Acradenia

*Acradenia*
	; Acradenia frankliniae
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	różopodobne
Rząd	mydleńcowce
Rodzina	rutowate
Rodzaj	Acradenia
	Nazwa systematyczna
	Acradenia Kippist; Proc. Linn. Soc. London 2: 201. 23 Jun 1853
	Typ nomenklatoryczny
	A. frankliniae Kippist
	Multimedia w Wikimedia Commons

Acradenia – rodzaj roślin z rodziny rutowatych (Rutaceae). Obejmuje dwa gatunki. A. euodiiformis jest drzewem występującym we wschodniej Australii, a A. frankliniae krzewem występującym na Tasmanii. Oba gatunki rosną w lasach.

Oba uprawiane są jako rośliny ozdobne, przy czym A. euodiiformis tylko na obszarach o klimacie ciepłym. Nieco mniej wymagającym i szerzej rozprzestrzenionym gatunkiem (aczkolwiek też w klimacie łagodnym) jest A. frankliniae. Rośliny te uprawiane są jako atrakcyjne rośliny ozdobne, głównie ze względu na obfite kwitnienie i zimozielone liście.

Morfologia

Pokrój: A. frankliniae to krzew, a A. euodiiformis to drzewo osiągające do 30 m wysokości. Pędy pokryte są prostymi włoskami.
Liście: Zimozielone, naprzeciwległe, trójlistkowe, po roztarciu o cierpkim zapachu.
Kwiaty: Zebrane w baldachokształtne wiechy wyrastające w kątach liści i na szczytach pędów. Są promieniste, niewielkie i obupłciowe. Działek kielicha i płatków korony jest zwykle 5, rzadko 6 lub 7. Płatki są białe. Pręcików jest 10–14. Zalążnia jest górna, złożona z 5 komór, z dwoma zalążkami w każdej. Szyjka słupka krótka.
Owoce: Z każdego kwiatu rozwija się od 1 do 5 mieszków połączonych nasadami i zawierających pojedyncze nasiona. Owoce osiągają do 8 mm długości.

Systematyka

Pozycja według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016)

Przedstawiciel podrodziny Toddalioideae w obrębie rodziny rutowatych (Rutaceae) należącej do rzędu mydleńcowców (Sapindales) reprezentującego dwuliścienne właściwe.

Wykaz gatunków

Acradenia euodiiformis (F.Muell.) T.G.Hartley
Acradenia frankliniae Kippist

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2013-10-10] (ang.).
1 2 Index Nominum Genericorum (ING). Smithsonian Institution. [dostęp 2013-10-10].
1 2 3 4 5 6 7 8 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden, Vol. 1. London: Macmillan, 1988, s. 366. ISBN 0-333-73003-8.
1 2 3 GeoffreyG. Burnie GeoffreyG., GordonG. Cheers GordonG., SueS. Forrester SueS., DeniseD. Greig DeniseD., Botanica. Ilustrowana, w alfabetycznym układzie, opisuje ponad 10 000 roślin ogrodowych, Niemcy: Könemann, Tandem Verlag, 2005, s. 54-55, ISBN 3-8331-1916-0, OCLC 271991134 .
1 2 3 4 5 K. Kubitzki (red.): The Families and Genera of Vascular Plants. X. Flowering Plants. Eudicots. Heidelberg, Dordrecht, London, New York: Springer, 2011, s. 311. ISBN 978-3-642-14396-0.
↑ Acradenia. [w:] The Plant List [on-line]. [dostęp 2013-10-10].

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).

[apweb-2] 1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2013-10-10] (ang.).

[ing-3] 1 2 Index Nominum Genericorum (ING). Smithsonian Institution. [dostęp 2013-10-10].

[philips-4] 1 2 3 4 5 6 7 8 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden, Vol. 1. London: Macmillan, 1988, s. 366. ISBN 0-333-73003-8.

[botanica-5] 1 2 3 GeoffreyG. Burnie GeoffreyG., GordonG. Cheers GordonG., SueS. Forrester SueS., DeniseD. Greig DeniseD., Botanica. Ilustrowana, w alfabetycznym układzie, opisuje ponad 10 000 roślin ogrodowych, Niemcy: Könemann, Tandem Verlag, 2005, s. 54-55, ISBN 3-8331-1916-0, OCLC 271991134 .

[kubitzki-6] 1 2 3 4 5 K. Kubitzki (red.): The Families and Genera of Vascular Plants. X. Flowering Plants. Eudicots. Heidelberg, Dordrecht, London, New York: Springer, 2011, s. 311. ISBN 978-3-642-14396-0.

[tpl-7] Acradenia. [w:] The Plant List [on-line]. [dostęp 2013-10-10].