Andowiak szykowny

Andowiak szykowny
	Thomasomys vestitus
	(O. Thomas, 1898)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ssaki
Podgromada	żyworodne
Infragromada	łożyskowce
Rząd	gryzonie
Podrząd	Supramyomorpha
Infrarząd	myszokształtne
Nadrodzina	myszowe
Rodzina	chomikowate
Podrodzina	bawełniaki
Plemię	Thomasomyini
Rodzaj	andowiak
Gatunek	andowiak szykowny
Synonimy
	Oryzomys vestitus O. Thomas, 1898;
	Oryzomys vestitus O. Thomas, 1898;
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; bliski zagrożenia
	Systematyka w Wikispecies

Andowiak szykowny (Thomasomys vestitus) – gatunek ssaka z podrodziny bawełniaków (Sigmodontinae) w obrębie rodziny chomikowatych (Cricetidae).

Zasięg występowania

Andowiak szykowny występuje endemicznie w Cordillera de Mérida (m.in. w Parku Narodowym Dr. José Gregorio Hernández) w zachodniej Wenezueli.

Taksonomia

Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1898 roku brytyjski zoolog Oldfield Thomas, nadając mu nazwę Oryzomys vestitus. Holotyp pochodził z Río Milla, na wysokości 1630 m, w Méridzie, w Wenezueli.

Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World uznają ten takson za gatunek monotypowy.

Etymologia

Thomasomys: Oldfield Thomas (1858–1929), brytyjski zoolog, teriolog; gr. μυς mus, μυος muos „mysz”.
vestitus: łac. vestitus „ubrany, strojny”, od vestire „ozdobić, stroić”, od vestis „część garderoby, ubranie”.

Morfologia

Długość ciała (bez ogona) 138–141 mm, długość ogona 169 mm, długość ucha 17–21 mm, długość tylnej stopy 33–33,3 mm; masa ciała 67,5 g. Garnitur chromosomowy wynosi 2n = 44 i FN = 42.

Ekologia

Żyją w wilgotnych siedliskach, w lasach mglistych.

Populacja

Są rzadko spotykane.

Status zagrożenia

W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody (IUCN) andowiak szykowny od 2024 roku jest klasyfikowany jako gatunek bliski zagrożenia (NT, ang. Near Threatened); wcześniej uznawano go za gatunek najmniejszej troski (LC, ang. Least Concern). Głównym zagrożeniem dla tego ssaka jest utrata siedlisk. Wylesianie pod pastwiska i uprawy odnotowano nawet na terenie Parku Narodowego Sierra Nevada, gdzie gatunek ten występuje.

Przypisy

↑ Thomasomys vestitus, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
1 2 O. Thomas. On Seven new Small Mammals from Ecuador and Venezuela. „The Annals and Magazine of Natural History”. Seventh Series. 1, s. 454, 1898. (ang.).
1 2 3 4 C.C. Barriga C.C., V.V. Pacheco V.V., Thomasomys vestitus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2024, wersja 2024-1 [dostęp 2024-10-09] (ang.).
↑ Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 257. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
1 2 C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 422. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).
↑ D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Species Thomasomys vestitus. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2021-12-20].
↑ T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 675, 1904. (ang.).
↑ vestitus, [w:] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2021-12-20] (ang.).
1 2 U. Pardiñas, P. Myers, L. León-Paniagua, N.O. Garza, J. Cook, B. Kryštufek, R. Haslauer, R. Bradley, G. Shenbrot & J. Patton. Opisy gatunków Cricetidae: U. Pardiñas, D. Ruelas, J. Brito, L. Bradley, R. Bradley, N.O. Garza, B. Kryštufek, J. Cook, E.C. Soto, J. Salazar-Bravo, G. Shenbrot, E. Chiquito, A. Percequillo, J. Prado, R. Haslauer, J. Patton & L. León-Paniagua: Family Cricetidae (True Hamsters, Voles, Lemmings and New World Rats and Mice). W: D.E. Wilson, R.A. Mittermeier & T.E. Lacher (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 7: Rodents II. Barcelona: Lynx Edicions, 2017, s. 491. ISBN 978-84-16728-04-6. (ang.).

[itis-1] Thomasomys vestitus, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[Thomas-2] 1 2 O. Thomas. On Seven new Small Mammals from Ecuador and Venezuela. „The Annals and Magazine of Natural History”. Seventh Series. 1, s. 454, 1898. (ang.).

[iucn-3] 1 2 3 4 C.C. Barriga C.C., V.V. Pacheco V.V., Thomasomys vestitus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2024, wersja 2024-1 [dostęp 2024-10-09] (ang.).

[Cichocki&inni-4] Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 257. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).

[Burgin&inni-5] 1 2 C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 422. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).

[Wilson&Reeder-6] D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Species Thomasomys vestitus. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2021-12-20].

[Palmer-7] T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 675, 1904. (ang.).

[8] vestitus, [w:] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2021-12-20] (ang.).

[Pardiñas&inni-9] 1 2 U. Pardiñas, P. Myers, L. León-Paniagua, N.O. Garza, J. Cook, B. Kryštufek, R. Haslauer, R. Bradley, G. Shenbrot & J. Patton. Opisy gatunków Cricetidae: U. Pardiñas, D. Ruelas, J. Brito, L. Bradley, R. Bradley, N.O. Garza, B. Kryštufek, J. Cook, E.C. Soto, J. Salazar-Bravo, G. Shenbrot, E. Chiquito, A. Percequillo, J. Prado, R. Haslauer, J. Patton & L. León-Paniagua: Family Cricetidae (True Hamsters, Voles, Lemmings and New World Rats and Mice). W: D.E. Wilson, R.A. Mittermeier & T.E. Lacher (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 7: Rodents II. Barcelona: Lynx Edicions, 2017, s. 491. ISBN 978-84-16728-04-6. (ang.).