Wikipedia:Wikipolis

Protowiki is een tool om de mening van leden van de gemeenschap te achterhalen, maar ook hun motivatie achter de mening.

In een eerste ronde wordt de mening van de deelnemers gevraagd over een aantal stellingen;
In een tweede ronde wordt vervolgens voor (een deel van) de stellingen gevraagd naar argumenten voor en tegen deze stellingen;
In een derde ronde worden deze stellingen nogmaals voorgelegd, nu met de meest gedragen argumenten.

In een blog We need to innovate with Wikimedia decision-making heeft Effeietsanders in juli 2026 toegelicht wat enkele negatieve bijwerkingen zijn van het 'Request for Comments' proces zoals dat op de Engelstalige Wikipedia wordt gevolgd (dit wijkt af van hoe het Verzoek om Commentaar hier op nlwiki wordt gevolgd). Sommige negatieve bijwerkingen herken je misschien ook wel hier van de processen op nlwiki, al wijkt het allemaal net iets af. De tool is een voorbereidende stap voor een latere beslissing. De vragen zijn kort, en jouw bijdrage is zeer gewaardeerd.

De intentie van de tool is dat

Je kunt je mening geven mening kunt hebben over verschillende onderdelen van een thema, en hoeft dit niet samen te vatten in een enkel standpunt.
Je kunt je mening geven over die individuele onderdelen, zonder dat je jezelf uitgebreid hoeft te verdedigen, of dat je een uitgebreide discussie hoeft door te lezen.
Iedereen krijgt de kans om onbevooroordeeld meningen te geven, zonder eerst de meningen van collega's te zien.
De identiteit van de respondent is losgekoppeld van de mening: de tool gebruikt pseudoniemen om zonder onderscheid des persoons te zoeken naar een breedgedragen uitkomst.
De eerste fase wordt gebruikt om patronen te zoeken tussen de verschillende vragen. Daarmee is hopelijk snel duidelijk waar er al consensus is, wat de breekpunten zijn, en of er clusters te vinden zijn tussen deelnemers. Daarmee wordt het makkelijker om bijvoorbeeld op een constructieve manier aan zorgen tegemoet te komen. Ook kun je zelf zien in welk 'cluster' jij staat, zonder dat je hiermee te koop hoeft te lopen.

De methodiek van de verkennende fase is gebaseerd op pol.is, een methode uit de democratische innovatie die al diverse malen wereldwijd is toegepast (bijv. vTaiwan (en)) maar aangepast naar iets meer 'Wikipediaans' model.

Zoals gezegd: de deelname is anoniem, maar de output is uiteindelijk openbaar. Dat houdt in dat je voor iedere consultatie een uniek pseudoniem kiest waaronder je deelneemt (blue sunshine bijvoorbeeld), waaronder jouw meningen worden gepubliceerd. Jij kunt er dan achteraf al dan niet voor kiezen om dat pseudoniem aan je gebruikersnaam te koppelen.

Deze specifieke vormgeving is nog wat nieuw, Effeietsanders hoort graag suggesties ter verbetering (op overleg gebruiker:Effeietsanders of via GitHub).