Achoris

Achoris
	faraon Egiptu
Okres	od 390 p.n.e. (?); do 380 p.n.e. (?)
	Dane biograficzne
Dynastia	XXIX dynastia
Ojciec	Neferites I (?)
Dzieci	Neferites II
	Multimedia w Wikimedia Commons

Achoris – faraon, władca starożytnego Egiptu z XXIX dynastii. Panował prawdopodobnie w latach 390-380 p.n.e.

Życiorys

Jego ewentualne związki rodzinne z Neferitesem I i Neferitesem II są trudne do ustalenia. W zależności od źródła przedstawiany jest jako prawowity następca Neferitesa bądź jako uzurpator.

Po śmierci Neferitesa I i walkach o sukcesję objął władzę ok. 390 p.n.e. Prowadził aktywną działalność budowniczą, m.in. w El-Kab, Medinet Habu czy Tod. Cała jego polityka zagraniczna była ukierunkowana na organizację obrony Egiptu przed perskim najeźdźcą. Achoris stworzył armię ateńskich najemników pod wodzą Chabriasa i flotę wojenną. Zawierał liczne przymierza skierowane przeciwko Persji - z władcą Salaminy (a później całego Cypru) Ewagorasem, z greckimi miastami Azji Mniejszej, kartagińskimi Barkidami, a w 389 lub 388 p.n.e. z Atenami.

W 387 p.n.e. udało się Ewagorasowi zdobyć Cypr, ale już w następnym roku sojusznicy opuścili Achorisa i Ewagorasa, zawierając separatystyczny pokój z Persją. Zwolnione z działań w Azji Mniejszej i Grecji siły perskie uderzyły na Egipt w następnym roku, ale zostały odparte przez Achorisa. W tym czasie Ewagoras zdobył Tyr i osiadł w Cylicji. Persowie odzyskali utracone na rzecz Ewagorasa ziemie w latach 381-380 p.n.e. W 380 p.n.e. Ewagoras zmuszony został do zawarcia pokoju z Persją. Prawdopodobnie w tym samym roku Achoris został pozbawiony władzy i zmarł.

Tytulatura

Królewski Protokół

serech lub Horusowe:

trl.: ꜤꜢ ib mry tꜢwy

nebti lub Należący do Obu Pań:

trl.: ḳnw

Złotego Horusa:

trl.: stp nṯrw

prenomen lub imię tronowe:

trl.: ḫnm mꜢꜤt rꜤ (Chnemmaatre/Maatibre)

tłum.: Obdarzony Maat, Re

nomen lub imię rodowe:

trl.: hkr (Hakor)

tłum.: Beduin (?)

Poza wymienionymi znane są rozliczne warianty zapisu imion Achorisa; w niektórych przypadkach jego nomen odczytuje się jako Hagor.

Przypisy

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 BogusławB. Kwiatkowski BogusławB., Poczet faraonów. Życie. Legenda. Odkrycia, wyd. 2, Iskry, 2021, s. 873-877, ISBN 978-83-244-1042-2 .
↑ Thomas Schneider: Leksykon Faraonów. Wyd. I. Warszawa: Wydawnictwa Naukowe PWN SA, 2001, s. 43. ISBN 83-01-13479-8.
↑ Peter A.P.A. Clayton Peter A.P.A., Chronicle of the Pharaohs, (reprint 2001), Thames&Hudson, 1994, s. 203, ISBN 0-500-05074-0 .
1 2 3 4 5 6 Ronald J.R.J. Leprohon Ronald J.R.J., Denise M.D.M. Doxey Denise M.D.M., The great name: ancient Egyptian royal titulary, Atlanta: Society of Biblical Literatures, 2013 (Writings from the ancient world), s. 170, ISBN 978-1-58983-767-6 [dostęp 2023-05-25] .
1 2 3 4 PeterP. Lundström PeterP., Akoris in hieroglyphics [online], Pharaoh.se [dostęp 2023-05-28] (ang.).
1 2 3 4 Egipt Starożytny - XXIX Dynastia [online], www.narmer.pl [dostęp 2023-05-28] .
↑ Jürgen vonJ. Beckerath Jürgen vonJ., Handbuch der ägyptischen Königsnamen, München ägyptologische Studien, München: Deutscher Kunstverlag, 1984, s. 280-281, ISBN 978-3-422-00832-8 [dostęp 2023-05-27] (niem.).

[kwiatkowski-1] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 BogusławB. Kwiatkowski BogusławB., Poczet faraonów. Życie. Legenda. Odkrycia, wyd. 2, Iskry, 2021, s. 873-877, ISBN 978-83-244-1042-2 .

[2] Thomas Schneider: Leksykon Faraonów. Wyd. I. Warszawa: Wydawnictwa Naukowe PWN SA, 2001, s. 43. ISBN 83-01-13479-8.

[clayton-3] Peter A.P.A. Clayton Peter A.P.A., Chronicle of the Pharaohs, (reprint 2001), Thames&Hudson, 1994, s. 203, ISBN 0-500-05074-0 .

[tytulatura-4] 1 2 3 4 5 6 Ronald J.R.J. Leprohon Ronald J.R.J., Denise M.D.M. Doxey Denise M.D.M., The great name: ancient Egyptian royal titulary, Atlanta: Society of Biblical Literatures, 2013 (Writings from the ancient world), s. 170, ISBN 978-1-58983-767-6 [dostęp 2023-05-25] .

[lundstorm-5] 1 2 3 4 PeterP. Lundström PeterP., Akoris in hieroglyphics [online], Pharaoh.se [dostęp 2023-05-28] (ang.).

[narmer-6] 1 2 3 4 Egipt Starożytny - XXIX Dynastia [online], www.narmer.pl [dostęp 2023-05-28] .

[7] Jürgen vonJ. Beckerath Jürgen vonJ., Handbuch der ägyptischen Königsnamen, München ägyptologische Studien, München: Deutscher Kunstverlag, 1984, s. 280-281, ISBN 978-3-422-00832-8 [dostęp 2023-05-27] (niem.).