegen oude kerkje is nog wel als zodanig in gebruik.
Het 17e-eeuwse centrum van Valbonne wordt gevormd door het 'Place des Arcades', geheel volgens de Romeinse traditie een vierkant plein met aan de zijkanten gaanderijen met winkeltjes. Het wordt deels in beslag genomen door terrassen. Aan de rand van het stadje staan 'maisons remparts', vestinghuizen.
De trappen van de Allée Vito Di Cairano en de Rue Emile Pourcel leiden naar het centrale plein van Valbonne.
Aan- en afvoerroutes
Aan de zuidkant leidt de 'Avenue Saint Roche' naar de 'Route de Cannes' richting het zuiden-westen naar Mougins en Cannes,
Aan de zuidkant leidt de 'Avenue de Pierrefeu' langs de begraafplaats richting zuidoosten naar Biot, Roquefort-les-Pins en Opio,
Aan de noordkant leidt de 'Boulevard Carnot' via de 'Route de Grasse' richting noordwesten naar Plascassier en Grasse, en
Aan de noordkant leidt de 'Boulevard Carnot' via de 'Route de Nice' naar Opio, Roquefort-les-Pins en Biot, Sophia Antipolis en Antibes.
Geschiedenis
Kerk van Valbonne
1199
De geschiedenis van Valbonne is lange tijd verbonden geweest aan het klooster. De naam 'Vallis Bona' verscheen voor het eerst in de Charter van 6 februari 1199 van Olivier, de bisschop van Antibes.
1519
In 1519 nam Augustin Grimaldi, bisschop van Grasse en overste van de monniken van Île Saint-Honorat, het initiatief om naast de abdij een stadje te bouwen: het stadje Valbonne. Dit om de streek weer leven in te blazen, nadat de bevolking in de omgeving van Cannes en wijde omtrek door de pest in 1351 behoorlijk was uitgedund. De monniken haalden veel gastarbeiders (avant la lettre) uit Italië om hun uitgebreide landerijen te bewerken. Tot op heden wonen in de buurt nog veel Fransen met Italiaanse namen.
19e/20e eeuw
Tot de 20e eeuw was Valbonne sterk op landbouw gericht, met name op olijven, alsmede op de kweek van rozen en jasmijn voor parfums.
In een kadastraal overzicht van 29 juli 1834 zijn de volgende gegevens te lezen:
Het stadje is opgebouwd uit 374 gebouwen, bestaande uit woningen, winkeltjes en utilitaire bestemmingen op een oppervlakte van ruim 9 hectare. Er zijn 5 meelmolens, 5 olijfoliemolens en 5 molens voor zeep, gemaakt uit niet voor consumptie bestemde olijfolie. Er zijn 4 broodbakkerijen en 2 dakpannenfabriekjes. Rond het stadje ligt aan te bewerken landbouwgrond ruim 138 hectare, ruim 6 hectare weiland en ruim 460 hectare beplant terrein (waarvan ongeveer 104 hectare wijnranken, 234 hectare olijfbomen en 122 hectare gemengd wijnranken en olijfbomen). Voorts bossen van ruim 945 hectare. Wegen, straten, plein, wandelpaden, religieus terrein en begraafplaats nemen ongeveer 22 hectare ruimte in beslag. Riviertjes, meertjes en stroompjes beslaan een oppervlakte van ruim 15 hectare. Valbonne beslaat dus in totaal een oppervlakte van ruim 1875 hectare op een inwonersaantal van ongeveer 1.130 inwoners.
Servandruif
Begin 20e eeuw werd hier de Servan verbouwd. Gedurende de winter werden deze druiven bewaard en gedroogd in 'cabanes', kleine schuurtjes. Door een ziekte is de druif verdwenen. Waar eens de druivenstokken stonden, hebben nu Provençaalse villa's hun plaats ingenomen.
Ontwikkeling Sophia Antipolis
Tot eind 20e eeuw had Valbonne het in de zomer moeilijk wegens watergebrek. Door de aanleg van nieuwe buizen behoort dat tot het verleden en is Valbonne tot grote welvaart gekomen, mede dankzij het succes van het technologiepark Sophia Antipolis en de vele buitenlanders die zich er hebben gevestigd.
Infrastructuur
Algemeen
Valbonne heeft de winkels en horeca die passen bij een stadje met een centrumfunctie. In de smalle 'Grande Rue' staat het voormalige gemeentehuis met toren, fonteintje en drinktrog voor paarden, waar een museum gevestigd is met keramiek uit de periode 1880-1950 en werk van bekende namen als Picasso. Tot de komst van aluminium voor keukengerei maakte men in deze streek (Valbonne, Vallauris, Biot) veel aardewerk, waaronder de grote jarres (stenen kruiken). Op diverse plaatsen in de buurt zijn er Romeinse thermische bronnen met kuuroorden, en aan de kust thalassocentra.
Evenementen
In het laatste weekend van januari is er een mimosa-corso, voorafgaand aan het feest van Sint-Blasius. Op 16 augustus is het feest van Sint-Rochus, met een openluchtmis en de zegening van dieren, ook die van het jaarlijkse circus.
Scholen
In Valbonne en omstreken bevinden zich diverse scholen, waaronder een Nederlandse school ('De Gouden Klomp' in Opio). De aanvullende Nederlandse school voor vwo in Roquefort-les-Pins is medio 2007 opgeheven. In 2003 is er een nieuw Frans 'collège' gebouwd en in 2006 een nieuw Frans Lycée, beide internationaal gericht, zodat er verschillende talen worden onderwezen. De International School of Sophia Antipolis, die sinds 2004 zelfstandig was, is sinds mei 2006 ter ziele en werd weer onderdeel van het Centre international de Valbonne.
Verkeer en vervoer
Wegverkeer
Valbonne is via de D3 en de D103 verbonden met de snelweg A10. Het busstation biedt verbindingen met de omliggende gemeenten en ook Cannes en Nice. Voor kinderen zijn er schoolbussen.
Vliegvelden
Op 20 minuten met de auto ligt het internationale vliegveld Nice. Dezelfde reistijd geldt voor een vliegveld voor privévliegtuigen bij Cannes/La Bocca. In de nabije omgeving zijn diverse helihavens.
Ontspanning
Sport en beweging
Valbonne heeft een eigen voetbalstadion. Binnen een cirkel van vijftien kilometer liggen tien golfbanen en veel tennisbanen. Langs de rivier de Brague, die loopt van Valbonne naar Biot, zijn natuurwandelingen uitgezet.
Vanwege de zuigende economische werking van Sophia Antipolis wonen er veel jonge buitenlandse gezinnen. In Sophia Antipolis is de organisatie Accueil Villes Françaises, A.V.F., gevestigd, die zich richt op hen richt, mede als stimulans voor de internationale contacten.
Sophia Antipolis
In de gemeente ligt het internationale technologiepark Sophia Antipolis, waar op ruim twee vierkante kilometer duizenden technologiebedrijven en onderzoeksinstellingen gevestigd zijn. Valbonne is een samenwerking met de omliggende gemeenten aangegaan voor de huisvesting van de werknemers.
In het najaar loopt de regentijd in het algemeen van half oktober tot half november. Als het dan regent, regent het hard. Na een regenbui ligt er meestal sneeuw op de omringende bergtoppen. Half februari bloeit de mimosa, daarna de brem; de bergen tussen Cannes en Mandelieu zijn dan helemaal geel gekleurd. Daarna komen de irissen en klaprozen op. Van half maart tot half april regent het regelmatig. In mei en juni is er af en toe een buit. Van juli tot half oktober regent het vrijwel niet, een enkele plotselinge onweersbui daargelaten. In de bergen onweert het in de zomer echter geregeld.
Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
Grafiek inwonertal gemeente
De bevolkingsdichtheid is berekend op 711 inwoners/km² (per 1 januari 2019). De cijfers zijn gebaseerd op daadwerkelijk ingeschreven inwoners. In Valbonne is het aantal huizen sterker gegroeid dan het aantal inwoners, omdat veel huizen in deze omgeving in handen zijn van buitenlanders, die hun huis hier gebruiken als tweede huis.
