Veenkorst

Veenkorst
Blauwe veenkorst (Trapeliopsis flexuosa)
Taxonomische indeling
Rijk:Fungi (Schimmels)
Stam:Ascomycota (Zakjeszwammen)
Klasse:Lecanoromycetes
Onderklasse:Ostropomycetidae
Orde:Baeomycetales
Familie:Trapeliaceae
Geslacht
Trapeliopsis
Hertel & Gotth. Schneid. (1980)
Afbeeldingen op Wikimedia Commons
Veenkorst op Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Schimmels

Veenkorst (Trapeliopsis) is een geslacht van korstmossen uit de familie Trapeliaceae. Het geslacht werd in 1980 beschreven door Hannes Hertel en Gotthard Schneider. De typesoort is Trapeliopsis wallrothii.

Kenmerken

De soorten vormen een korstvormig tot fijn geschubd thallus. Het oppervlak kan korrelig, wrattig of verdeeld in kleine schubjes zijn. Bij sommige soorten komen sorediën of isidiën voor. De fotobiont is een groene alg.

De apotheciën zijn doorgaans zittend en aan de basis iets ingesnoerd. De schijf varieert van lichtbeige tot bijna zwart. De asci zijn knotsvormig tot cilindrisch en bevatten doorgaans acht ascosporen. De sporen zijn kleurloos, eencellig, glad en ellipsoïde tot eivormig. De parafysen zijn vertakt en onderling verbonden.

Bij verschillende soorten komt gyrofroorzuur voor, dat met een C-test een rode kleurreactie kan geven. Dit geldt echter niet voor alle soorten.

Ecologie en verspreiding

Soorten van dit geslacht komen wereldwijd voor. Ze groeien, afhankelijk van de soort, op onder meer zure grond, humus, dood hout, boomschors en silicaatgesteente. Sommige soorten groeien vooral op rottend hout, terwijl andere voornamelijk op de bodem voorkomen.

In Nederland worden in de soortenlijst van de Bryologische en Lichenologische Werkgroep vijf soorten onder de naam Trapeliopsis vermeld: blauwe veenkorst, bleekgroene veenkorst, lichte veenkorst, groenkopveenkorst en groene veenkorst. De Nederlandse soortenlijst volgt voor enkele soorten nog een oudere geslachtsindeling.

Taxonomie

Het geslacht behoort tot de orde Baeomycetales. In oudere classificaties werd de familie Trapeliaceae onder andere in de orde Trapeliales geplaatst.

Op basis van moleculair onderzoek werden in 2022 verschillende soorten die eerder tot Trapeliopsis werden gerekend, ondergebracht in andere geslachten. Zo werden Trapeliopsis aeneofusca en Trapeliopsis gelatinosa overgebracht naar Farkasiella en Trapeliopsis bisorediata naar Kleopowiella.

Soorten

Volgens Species Fungorum worden 18 soorten binnen het geslacht geaccepteerd (peildatum oktober 2026).

SoortnaamAuteur(s)Publicatiejaar
Trapeliopsis californicaMcCune & F.J. Camacho2002
Trapeliopsis colensoi(C. Bab.) Gotth. Schneid.1980
Trapeliopsis congregans(Zahlbr.) Brako1989
Trapeliopsis flexuosa (Blauwe veenkorst)(Fr.) Coppins & P. James1984
Trapeliopsis glaucolepidea(Nyl.) Gotth. Schneid.1980
Trapeliopsis glaucopholis(Nyl.) Printzen & McCune2004
Trapeliopsis glaucoplaca(Vain.) Aptroot2025
Trapeliopsis granulosa (Lichte veenkorst)(Hoffm.) Lumbsch1983
Trapeliopsis gymnidiataAptroot & Schumm2012
Trapeliopsis gyrocarpaElix2013
Trapeliopsis parilisBrusse1991
Trapeliopsis percrenata (Groenkopveenkorst)(Nyl.) Gotth. Schneid.1980
Trapeliopsis pseudogranulosa (Groene veenkorst)Coppins & P. James1984
Trapeliopsis steppicaMcCune & F.J. Camacho2002
Trapeliopsis studeraeAptroot & M. Cáceres2018
Trapeliopsis thermophilaRambold & Elix2013
Trapeliopsis viridescens(J.F. Gmel.) Coppins & P. James1984
Trapeliopsis wallrothii(Flörke ex Spreng.) Hertel & Gotth. Schneid.1980