Vorstendom Kastrioti

Principata e Kastriotëve
Vorstendom Kastrioti
← Keizerrijk Servië 1389 – 1444 Liga van Lezhë →
Kaart
Het vorstendom Kastrioti in de 15e eeuw
Het vorstendom Kastrioti in de 15e eeuw
Algemene gegevens
Hoofdstad Krujë
Talen Albanees
Religie(s) Oosters-orthodoxe kerk,
Islam,
Rooms-katholieke kerk
Regering
Regeringsvorm Monarchie
Dynastie Kastrioti
Staatshoofd Landsheer

Het vorstendom Kastrioti (Albanees: Principata e Kastriotëve) (1389-1444) was een Albanees vorstendom geregeerd door het huis Kastrioti. Het vorstendom kwam geografisch overeen met gebieden in het huidige Noord- en Centraal-Albanië, westelijk-Kosovo en Noord-Macedonië. Het strekte zich uit van de Adriatische Zee in het westen tot Prizren in het oosten en van de Mat in het zuiden tot Debar in het noorden. Krujë was de hoofdstad. Het vorstendom was de basis van de latere gestichtte Liga van Lezhë.

Geschiedenis

Het vorstendom Kastrioti vormde het machtsgebied van het Albanese Huis Kastrioti. De belangrijkste gebieden van het vorstendom lagen rond Mat, Dibër en later Krujë, terwijl de familie door huwelijken en bondgenootschappen verbonden was met andere Albanese adellijke geslachten.

De vroegst bekende voorvader van het huis Kastrioti was Konstantin Kastrioti-Mazreku, die gebieden in de huidige regio's Mat en Dibër beheerste. Zijn zoon Pal Kastrioti erfde deze bezittingen en werd landsheer van Mat. Na zijn dood in 1407 volgde zijn zoon Gjon Kastrioti hem op. Gjon breidde het machtsgebied van de familie aanzienlijk uit en groeide uit tot een van de belangrijkste Albanese edelen van het begin van de 15e eeuw. Zijn gebieden lagen tussen de machtsgebieden van onder meer Venetië, het Ottomaanse Rijk en het Despotaat Servië. De opkomst van het Ottomaanse Rijk op de Balkan vormde een steeds grotere bedreiging voor het vorstendom. Gjon Kastrioti verzette zich aanvankelijk tegen de Ottomaanse expansie, maar werd uiteindelijk gedwongen de Ottomaanse soevereiniteit te erkennen en zich naar de islam te bekeren. Als onderdeel van deze onderwerping stuurde hij onder anderen zijn zoon Gjergj Kastrioti naar het Ottomaanse hof. Gjergj, die later bekend zou worden als "Skanderbeg", werd opgevoed binnen het Ottomaanse systeem en trad toe tot het Ottomaanse leger.

In 1443 keerde Gjergj Kastrioti zich tijdens de Slag bij Niš tegen de Ottomanen. Hij verliet het Ottomaanse leger en keerde terug naar het machtsgebied van zijn familie. Vervolgens nam hij Krujë in en herstelde hij de heerschappij van de Kastrioti's over de stad. Skanderbeg gebruikte daarbij een vervalste brief waarin hij zich voordeed als sultan Murat II, waarmee hij de Ottomaanse gouverneur van Krujë ertoe wist te bewegen de stad aan hem over te dragen. Na zijn terugkeer in Albanië keerde Skanderbeg zich tevens van de islam af en sloot hij zich opnieuw aan bij het christendom. De terugkeer van Skanderbeg vormde het begin van een nieuwe fase in de geschiedenis van het vorstendom Kastrioti. Op 2 maart 1444 kwamen Albanese edelen bijeen in Lezhë en richtten zij de Liga van Lezhë op, een militaire en politieke alliantie tegen het Ottomaanse Rijk. Skanderbeg werd de belangrijkste militaire leider van de Liga en maakte Krujë tot het centrum van zijn machtsgebied. Onder zijn leiding werd het vorstendom Kastrioti onderdeel van een groter netwerk van Albanese vorstendommen en heerlijkheden die gezamenlijk weerstand boden aan de Ottomanen. Skanderbeg wist gedurende meer dan twee decennia verschillende Ottomaanse veldtochten tegen zijn gebieden af te slaan. Zijn belangrijkste machtsbasis was Krujë, dat meerdere malen door de Ottomanen werd belegerd.

De dood van Skanderbeg betekende een belangrijke verzwakking van de Albanese weerstand. De Liga van Lezhë bleef nog enige tijd bestaan onder andere Albanese leiders, waaronder Lekë Dukagjini, maar verloor uiteindelijk haar machtspositie. In 1479, na de val van Shkodër, werd de Ottomaanse overheersing over vrijwel geheel Albanië geconsolideerd. Daarmee kwam ook een einde aan de territoriale macht van het vorstendom Kastrioti in Albanië.

Uit het huwelijk van Skanderbeg en prinses Donika werd Gjon Kastrioti II geboren. Na de dood van Skanderbeg in 1468 nam Gjon II de dynastieke aanspraken van zijn vader over. Omdat de Ottomaanse druk steeds groter werd, konden de Kastrioti's hun machtsgebied in Albanië echter niet behouden. Donika en Gjon II vertrokken uiteindelijk naar het Koninkrijk Napels, waar zij bescherming kregen van het koninklijk huis. Gjon II keerde in 1484 tevergeefs terug naar Albanië om het vorstendom te heroveren, hij werd na drie jaar oorlog verslagen door de Ottomanen.

Landsheren

Kaarten