Antoni Skulbaszewski

Antoni Skulbaszewski
	pułkownik
Data i miejsce urodzenia	29 stycznia 1915 ; Perehonówka
Data i miejsce śmierci	1990 ; Kijów
	Przebieg służby
Siły zbrojne	Armia Czerwona; ludowe Wojsko Polskie
Jednostki	Naczelna Prokuratura Wojskowa
Stanowiska	naczelny prokurator wojskowy
Główne wojny i bitwy	II wojna światowa
	Odznaczenia

Antoni Skulbaszewski (ur. 16 stycznia^?/29 stycznia 1915 w Perehonówce(inne języki) koło Kijowa, zm. 1990 w Kijowie) – pułkownik Armii Radzieckiej i Wojska Polskiego^{[potrzebny przypis]}, naczelny prokurator wojskowy.

Życiorys

Syn Dionizego i Marii z Nackiewiczów – w rodzinie kultywowało się polskie tradycje i mówiło po polsku. Jego ojciec został zgładzony podczas operacji polskiej NKWD (1937-1938). W Armii Czerwonej od 1935. Absolwent szkoły oficerskiej NKWD w Kijowie (1937).

Uczestniczył w napaści ZSRR na Finlandię, a następnie w walkach niemiecko-radzieckich (front południowo-zachodni i moskiewski). Był absolwentem Instytutu Irygacji i Mechanizacji Gospodarki Wiejskiej w Taszkencie (1943).

W lutym 1944 r. skierowany do służby w Wojsku Polskim, zajmował kolejno stanowiska:

oficer śledczy 1 Warszawskiej Dywizji Piechoty (luty – kwiecień 1944)
prokurator 2 Warszawskiej Dywizji Piechoty (kwiecień – listopad 1944)
wiceprokurator Wojskowej Prokuratury 1 Armii Wojska Polskiego (listopad 1944 – kwiecień 1945)
prokurator Wojskowej Prokuratury 2 Armii Wojska Polskiego (kwiecień – czerwiec 1945)
wiceprokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej (czerwiec – sierpień 1945)
zastępca naczelnego prokuratora wojskowego (sierpień 1945 – październik 1948).

Od października 1948 do lipca 1950 naczelny prokurator wojskowy, następnie zastępca szefa Głównego Zarządu Informacji Ministerstwa Obrony Narodowej (sierpień 1950 – sierpień 1954). Jego udział w zbrodniach GZI na oficerach polskich dokumentuje m.in. Raport Komisji Mazura.

W 1954 odwołany w oparciu o konsekwentne opinie płk. Władysława Kochana, kierowane pod adresem władz wojskowych i państwowych. Po zwolnieniu ze służby powrócił do ZSRR. Ze względu na miejsce zamieszkania w Kijowie oraz obowiązujące na Ukrainie przedawnienie znajdował się (jak podaje tygodnik „Wprost”) poza zasięgiem polskiego wymiaru sprawiedliwości. Pod koniec lat 50. został skazany na 10 lat więzienia w ZSRR za udział w represjach.

Przesłuchiwani

Wśród przesłuchiwanych przez płk. Skulbaszewskiego byli m.in.:

Przypisy

1 2 A.P.A.P. Parshev A.P.A.P., ViktorV. Stepakov ViktorV., Kogda nachalasʹ i kogda zakonchilasʹ Vtorai︠a︡ mirovai︠a︡, Neizvestnye voĭny XX veka, Moskva: I︠A︡uza : Ėksmo, 2007, s. 164, ISBN 978-5-699-24574-1 .
↑ KrzysztofK. Lang KrzysztofK., Myśmy już o tym mówili, proszę pana... Rozmowa z pułkownikiem Antonim Skulbaszewskim, zastępcą szefa Głównego Zarządu Informacji MON w latach 1949-53 i Naczelnym Prokuratorem Wojskowym w latach 1949-50, „ECHO”, 250, 8 października 1992, s. 24 .
↑ Maciej Łuczak: Wyrok historii. „Wprost”, 2/1999. [dostęp 2008-08-14]. (pol.).

Bibliografia

Krzysztof Szwagrzyk, Prawnicy czasu bezprawia: sędziowie i prokuratorzy wojskowi w Polsce 1944-1956, Kraków, Wrocław 2005, Instytut Pamięci Narodowej – Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, Towarzystwo Naukowe Societas Vistulana, ISBN 83-88385-65-8.

[:0-1] 1 2 A.P.A.P. Parshev A.P.A.P., ViktorV. Stepakov ViktorV., Kogda nachalasʹ i kogda zakonchilasʹ Vtorai︠a︡ mirovai︠a︡, Neizvestnye voĭny XX veka, Moskva: I︠A︡uza : Ėksmo, 2007, s. 164, ISBN 978-5-699-24574-1 .

[2] KrzysztofK. Lang KrzysztofK., Myśmy już o tym mówili, proszę pana... Rozmowa z pułkownikiem Antonim Skulbaszewskim, zastępcą szefa Głównego Zarządu Informacji MON w latach 1949-53 i Naczelnym Prokuratorem Wojskowym w latach 1949-50, „ECHO”, 250, 8 października 1992, s. 24 .

[3] Maciej Łuczak: Wyrok historii. „Wprost”, 2/1999. [dostęp 2008-08-14]. (pol.).

pułkownik
Data i miejsce urodzenia	29 stycznia 1915 Perehonówka
Data i miejsce śmierci	1990 Kijów
Przebieg służby
Siły zbrojne	Armia Czerwona ludowe Wojsko Polskie
Jednostki	Naczelna Prokuratura Wojskowa
Stanowiska	naczelny prokurator wojskowy
Główne wojny i bitwy	II wojna światowa
Odznaczenia